I SA/Wr 1023/15
PostanowienieWSA we Wrocławiu2016-08-08
Skład orzekający: Katarzyna Radom
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej odpowiedzialności członka zarządu spółki kapitałowej za zaległości podatkowe spółki, przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna, co wpływa na wysokość wynagrodzenia pełnomocnika ustanowionego z urzędu?Ratio decidendi
W sprawach dotyczących odpowiedzialności członka zarządu spółki kapitałowej za zaległości podatkowe spółki, przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna, lecz ustalona przez organ okoliczność ponoszenia przez skarżącego takiej odpowiedzialności. W związku z tym, pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu należy przyznać wynagrodzenie według stawki przewidzianej dla spraw, w których przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna.Stan faktyczny
Pełnomocnik skarżącego wniósł sprzeciw od postanowienia referendarza, który przyznał mu wynagrodzenie za pomoc prawną z urzędu w niższej stawce, uznając, że sprawa o odpowiedzialność osoby trzeciej za zaległości podatkowe nie jest sprawą, w której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna. Pełnomocnik argumentował, że sprawa ta dotyczy odpowiedzialności solidarnej członka zarządu i powinna być traktowana jako sprawa o należność pieniężną. Sąd rozpoznał sprzeciw.Rozstrzygnięcie
Przyznano pełnomocnikowi wynagrodzenie w kwocie 295,20 zł (w tym 23% VAT), stosując stawkę przewidzianą dla spraw, w których przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Radom po rozpoznaniu w dniu 8 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale I sprawy ze skargi A. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] 2015 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej jako osoby trzeciej za zaległość w podatku od towarów i usług za miesiące V, VI, VIII, IX, X, XI, i XII 2009 r. wraz z odsetkami za zwłokę i kosztami postępowania egzekucyjnego postanawia: przyznać pełnomocnikowi, dor. pod. J. M., wynagrodzenie tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, udzielonej na zasadzie prawa pomocy przed sądem pierwszej instancji, w kwocie 295,20 (słownie: dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, w tym 23% VAT.
Wyrokiem z 10 marca 2016 r. tut. Sąd oddalił skargę na decyzję
w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności skarżącego jako członka zarządu spółki kapitałowej za zaległości podatkowe spółki.
Postanowieniem z dnia 27 czerwca 2016 r. referendarz przyznał ustanowionemu z urzędu pełnomocnikowi wynagrodzenie. Referendarz przyjął stawkę 240 zł, wynikającą z § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz. U. Nr 31, poz. 153) – przewidzianą w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna.
W sprzeciwie pełnomocnik zarzucił, że sprawa w przedmiocie odpowiedzialności solidarnej członka zarządu jest sprawą, w której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna. Referendarz powinien więc przyznać pełnomocnikowi wynagrodzenie, przewidziane dla tego rodzaju spraw.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Ww. rozporządzenie przewiduje odrębne stawki wynagrodzenia dla pełnomocnika reprezentującego stronę w sprawie, w której "przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna" (§ 3 ust. 1) oraz odrębnie "w pozostałych sprawach" (§ 3 ust. 1 pkt 2).
W ocenie Sądu, w sprawach dotyczących odpowiedzialności członka zarządu spółki kapitałowej za zaległości podatkowe spółki, przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna wskazana w decyzji ustalającej taką odpowiedzialność, lecz ustalona przez organ okoliczność, że skarżący taką odpowiedzialność ponosi. Decyzje ustalające lub określające wysokość podatku zostały wydane na spółkę i to sprawy ze skarg na te decyzje byłyby sprawami, w których przedmiotem sporu (zaskarżenia) jest należność pieniężna.
Z tego powodu, w sprawie należało przyznać pełnomocnikowi stawkę wynagrodzenia przewidzianą "w pozostałych sprawach".
Stosownie do treści § 3 ust. 1 pkt 2 ww. rozporządzenia, stawka minimalna w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji, w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna, wynosi 240 zł. Wobec tego, pełnomocnikowi należało przyznać wynagrodzenie w wysokości 240 zł, które podlega podwyższeniu o kwotę 55,20 zł stanowiącą wartość VAT według stawki 23% (§ 2 ust. 3 ww. rozporządzenia).
Odnosząc się do zarzutów sprzeciwu wskazać też można, że, w ocenie Sądu, użyte przez prawodawcę w ww. rozporządzeniu wyrażenie: "sprawa, w której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna", nie pozostawia pola do interpretacji. Sformułowanie wyraźnie wskazuje, że przyznanie stawki wynagrodzenia z § 3 ust. 1 ww. rozporządzenia, ma być uzależnione od skierowania argumentacji skargi przeciwko generalnemu istnieniu lub wysokości zobowiązania podatkowego, a nie okoliczności odpowiedzialności konkretnej osoby, za bezsprzecznie istniejące zobowiązanie. W niniejszej sprawie, jak już wcześniej wskazano, przedmiotem sporu nie jest wysokość lub istnienie zobowiązania podatkowego, lecz okoliczność, czy skarżący za to zobowiązanie publicznoprawne może ponosić odpowiedzialność posiłkową.
Analogiczny pogląd jest już utrwalony w orzecznictwie na tle rozporządzenia dotyczącego ustalania wpisu od skarg w sprawach sądowoadministracyjnych. Analizując rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.) przyjęto, że użyte w tym rozporządzeniu przez ustawodawcę określenie: "należności pieniężnej objętej zaskarżonym aktem", należy odnosić tylko do decyzji, której przedmiotem zaskarżenia są akty lub czynności kreujące określoną należność pieniężną bądź stwierdzające jej istnienie (por. np postanowienie NSA z 14 maja 2013 r., sygn. akt I OZ 357/13, opubl. w CBOSA). Uznano, że tylko w przypadku, w którym bezpośrednim przedmiotem sporu jest należność pieniężna, możemy stosować stawkę wpisu uzależnioną od wysokości podatku.
W ocenie Sądu, w istocie rzeczy wskazana analogia w rozstrzyganej sprawie nie ma jednak znaczenia. Przepisy regulujące wynagrodzenie doradców podatkowych, którzy udzielili pomocy prawnej z urzędu, nie zawierają bowiem sformułowań, które, podobnie jak przepisy dotyczące ustalania wysokości wpisu, należałoby odkodowywać w drodze wykładni. W sprzeciwie pełnomocnik twierdzi, iż sprawa w przedmiocie odpowiedzialności solidarnej członka zarządu jest sprawą, w której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna. W żaden sposób nie odnosi jednak tego stwierdzenia do brzmienia przepisu, tj. nie podejmuje próby wykazania, że w sprawie "przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna", a nie kwestia ustalenia odpowiedzialności osoby trzeciej za tą należność. Stąd za chybione należy uznać ogólnikowe argumenty sprzeciwu zmierzające do wykazania konieczności odmiennej interpretacji pojęć, które ustawodawca w różnych aktach prawnych sformułował nieco inaczej oraz jeszcze bardziej ogólne argumenty zmierzające do wykazania konieczności powiązania zasad wynagradzania pełnomocnika za pomoc udzieloną z urzędu, z zasadami jego wynagradzania w sprawach prowadzonych komercyjnie.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U.
z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej: p.p.s.a.), art. 260 § 1 p.p.s.a. (w brzmieniu sprzed nowelizacji, która weszła w życie 15 sierpnia 2015 r.) oraz powołanych wcześniej przepisów podustawowych, postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło