VIII SO/Wa 29/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 22 listopada 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku J. T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia doradcy podatkowego w sprawie ze skargi J. T. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. postanawia : - odmówić przyznania prawa pomocy- Wnioskiem z dnia [...] października 2012 r. J. T. wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia doradcy podatkowego. W uzasadnieniu wniosku podała, że prowadzi działalność gospodarczą i wspólnie z mężem – rencistą utrzymuje się z łącznego dochodu w wysokości [...] zł, przy czym koszty leczenia męża wynoszą ok. [...] zł miesięcznie. Oświadczyła, że "nie zna się na prawie i nie jest w stanie zrozumieć podstaw prawnych decyzji". W wyniku wezwania do uzupełnienia wniosku złożyła zeznanie podatkowe za 2011 r., wyciągi z rachunku bankowego, kserokopie faktur za gaz, telefon, wodę. Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – dalej p.p.s.a), prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym dla siebie i rodziny. Z przepisu tego wynika, że dopiero gdy środki, którymi dysponuje skarżący okażą się niewystarczające może on wystąpić o przyznanie prawa pomocy, a pomoc ta stosowana jest wobec osób nieposiadających żadnego dochodu lub oszczędności lub osób posiadających bardzo niski dochód, a więc takich, które znajdują się w bardzo trudnej sytuacji materialnej pozwalającej na zaspokojenie jedynie podstawowych potrzeb życiowych. Dodatkowo należy podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest także formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym, czy też ustanowienie we własnym zakresie pełnomocnika jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Jedyną zatem przesłanką decydującą o pozytywnym rozpoznaniu wniosku w przedmiocie prawa pomocy jest ustalona sytuacja materialna strony, a nie np. stopień skomplikowania sprawy, nieznajomość prawa, czy też trudności w zaangażowaniu pełnomocnika z wyboru. Jednocześnie ciężar wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie występującej z takim wnioskiem, do referendarza sądowego bądź Sądu natomiast należy ocena przedstawionych informacji. Z treści wniosku oraz informacji stanowiących jego uzupełnienie nie wynika, aby skarżąca znajdowała się w szczególnie trudnej sytuacji materialnej. Wspólnie z mężem osiąga stały dochód w wysokości [...] zł. Jednocześnie podkreślić należy, że w przypadku przedsiębiorców, a do takich należy skarżąca, miarodajną dla oceny zdolności płatniczych nie jest kategoria "dochodu" (rozumianego jako nadwyżka sumy przychodów nad kosztami ich uzyskania), lecz "przychodu". Istnieją bowiem legalne instrumenty podatkowe pozwalające na równoważenie kosztów i przychodów, tak by w końcowym rozliczeniu obciążenie podatkowe zminimalizować, czy też w ogóle je wyeliminować. Do instrumentów takich należą choćby zwolnienia podatkowe, dokonywanie zakupów w odpowiednim okresie, obniżenie dochodu przez przesunięcie kosztów w czasie, amortyzacja majątku trwałego. Istotniejsze zatem jest to, że skarżąca uzyskuje przychody z działalności gospodarczej (PIT – 36 przychód za 2011 r. – [...] zł). Ze złożonych wyciągów z rachunku bankowego wynika natomiast, że na dzień 31 października 2012 r. saldo końcowe wynosiło [...] zł. W tej sytuacji trudno uznać, aby znajdowała się ona w sytuacji uzasadniającej przerzucenie kosztów postępowania na Skarb Państwa czy też uniemożliwiającej ustanowienie pełnomocnika z wyboru nawet jeśli małżonkowie ponoszą wydatki związane z leczeniem własnym. Tych kosztów skarżąca zresztą nie udokumentowała dlatego też nie sposób przyjąć, że wynoszą one [...] zł miesięcznie. Natomiast koszty bieżącego utrzymania kształtują się na poziomie przeciętnego gospodarstwa domowego. W związku z powyższym na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. postanowiono, jak w sentencji.