I SA/Wr 1078/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Olejnik, Sędziowie Sędzia WSA Dagmara Dominik-Ogińska (sprawozdawca) Sędzia WSA Ludmiła Jajkiewicz, Protokolant Agnieszka Wróblewska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 16 listopada 2012 r. przy udziale - sprawy ze skargi J. L. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia chybienia terminowi do wniesienia odwołania oddala skargę. 1. Postępowanie przed organem podatkowym 1.1. Przedmiotem postępowania jest skarga J. L. (dalej: skarżący) na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] czerwca 2012 r., nr [...], w którym to rozstrzygnięciu organ odwoławczy stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w L. z dnia [...] marca 2012 r., nr [...], w przedmiocie określenia skarżącemu wysokości zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006r. w wysokości 52.344 zł. 1.2. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wskazano, że organ odwoławczy jest zobligowany do podjęcia czynności mających na celu ustalenie, czy odwołanie wniesione w sprawie jest dopuszczalne. Rozpatrzenie bowiem odwołania wniesionego z naruszeniem terminu stanowiłoby rażące naruszenie prawa, zgodnie z art. 247 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r., Nr 5, poz. 60 ze zm., dalej jako O.p.). Organ odwoławczy podniósł, że art. 223 § 2 O.p. przewiduje czternastodniowy termin do wniesienia odwołania od decyzji organu podatkowego pierwszej instancji. Zbadanie, czy odwołanie zostało wniesione z zachowaniem tego terminu wymaga przede wszystkim ustalenia dnia, z końcem którego upływał ten termin. Powołując się na treść art. 150 O.p. w zw. z art. 148 § 1 i 149 O.p., organ odwoławczy podniósł, że decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w L. została doręczona skarżącemu w dniu 5 kwietnia 2012 r. Jak wyjaśniono, z koperty zawierającej wskazaną decyzję, wynika, że w dniu 22 marca 2012 r. listonosz Poczty Polskiej nie zastał skarżącego w miejscu zamieszkania. W związku z powyższym, przesyłkę pozostawił do dyspozycji skarżącego w Urzędzie Pocztowym w L. na okres czternastu dni. Została ona ponownie awizowana w dniu 30 marca 2012 r., a następnie, z uwagi na jej niepodjęcie do dnia 5 kwietnia 2012 r., zwrócona nadawcy – Dyrektorowi Urzędu Kontroli Skarbowej w L.. Stąd też zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej we W. termin do wniesienia odwołania upłynął skarżącemu w dniu 19 kwietnia 2012 r. Natomiast odwołanie wniósł on w dniu 20 kwietnia 2012 r., a więc z jego przekroczeniem, nie składając jednocześnie wniosku o przywrócenie tego terminu. 2. Postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu 2.1. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skarżący zaskarżył ww. postanowienie w całości, podnosząc zarzut naruszenia art. 228 § 1 pkt 2 w zw. z art. 223 § 2 oraz art. 121 O.p. i wniósł o uchylenie skarżonego rozstrzygnięcia oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu podał, że o dacie doręczenia decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w L. został poinformowany przez pracownika Urzędu Kontroli Skarbowej w L.. Na tą okoliczność, w dniu 13 kwietnia 2012 r., został sporządzony protokół, z którego wynikało że doręczenie decyzji miało nastąpić w dniu 06 kwietnia 2012 r. Termin do wniesienia odwołania upłynął zatem w dniu 20 kwietnia 2012 r. Tym samym odwołanie zostało wniesione przez niego w terminie. 2.4. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej we W. wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Podkreślono, że decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w L. została doręczona prawidłowo w dniu 5 kwietnia 2012 r., zgodnie z art. 150 § 2 O.p. Jednocześnie wskazano, że w protokole, na który powołał się skarżący, została zawarta informacja, że przesyłka skierowana do niej została zwrócona z dniem 6 kwietnia 2012 r., po upływie piętnastu dni od pierwszego awiza, które nastąpiło 22 marca 2012 r. Ponadto przy sporządzaniu protokołu została wręczona skarżącemu kopia decyzji, która zawierała pouczenie o terminie i sposobie wniesienia odwołania. 3. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. 3.1. Skarga jest bezzasadna. 3.2. Na wstępie należy przypomnieć, że zgodnie z art. 12 O.p. obliczanie terminu w postępowaniu podatkowym ma charakter obiektywny. Powołany przepis stanowi bowiem, że jeżeli początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie, przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym zdarzenie nastąpiło. Upływ ostatniego z wyznaczonej liczby dni uważa się za koniec terminu. Tym samym nawet nieznaczne przekroczenie obowiązującego terminu stanowi o jego uchybieniu. Rzeczone naruszenie zaś nie podlega żadnym ocenom ani stopniowaniu jego skali. 3.3. Mając powyższe na uwadze, stwierdzić należy, że również kwestia złożenia środka odwoławczego w terminie ma charakter obiektywny. Termin ten biegnie bowiem od następnego dnia, po doręczeniu decyzji podatnikowi i kończy się po upływie czternastu dni (art. 223 § 2 O.p.), z tym wyjątkiem, że jeżeli ostatni dzień terminu przypada na sobotę lub dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu lub dniach wolnych od pracy (art. 12 § 5 O.p.). Rację ma organ odwoławczy twierdząc, że termin określony w art. 223 § 2 O.p. jest terminem ustawowym, zawitym, który nie może być przedłużany. Niewątpliwym jest również, że organ odwoławczy ma obowiązek uwzględnienia upływu terminu do wniesienie środka odwoławczego z urzędu. 3.4. W niniejszej sprawie kwestią sporną jest moment doręczenia decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w L. z dnia [...] marca 2012 r., nr [...]. Zauważyć należy, że kwestie doręczenia pism w postępowaniu podatkowym, w tym decyzji, regulują art. 144-154c O.p. W realiach niniejszej sprawy zastosowanie miał art. 150 O.p., ustanawiający tak zwaną fikcję prawną doręczenia. Należy podkreślić, że warunkiem zastosowania tego przepisu jest niemożność doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 148 § 1 O.p., a więc w sposób bezpośredni, bądź w trybie art. 149 O.p. – przewidującego doręczenie zastępcze, za pośrednictwem dorosłego domownika, sąsiada bądź dozorcy domu. W niniejszej sprawie, jak wynika z jej akt, listonosz doręczający decyzję z dnia 19 marca 2012 r. nie zastał nikogo pod wskazanym przez skarżącego adresem, wobec czego awizował przesyłkę ją zawierającą w dniu 22 marca 2012 r. i następnie, po upływie siedmiu dni, po raz kolejny w dniu 30 marca 2012 r. Jak już wskazano, zgodnie z art. 150 § 1 pkt 1 O.p. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 148 § 1 lub art. 149 O.p. poczta przechowuje pismo przez okres czternastu dni w swojej placówce pocztowej, przy czym, na mocy art. 150 § 1a. adresata przesyłki zawiadamia się dwukrotnie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w placówce pocztowej (awizo). Należy także zauważyć, że powtórne zawiadomienie następuje w razie niepodjęcia pisma w terminie siedmiu dni. Wreszcie, zgodnie z art. 150 § 2 O.p. zawiadomienie o pozostawaniu pisma w urzędzie pocztowym umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. W tym przypadku doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1 – czternastu dni - a pismo pozostawia się w aktach sprawy. Tym samym, termin nastąpienia fikcji doręczenia następuje z upływem czternastu dni od dnia pierwszej próby doręczenia pisma przez listonosza. W niniejszej sprawie był to dzień 22 marca 2012 r., a zatem, opierając się na wskazanych wyżej zasadach obliczania terminu, stwierdzić należy, że doręczenie nastąpiło w dniu 5 kwietnia 2012 r. (czwartek), a nie dzień później jak podnosi to skarżący. W uwagi zaś na to, że terminy w postępowaniu podatkowym mają charakter obiektywny, należy zgodzić się z Dyrektorem Izby Skarbowej we W., że skarżący składając odwołanie w dniu 20 kwietnia 2012 r. (czternaście dni liczone od dnia 6 kwietnia 2012 r.) przekroczył termin do wniesienia odwołania. Należy uznać, że rozstrzygnięcie organu odwoławczego o stwierdzeniu uchybienia terminowi do wniesienia odwołania w trybie art. 228 § 1 pkt 2 O.p. było prawidłowe. Zarzuty skarżącego co do naruszenia ww. przepisu w związku z art. 223 § 2 O.p. należało uznać za bezzasadne. 3.5. Obiektywny charakter biegu terminów w postępowaniu podatkowym przesądza także o tym, że w sprawie nie mogą być uwzględnione wyjaśnienia skarżącego, że o błędnej dacie nastąpienia skutku doręczenia został on poinformowany przez pracownika organu podatkowego pierwszej instancji. Należy bowiem wskazać, że regulacja dotycząca czternastodniowego terminu do wniesienia odwołania jest regulacją powszechnie obowiązującego prawa. Tym samym nawet błędne poinformowanie przez pracownika organu podatkowego w tym zakresie, nie może być podstawą do uznania, że termin do wniesienia odwołania od tej decyzji powinien być liczony od innego dnia, niż wynika do z przepisów Ordynacji podatkowej. Zauważyć należy, że w sprawie nie ma zastosowania art. 214 O.p., który stanowi o braku skutków negatywnych błędnego pouczenia w decyzji co do prawa do odwołania, wniesienia powództwa do sądu powszechnego lub do sądu administracyjnego, czy brak takiego pouczenia. Z akt sprawy wynika ponadto, że decyzja organu podatkowego pierwszej instancji pouczenie takie zawierała. Z samej zaś treści art. 214 O.p. wynika, że dotyczy on wydanego aktu administracyjnego, a nie udzielenia informacji przez pracowników. Dlatego przyjmując nawet, że działanie urzędnika Urzędu Kontroli Skarbowej w L. wprowadziło w błąd skarżącego, to stwierdzić należy, ze uchybienie w tym zakresie pozostaje bez wpływu na przekroczenie terminu do wniesienia odwołania przez skarżącego. Należy także zauważyć, że wspomniana okoliczność błędnego poinformowania skarżącego mogłaby być rozpatrywana przez organ podatkowy o ile skarżący złożyłby wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania na podstawie art. 162 § 1 O.p. Taki zaś wniosek nie został przez skarżącego wywiedziony. 3.6. Za niezasadny należy też uznać zarzut naruszenia przez organ odwoławczy art. 121 O.p. wyrażającego zasadę prowadzenia postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych. Jakkolwiek skarżący został błędnie w sprawie poinformowany o dniu, w którym nastąpiła fikcja doręczenia decyzji, to powołany przepis ma zastosowanie do treści rozstrzygnięć procesowych, a z taką sytuacją nie mamy w sprawie do czynienia. 3.7. Mając na względzie wszystkie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity z 2012 r. Dz. U. poz. 270), oddalił skargę.