VIII SAB/Wa 206/15
WyrokWSA w Warszawie2016-12-15
Skład orzekający: Iwona Owsińska-Gwiazda, Leszek Kobylski, Renata Nawrot
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze dopuściło się bezczynności w rozpoznaniu wniosku o uzupełnienie decyzji, a jeśli tak, to czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa i czy należy się stronie skarżącej suma pieniężna?Ratio decidendi
Sąd stwierdził bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w rozpoznaniu wniosku o uzupełnienie decyzji, ponieważ organ nie załatwił sprawy w ustawowym terminie, a czynność została wykonana dopiero po wniesieniu skargi. Sąd uznał jednak, że bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ organ starał się rozpoznać wniosek, a opóźnienie wynikało z błędnego kierowania korespondencji, a nie ze złej woli. W związku z tym skargę oddalono w części dotyczącej żądania przyznania sumy pieniężnej, a postępowanie umorzono w pozostałym zakresie z uwagi na wykonanie żądanej czynności przez organ.Stan faktyczny
Towarzystwo Ochrony Przyrody złożyło skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie nierozpoznania wniosku z dnia 13 sierpnia 2015 r. o uzupełnienie decyzji. Skarżący zarzucił organowi rażące naruszenie prawa przez zwłokę w załatwieniu sprawy, która trwała ponad 3 miesiące. Wnioskowano o stwierdzenie bezczynności, zobowiązanie organu do załatwienia wniosku, przyznanie sumy pieniężnej oraz zwrot kosztów postępowania. Organ początkowo wezwał do uzupełnienia braków formalnych (brak podpisu), jednak korespondencja trafiała na niewłaściwy adres. Ostatecznie organ wydał postanowienie odmawiające uzupełnienia decyzji przed rozprawą, co spowodowało umorzenie postępowania w części dotyczącej zobowiązania do załatwienia wniosku.Rozstrzygnięcie
1. Stwierdzono bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w rozpoznaniu wniosku z dnia [...] sierpnia 2015 r.; 2. Stwierdzono, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. Oddalono skargę w części dotyczącej żądania przyznania sumy pieniężnej; 4. Umorzono postępowanie sądowoadministracyjne w pozostałym zakresie; 5. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz Towarzystwa Ochrony Przyrody kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski, Sędzia WSA Renata Nawrot, Protokolant Sekretarz sądowy Karolina Kaca, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 grudnia 2016 r. w Radomiu sprawy ze skargi Towarzystwa Ochrony Przyrody na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w przedmiocie nierozpoznania wniosku 1. stwierdza bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w rozpoznaniu wniosku z dnia [...] sierpnia 2015 r.; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w części dotyczącej żądania przyznania sumy pieniężnej; 4. umarza postępowanie sądowoadministracyjne w pozostałym zakresie; 5. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz Towarzystwa Ochrony Przyrody kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Towarzystwo Ochrony Przyrody z siedzibą w [...] wystąpiło ze skargą na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w rozpoznaniu wniosku Towarzystwa (dalej: skarżący) z dnia [...] sierpnia 2015 r. wystosowanego na podstawie art.. 111 § 1 kpa, doręczonego organowi 13 sierpnia 2015 r. w przedmiocie uzupełnienia decyzji SKO w [...] z dnia [...] czerwca 2015 r. W skardze podniesiono, że skarżący pismem z dnia 1 października 2015 r. skierował do SKO wezwanie do usunięcia naruszenia prawa przez wymieniony organ odwoławczy, które doręczono organowi w dniu 6 października 2015 r., co również nie usunęło bezczynności. Skarżący wniósł o:
- stwierdzenie, że SKO w [...] dopuściło się bezczynności w sprawie rozpoznania wniosku TOP z dnia [...] sierpnia 2015 r. na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a.;
- stwierdzenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a.;
- zobowiązanie SKO w [...] do załatwienia wniosku TOP z [...] sierpnia 2015 r. przez wydanie przez organ stosownego postanowienia w terminie 2 tygodni od uprawomocnienia się wyroku jaki zapadnie wskutek rozpatrzenia niniejszej skargi na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a.;
- orzeczenie o przyznaniu stronie skarżącej od SKO w [...] sumy pieniężnej w wysokości [...] zł na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a.;
- zasądzenie na rzecz TOP od SKO w [...] zwrotu kosztów postępowania sądowego.
W uzasadnieniu skargi wskazano m. in., że bezczynność SKO miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, gdyż omawiany wniosek TOP winien być załatwiony w przeciągu 2 tygodni, a nie został załatwiony przez okres 3 miesięcy nadto organ nie powiadomił o przyczynach zaistniałej zwłoki, nie wskazał prognozowanego terminu załatwienia wniosku. Wnioskowana przez skarżącego suma pieniężna w wysokości [...] zł stanowiąca zaledwie niespełna 5% sumy maksymalnej, którą można by zasądzić na rzecz Towarzystwa jest adekwatną do zaistniałej sytuacji i opisanej w niniejszej skardze bezczynności organu odwoławczego.
Jak wynika z akt administracyjnych decyzją z dnia [...] czerwca 2015 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] uchyliło w całości decyzję Burmistrza [...] z dnia [...] lipca 2014 r. o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia zamierzonego przez [...]Sp. z o.o. z siedzibą w [...] polegającego na budowie zespołu 9 turbin wiatrowych [...]i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Dnia [...] sierpnia 2015 r. do SKO w [...] wpłynęło żądanie Towarzystwa Ochrony Przyrody z siedzibą w [...] (dalej: "strona skarżąca") o uzupełnienie ww. decyzji, w trybie art. 111 kpa. Wniosek ten nie został podpisany. SKO pismem z dnia 20 sierpnia 2015 r. wezwało wnioskodawcę o uzupełnienie braku formalnego w postaci podpisu pouczając o konsekwencjach niezastosowania się z art. 64 § 2 kpa. Przesyłka pocztowa mimo dwukrotnych prób doręczenia nie została odebrana, a następnie zwrócona nadawcy, po upływie 14 dni od daty pierwszego awiza. W takiej sytuacji Kolegium przyjęło, że wystąpił skutek doręczenia wezwania z art. 44 kpa, w dniu 11 września 2015 r.
W dniu 6 października 2015 r. do SKO wpłynęło pismo Towarzystwa wzywające do usunięcia naruszenia prawa, poprzez bezzwłoczne wydanie postanowienia w przedmiocie uzupełnienia w/w decyzji.
W odpowiedzi Kolegium, pismem z dnia 6 października 2015 r. poinformowało skarżącego o braku formalnym podania z dnia [...] sierpnia 2015 r. oraz o wystosowaniu wezwania w tej sprawie. Jednocześnie wyjaśniło, że wobec nie uzupełnienia braków, wniosek pozostawiono bez rozpatrzenia. Przesyłka pocztowa zawierająca odpowiedź SKO mimo dwukrotnych prób doręczenia nie została odebrana.
W dniu 23 listopada 2015 r. do SKO w [...] wpłynęła skarga Towarzystwa Ochrony Przyrody z siedzibą w [...] na bezczynność. Kolegium uznając, że korespondencja do skarżącego z 20 sierpnia 2015 r. i 6 października 2015 r. była omyłkowo kierowana na niewłaściwy adres tj. na ul. [...], zamiast na ul. [...]ponownie wystosowało wezwanie do usunięcia braków formalnych na właściwy już adres, pismem z dnia 25 listopada 2015 r. W związku z powyższym w odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
W dniu 28 grudnia 2015 r. wpłynął do organu uzupełniony wniosek Towarzystwa.
Pismem procesowym, które dotarło do tutejszego Sądu przed rozprawą, organ poinformował o wydaniu w dniu [...] grudnia 2015 r. postanowienia znak [...], którym odmówił uzupełnienia decyzji SKO w [...] z [...] czerwca 2015 r. O wydaniu postanowienia strony, jak również organizacje społeczne działające na prawach strony powiadomione zostały zgodnie z art. 49 kpa w związku z art. 74 ust. 3 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko poprzez obwieszczenie na tablicy ogłoszeń SKO w [...] w dniach 7 – 14 stycznia 2016 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r. poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Kontrola sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje m.in., w myśl art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r. poz. 718, dalej p.p.s.a.), orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy administracji publicznej w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 – 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.
Podstawowym celem postępowania sądowego ze skargi na bezczynność organu administracji publicznej jest ochrona strony przed nieuzasadnioną zwłoką organu w załatwieniu sprawy administracyjnej i zobligowanie organu do załatwienia sprawy, przy czym przez "załatwienie sprawy administracyjnej" należy rozumieć - w świetle art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r. poz. 23 ze zm.; dalej: "Kpa") wydanie decyzji kończącej postępowanie, chyba, że przepisy kodeksu stanowią inaczej.
Zgodnie z art. 12 § 1 i § 2 Kpa organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia, a sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwione niezwłocznie. Realizacji wyrażonej w powyższym przepisie zasady szybkości postępowania służą przepisy określające terminy załatwienia sprawy. Stosownie do treści art. 35 § 3 Kpa załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym – w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. W art. 35 § 5 Kpa ustawodawca przewidział jednocześnie, iż do terminów określonych w przepisach poprzedzających nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu.
Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ administracji publicznej nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu lub nie podjął stosownej czynności.
Podkreślić jednocześnie należy, iż przy rozpatrywaniu skargi na bezczynność organu administracji publicznej sąd orzeka biorąc za podstawę stan prawny i faktyczny istniejący w dacie wydawania orzeczenia.
Przechodząc do meritum rozpoznawanej sprawy wskazać należy, iż okolicznością niesporną było to, że organ był podmiotem zobowiązanym do rozpoznania wniosku. Poza sporem pozostawało również to, że wniosek skarżącego o uzupełnienie decyzji własnej został ostatecznie zrealizowany przez organ. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wydało w dniu [...] grudnia 2015 r. postanowienie znak [...], którym odmówiło uzupełnienia decyzji SKO w [...] z [...] czerwca 2015 r. Stąd też postępowanie w niniejszej sprawie należało umorzyć, gdyż stało się bezprzedmiotowe. Żądana czynność została bowiem wykonana przez organ jeszcze przed rozprawą sądową.
Z uwagi na fakt, iż rozpoznanie wniosku nastąpiło dopiero po wniesieniu skargi do Sądu na bezczynność organu i upływie około 4 miesięcy od daty złożenia wniosku zasadnym było stwierdzenie bezczynności organu w rozpoznaniu wniosku. Konsekwencją powyższego jest zasądzenie na rzecz skarżącego od organu zobowiązanego, zwrotu kosztów postępowania. Na dzień wnoszenia skargi, była ona bowiem zasadna. Na ten moment organ nie rozpoznał jeszcze wniosku strony skarżącej, brak było więc przesłanki uzasadniającej tezę o uwolnieniu się skutecznym przez organ z zarzutu bezczynności. Bezczynność podlega bowiem ocenie przez pryzmat cech natury obiektywnej, tj. przez pryzmat faktów. Faktem ekskulpującym organ może być zaś tylko okoliczność rozpoznania wniosku.
W tym stanie rzeczy uznając, iż na moment wnoszenia skargi na bezczynność skarżący nie był zaspokojony w swoim żądaniu, oraz iż dopiero na dzień orzekania przez Sąd, żądanie skarżącego zostało zaspokojone przez organ.
W realiach faktycznych niniejszej sprawy, Sąd doszedł do przekonania, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Pamiętać bowiem należy o tym, że organ starał się w terminie rozpoznać wniosek strony skarżącej. Nie doszło do tego z powodu kierowania korespondencji na błędny adres Towarzystwa, nie zaś w wyniku złej woli organu. Ta ocena skutkuje odmową przyznania na rzecz skarżącego wskazanej sumy pieniężnej.
W tym stanie rzeczy, na mocy art. 149 § 1 pkt 3 w zw. z art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 132 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji wyroku.
W sprawie kosztów orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a.
-----------------------
4
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło