VIII SO/Wa 4/15

PostanowienieWSA w Warszawie2015-04-13

Skład orzekający: Monika Kramek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba, która nabyła spadek w kwocie pieniężnej, może zostać zwolniona od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w postępowaniu administracyjnosądowym, mimo otrzymywania zasiłków pomocy społecznej?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że skarżący, mimo otrzymywania zasiłków pomocy społecznej, nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, zwłaszcza w świetle nabytego spadku w kwocie pieniężnej. Instytucja prawa pomocy jest formą dofinansowania z budżetu państwa i powinna być stosowana jedynie w przypadkach obiektywnej niemożności zdobycia środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu.
Stan faktyczny
Skarżący K C złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. W uzasadnieniu podał, że jest osobą samotną, utrzymuje się z zasiłków pomocy społecznej, posiada znaczny stopień niepełnosprawności i nie może podjąć zatrudnienia. Uzupełniając wniosek, wyjaśnił, że nabył spadek w kwocie pieniężnej, który przeznaczył na grobowiec i długi. Dołączył faktury za media i informację z MOPS o korzystaniu z pomocy finansowej.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 13 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K C o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi K C na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od spadków i darowizn postanawia odmówić przyznania prawa pomocy W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy K C podał, że jest osobą samotną i utrzymuje się z zasiłków pomocy społecznej w łącznej wysokości [...] zł miesięcznie. Wyjaśnił, że posiada orzeczenie o zaliczeniu do znacznego stopnia niepełnosprawności oraz że nie może podjąć zatrudnienia ze względu na stan zdrowia. W wyniku uzupełnienia wniosku (pismo z dnia 30 marca 2015 r.) wyjaśnił, że wartość spadku jaki nabył w 2014 r. to kwota [...] zł przeznaczona na "grobowiec i długi wynikające z dziesięcioletniej choroby". Do pisma załączył kserokopie faktur za energię i gaz oraz informację z MOPS o korzystaniu pomocy finansowej w postaci zasiłków. Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: Rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy na wstępie zaznaczyć należy, że generalną zasadą postępowania sądowego jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w tym postępowaniu. Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym dla siebie i rodziny. Z przepisu tego wynika, że dopiero gdy środki, którymi dysponuje skarżący okażą się niewystarczające może on wystąpić o przyznanie prawa pomocy, a pomoc ta stosowana jest wobec osób nieposiadających żadnego dochodu lub oszczędności lub osób posiadających bardzo niski dochód, a więc takich, które znajdują się w bardzo trudnej sytuacji materialnej pozwalającej na zaspokojenie jedynie podstawowych potrzeb życiowych. Dodatkowo należy podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest także formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Z wyjaśnień skarżącego wynika, że jest on osobą samotną i utrzymuje się wyłącznie ze świadczeń pomocy społecznej. Niemniej jednak nie może ujść uwadze, że postanowieniem z dnia 21 stycznia 2014 r. nabył spadek – środki pieniężne zgromadzone na rachunku bankowym w kwocie [...] zł. Trudno zatem w tych okolicznościach uznać, że jest on w sytuacji uzasadniającej zastosowanie instytucji prawa pomocy. W żaden bowiem sposób skarżący nie wykazał, aby od chwili wejścia w posiadanie tych środków wydatkował je w całości. Również z załączonego do wniosku pisma MOPS w R nie wynika, aby organ ten miał wiedzę na temat objętego spadku. Dalego też informacja zawarta w tym piśmie o korzystaniu przez skarżącego z pomocy finansowej nie może być wyłączną podstawą przyznania prawa pomocy. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło