I SA/Wr 1048/16
PostanowienieWSA we Wrocławiu2016-10-13
Skład orzekający: Barbara Koźlik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która posiada wierzytelność, ale nie została ona jeszcze spłacona, można przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, należy przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, nawet jeśli posiada ona wierzytelność, która nie została jeszcze spłacona. Kluczowe jest ustalenie faktycznej sytuacji materialnej strony i jej możliwości ponoszenia kosztów.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując na niską emeryturę i utrzymywanie się wraz z mężem, który oczekuje na rentę. Mimo posiadania wierzytelności w kwocie 154.000 zł, która nie została jeszcze spłacona, strona wykazała trudną sytuację materialną, niskie dochody i znaczne wydatki. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 13 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi D. L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za lata 2010 i 2011 wraz z odsetkami za zwłokę i kosztami upomnienia postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Skarżąca wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych wskazując, że otrzymuje niską emeryturę w wysokości 627,44 zł netto. Na jej utrzymaniu pozostaje mąż, który obecnie leczy się w poradni zdrowia psychicznego i oczekuje na przyznanie renty chorobowej. Małżonkowie uzyskują okazjonalnie pomoc finansową ze strony syna i córek męża skarżącej.
Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że strona pozostaje w gospodarstwie domowym tylko z mężem, posiada ½ udziału w domu o powierzchni 80 m2 i działki 450 m2, o wartości 396.900 zł. Przysługuje jej wierzytelność w wysokości 154.000 zł. Poza tym nie ma żadnych oszczędności ani przedmiotów o wartości powyżej 5.000 zł. Mąż także nie ma oszczędności.
Jako zobowiązania i stałe wydatki strona wskazała hipotekę przymusową z tytułu zobowiązań wobec osób prywatnych, Naczelnika Urzędu Skarbowego i ZUS-u, a także wydatki na energię elektryczną 355 zł, wodę 294,65 zł (co drugi miesiąc), na podatek od nieruchomości 524 zł (rocznie), koszty leczenia 200 zł.
Z dokumentów i oświadczeń złożonych na wezwanie wynika, że za 2015 r. strona uzyskała dochód podlegający opodatkowaniu w wysokości 1.205,21 zł, natomiast jej mąż nie składał za poprzedni rok zeznania podatkowego. Zarejestrowany jest jako bezrobotny bez prawa do zasiłku od 23 stycznia 2013 r., posiada orzeczenie komisji lekarskiej ZUS o częściowej niezdolności do pracy od 19 listopada 2014 r. do 31 maja 2017 r. Strona miesięcznie wydatkuje około 1.600 zł, przy czym nie kupuje ubrań, nie spłaca kredytów. Spłaca do komornika po 100 zł zaległej pożyczki z Provident, a od października również po 100 zł zaległości wobec ZUS w wyniku ugody. Wymienione wydatki pokrywane są z emerytury, doraźnej pomocy dzieci męża skarżącej oraz dorywczych prac wykonywanych na zlecenie znajomych i sąsiadów, polegających na sprzątaniu i drobnych naprawach.
Małżonkowie nie posiadają rachunków bankowych ani żadnych środków transportu.
Jako znane z urzędu wskazać trzeba, że skarżąca jest w tutejszym Sądzie stroną w dwóch toczących się równocześnie sprawach o sygn. akt I SA/Wr 1048-1049/16, w których wpisy od skarg zostały wyznaczone na łączną kwotę 1.000 zł.
W ocenie referendarza sądowego, wniosek zasługuje w całości na uwzględnienie.
Podstawą prawną jego rozpoznania jest regulacja zawarta w art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Stosownie do treści tych przepisów, prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (w części lub w całości), a więc w zakresie częściowym, należy przyznać osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Powyższe zostało wykazane.
Strona znajduje się w bardzo trudnej sytuacji materialnej. Jedynym dochodem jej i męża jest emerytura w kwocie niewiele ponad 600 zł. Małżonkowie muszą pozyskiwać dodatkowe środki na życie poprzez prace dorywcze. Wprawdzie otrzymują pomoc od najbliższej rodziny, jednak w pierwszej kolejności pomoc ta musi być przeznaczona na zaspokojenie podstawowych potrzeb socjalnych.
Strona posiada wierzytelność w kwocie 154.000 zł, jednakże, jak wynika z akt administracyjnych, wierzytelność ta była zasądzona już w 2011 r. i do tej pory nie została spłacona.
W tym stanie rzeczy postanowiono jak w sentencji, na podstawie powołanych wyżej przepisów oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło