VIII SAB/Wa 14/07
PostanowienieWSA w Warszawie2007-08-30
Skład orzekający: Iwona Owsińska-Gwiazda, Marek Wroczyński, Andrzej Kuna
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu administracji publicznej może zostać wniesiona do sądu administracyjnego bez wcześniejszego wyczerpania środków zaskarżenia, w tym złożenia zażalenia do organu wyższego stopnia?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu administracji publicznej może zostać wniesiona do sądu administracyjnego dopiero po wyczerpaniu środków zaskarżenia, co w przypadku bezczynności oznacza złożenie zażalenia do organu wyższego stopnia. Niespełnienie tego wymogu formalnego skutkuje odrzuceniem skargi przez sąd administracyjny.Stan faktyczny
Skarżący złożyli wniosek o wszczęcie postępowania rozbiórkowego budynków zakładu drzewnego. Po otrzymaniu pisma wyjaśniającego od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, w którym organ odmówił wszczęcia postępowania i uznał żądanie za bezpodstawne, skarżący złożyli skargę na bezczynność organu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, nie składając wcześniej zażalenia do organu wyższego stopnia.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda /sprawozdawca/, Sędziowie Sędzia WSA Marek Wroczyński, Asesor WSA Andrzej Kuna, Protokolant Katarzyna Filipowicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 sierpnia 2007 r. sprawy ze skargi H. G., M. K. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. postanawia: odrzucić skargę.
H. G. i M. K. w dniu [...] lutego 2007 roku wystąpili
z wnioskiem do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R.
o wszczęcie i prowadzenie postępowania dotyczącego rozbiórki budynków zakładu drzewnego numer [...] w miejscowości Z. wzniesionych na działkach numer [...].
W swym wniosku podnieśli między innymi, iż o samowolach budowlanych dotyczących wznoszonego zakładu drzewnego w miejscowości Z. informują od czterech lat Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R..
W odpowiedzi na powyższy wniosek Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w R. pismem z dnia [...] marca 2007 roku [...] poinformował H. G. i M. K., iż w stosunku do istniejących budynków nowo wybudowanego zakładu postępowanie administracyjne w tutejszym Inspektoracie zostało ostatecznie zakończone w 2006 roku wydaniem decyzji na ich użytkowanie. Podniósł między innymi, iż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego prowadzi postępowanie administracyjne w oparciu o przepisy prawa budowlanego, które jasno określają w jakich przypadkach można nakazać rozbiórkę obiektu budowlanego, dlatego też nie znajduje podstaw prawnych by spełnić postulat wnioskodawców i nakazać rozbiórkę tych obiektów.
W przedmiotowej sytuacji wymienione wyżej przepisy prawa budowlanego nie mają zastosowania, bowiem Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego może skutecznie interweniować w momencie popełniania samowoli budowlanej a nie po kilku latach. Stwierdził też, iż na pozostałe zarzuty stawiane w piśmie organ nadzoru budowlanego wyczerpująco wyjaśnił już w poprzednich pismach i decyzjach i dlatego zarzuty na postępowanie organu nadzoru budowlanego są bezpodstawne. Pozwolenie na użytkowanie nowo wybudowanych obiektów budowlanych na terenie w/w działek organ nadzoru budowlanego udzielił inwestorowi w oparciu
o przytoczone wyżej przepisy prawa budowlanego oraz uzyskane zgodnie z art. 56 prawa budowlanego pozytywne opinie Państwowej Inspekcji Ochrony Środowiska, Państwowej Inspekcji Sanitarnej, Państwowej Inspekcji Pracy i Państwowej Straży Pożarnej. Żądanie wznowienia postępowania i domaganie się rozbiórki budynków przedmiotowego zakładu drzewnego jest bezpodstawne, co wyczerpująco organ wyjaśnił w uzasadnieniu do decyzji nr [...] z dnia [...] stycznia 2007 roku doręczonej wnioskodawcom [...] stycznia 2007 roku.
W dniu [...] marca 2007 roku do Wojewódzkiego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w W. wpłynęło pismo M. K. oraz H. G. z dnia [...] lutego 2007 roku - przekazane przy piśmie Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2007 roku - potraktowane przez organ jako skarga
na działania Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. podejmowane w sprawie dotyczącej legalności zrealizowania obiektów budowlanych wchodzących w skład zakładu drzewnego w miejscowości Z..
W związku z powyższym Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. pismem z dnia [...] marca 2007 roku [...] zwrócił się
do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. o przesłanie relacji
z ewentualnie przeprowadzonych przez ten organ nadzoru budowlanego I instancji działań kompetencyjnych po dniu [...] maja 2006 roku oraz przekazanie kopii wydanych ewentualnie rozstrzygnięć administracyjnych.
Jednocześnie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. poinformował M. K. i H. G., na podstawie art. 35 i 36 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. z dnia 9 października 2000 roku – Dz. U. 98, poz. 1071 z 2000 roku ze zmianami), że merytoryczne stanowisko w sprawie skargi zostanie udzielone przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w terminie 14 dni od otrzymania relacji od organu nadzoru budowlanego I stopnia.
W piśmie z dnia [...] kwietnia 2007 roku Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w R. poinformował Wojewódzki Inspektorat Nadzoru Budowlanego –
w odpowiedzi na pismo z dnia [...] marca 2007 roku – iż w sprawie dotyczącej legalności zrealizowania obiektów budowlanych wchodzących w skład zakładu drzewnego w miejscowości Z. wielokrotnie udzielał już informacji panu H. G. i państwu M. i S. K.. Między innymi informował wyżej wymienionych, że obiekty tego zakładu realizowane były w oparciu o dwie prawomocne decyzje numer [...] z dnia [...] września 2002 roku i numer [...] z dnia [...] października 2003 roku udzielone inwestorowi B. G. przez Wójta Gminy P.. Kontrolowanie organu wydającego pozwolenia na budowę pod względem poprawności postępowania i zgodności z wymogami prawa nie należy do kompetencji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Przy wydawaniu w/w decyzji Wójt Gminy P. nie uznał skarżących za strony w postępowaniu.
Po zakończeniu budowy obiektów zakładu drzewnego, uzyskaniu przez Inwestora pozytywnych ocen i opinii w myśl art. 56 i 57 prawa budowlanego, po odbyciu obowiązkowej kontroli na budowie zakończonej protokołem Powiatowy Inspektor wydał decyzję numer [...] z dnia [...] lipca 2006 roku i decyzję numer [...]
z dnia [...] września 2006 roku na użytkowanie obiektów objętych pozwoleniami
na budowę.
Pismem z dnia [...] maja 2007 roku [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. poinformował M. K. i H. G., iż kwestia legalności budowy obiektów budowlanych w/w zakładu była przedmiotem prowadzonego przed organem powiatowym postępowania administracyjnego, które zostało zakończone przez wydanie przez PINB w R. decyzji administracyjnych udzielających inwestorowi pozwolenia na użytkowanie obiektów budowlanych. Skarżący z uwagi na fakt, iż nie udowodnili przed PINB swojego interesu bądź obowiązku prawnego, nie zostali uznani za strony prowadzonego przez PINB postępowania oraz nie otrzymali w/w rozstrzygnięć PINB. Ponadto, decyzją PINB numer [...] z dnia [...] stycznia 2007 roku wobec złożenia wniosku o wznowienie postępowania i o udział w postępowaniu jako strony w sprawie zakończonej decyzjami ostatecznymi organ powiatowy odmówił jego wznowienia. Skarżący nie skorzystali z możliwości złożenia odwołania od w/w rozstrzygnięcia .
W dniu [...] maja 2007 roku M. K. i H. G. złożyli
do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. wnosząc o nakazanie Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w R. rozpoznania wniosku o wszczęcie i przeprowadzenie postępowania dotyczącego rozbiórki budynków zakładu drzewnego nr [...] w miejscowości Z. wzniesionych na działkach
nr [...] w warunkach samowoli budowlanej w określonym terminie
i zasądzenie kosztów postępowania .
W uzasadnieniu skarżący podnieśli między innymi, iż w odpowiedzi na swoje pismo
z dnia [...] lutego 2007 roku do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego
w R. o wszczęcie i przeprowadzenie postępowania dotyczącego rozbiórki budynków zakładu drzewnego zamiast wszczęcia postępowania i wydania decyzji otrzymali pismo wyjaśniające, że domaganie się rozbiórki przedmiotowego zakładu drzewnego jest bezpodstawne. Poprzez takie działanie PINB w R. od ponad
4 lat uchyla się od stwierdzenia samowoli budowlanej zakładu drzewnego.
W odpowiedzi na skargę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego
w R. nie zajął merytorycznego stanowiska. Podniósł, iż skarżący nie odwołali się od otrzymanej w dniu [...] stycznia 2007 roku decyzji Nr [...] z dnia
[...] stycznia 2007 roku odmawiającej wznowienia postępowania w zakończonej decyzjami ostatecznymi sprawie i uznania skarżących za strony w postępowaniu. Zarówno Pan G. jak i pani K. nie posiadają przymiotu strony w sprawie dotyczącej budowy zakładu drzewnego, a PINB nie ma żadnych podstaw prawnych prowadząc postępowanie administracyjne w oparciu o przepisy prawa budowlanego by honorować żądania osób postronnych i tym bardziej by wydawać decyzję
na rozbiórkę obiektów legalnie wybudowanych w oparciu o udzielone przez Wójta Gminy P. w 2002 i 2003 roku prawomocne decyzje – pozwolenia na budowę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego
(por. post. NSA z 23 lipca 2001 roku II SAB 213/00 i post. z 21 listopada 2000 roku
III SAB 108/99) sądy administracyjne rozpoznają skargi na bezczynność organów
w przypadkach w których organy te zobowiązane są do wydania rozstrzygnięć określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz. 1270 ze zm.).
Art. 52 ust. 1 w/w ustawy stanowi, iż skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć na podstawie ust. 2 tegoż artykułu sytuację
w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie.
Z brzmienia art. 37 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2000 r. 98 poz. 1071) wynika, iż środkiem zwalczania bezczynności organu administracyjnego jest zażalenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia. Organ ten w wyniku rozpoznania zażalenia wydaje postanowienie. Postanowienie rozstrzyga o bezczynności organu oraz jest warunkiem formalnym złożenia skargi na bezczynność do sądu administracyjnego.
W rozpoznawanej sprawie właściwym organem jest wojewódzki inspektor nadzoru budowlanego – zgodnie z art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 07 lipca 1994 – Prawo budowlane (Dz. U. 2006 r. nr 156, poz. 1118). Z akt sprawy nie wynika, by skarżący wystąpili do tego organu na nie załatwienie sprawy w terminie.
Nie można bowiem w ocenie Sądu uznać za takie zażalenie pisma skarżących do WINB w W. z dnia [...] lutego 2007 roku skoro złożone zostało w tej samej dacie co ich wniosek o wszczęcie i prowadzenie postępowania dotyczącego rozbiórki. Z brzmienia art. 37 § 1 wynika, że zażalenie służy na nie załatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 lub ustalonym w myśl art. 36 kpa. Zażalenie służy więc wówczas gdy organ prowadzący postępowanie nie załatwił sprawy niezwłocznie, nie załatwił sprawy przed upływem terminu określonego w art. 35 § 3 kpa, chociaż był zobowiązany do załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki jeszcze przed upływem terminu, nie załatwił sprawy w terminie określonym w art. 35 § 3 kpa, nie załatwił sprawy w terminie skróconym, zawiadomił stronę o zwłoce
w załatwieniu sprawy i wyznaczył nowy termin, lecz strona kwestionuje termin, zawiadomił stronę o zwłoce w załatwieniu sprawy i wyznaczył nowy termin lecz nie załatwił sprawy w tym terminie.
W niniejszej sprawie M. K. i H. G. wnieśli skargę bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, nie wyczerpując tym samym przysługujących im środków zaskarżenia, to jest zażalenia na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. do organu wyższego stopnia. Niespełnienie przez skarżących warunku wskazanego w art. 52 § 1 p.p.s.a. sprawia, że skargę należało odrzucić.
Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 58 ust. 1 pkt 6 p.p.s.a. w związku
z art. 52 ust. 1 p.p.s.a. orzekł jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło