VIII SO/Wa 12/09

PostanowienieWSA w Warszawie2009-12-15

Skład orzekający: Sędzia WSA Sławomir Fularski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba przebywająca nielegalnie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, nieposiadająca dochodów ani majątku, może zostać zwolniona od kosztów sądowych i otrzymać ustanowionego adwokata w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, może uzyskać prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Fakt przebywania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w sposób nielegalny, uniemożliwiający zarobkowanie, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Stan faktyczny
D. G. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze swojej skargi na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców dotyczącą przyznania świadczenia pieniężnego na pokrycie kosztów pobytu. Skarżący wskazał, że nie pracuje, nie uzyskuje dochodów i nie posiada majątku, co uniemożliwia mu pokrycie kosztów postępowania.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata oraz zwrócono się do właściwej Okręgowej Rady Adwokackiej o wyznaczenie adwokata dla D. G.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Sławomir Fularski po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2009 r. z wniosku D. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi D. G. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] września 2009 r. nr [...] w przedmiocie przyznania świadczenia pieniężnego na pokrycie kosztów pobytu postanawia 1. przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata; 2. zwrócić się do właściwej Okręgowej Rady Adwokackiej o wyznaczenie adwokata dla D. G. zamieszkałego w R., ul. O. [...],[...] R. D. G. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie z jego skargi na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców w przedmiocie przyznania świadczenia pieniężnego na pokrycie kosztów pobytu. W uzasadnieniu wniosku skarżący wyjaśnił, że nigdzie nie pracuje, nie uzyskuje dochodów, nie posiada żadnego majątku, a tym samym środków na pokrycie kosztów postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. powoływanej dalej jako p.p.s.a) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 p.p.s.a prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje - gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Celem występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Zawarte w art. 246 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza zaś, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Mając na uwadze wyjaśnienia skarżącego znajdujące potwierdzenie w dokumentach źródłowych uznać należy, że jego wniosek zasługuje na uwzględnienie. Jako osoba przebywająca nielegalnie na terenie Rzeczypospolitej Polskiej nie ma wnioskodawca możliwości zarobkowych, co w chwili orzekania o przyznaniu prawa pomocy uzasadnia zastosowanie tej instytucji poprzez zwolnienie go od kosztów sądowych oraz ustanowienie w sprawie profesjonalnego pełnomocnika. W związku z powyższym w oparciu o art. 246 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło