VIII SA/Wa 998/15
PostanowienieWSA w Warszawie2016-09-23
Skład orzekający: Monika Kramek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej zasiłku stałego powinien zostać umorzony, jeśli strona skarżąca jest z mocy ustawy zwolniona z obowiązku uiszczania kosztów sądowych?Ratio decidendi
Postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych powinno zostać umorzone, jeśli strona skarżąca jest z mocy ustawy zwolniona z obowiązku ich uiszczania, co wynika z art. 239 § 1 pkt 1 lit. a PPSA w sprawach z zakresu pomocy społecznej. Jednocześnie, jeśli sytuacja majątkowa strony nie pozwala na ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z wyboru, prawo pomocy powinno zostać przyznane w zakresie ustanowienia radcy prawnego.Stan faktyczny
Skarżąca U. L. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. dotyczącą zasiłku stałego. Skarżąca wskazała, że utrzymuje się z minimalnego dochodu, który z trudem pozwala zaspokoić podstawowe potrzeby życiowe. Wcześniej sąd odmówił przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku.Rozstrzygnięcie
1. Umorzono postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych; 2. Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Starszy Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 23 września 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Radomiu wniosku U. L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi U. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego postanawia: 1. umorzyć postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych; 2. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego.
Postanowieniem z dnia 22 sierpnia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił skarżącej przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. W dniu 7 marca 2016 r. wpłynął do Sądu wniosek U. L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, w którym podała, że wspólnie z mężem utrzymuje się z zasiłku pielęgnacyjnego ([...] zł) i renty rolniczej męża ([...] zł). Dochód ten w całości wyczerpują bieżące wydatki.
W tym stanie sprawy stwierdzono, co następuje:
W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) – dalej: p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku.
Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
W myśl natomiast art. 249a powołanej ustawy, jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się.
W rozpoznawanej sprawie przedmiotem złożonej skargi jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. wydana w sprawie z zakresu pomocy społecznej. Wnioskodawczyni zwolniona jest zatem z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych z mocy ustawy. Zwolnienie to wynika z art. 239 § 1 pkt 1 lit. a powołanej ustawy, zgodnie z którym, strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Rozpoznawanie złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych stało się więc zbędne i postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu, stosownie do treści art. 249a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dokonując natomiast oceny sytuacji majątkowej pod kątem spełnienia przesłanek w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika stwierdzono, że wniosek należy uwzględnić. Dwuosobowa rodzina skarżącej utrzymuje się według złożonego oświadczenia z minimalnego dochodu, który z trudem pozwala zaspokoić podstawowe potrzeby życiowe. Skarżąca nie ma w związku z tym obiektywnie żadnych możliwości ustanowienia pełnomocnika z wyboru.
Z tych też względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło