I SA/Wr 1089/15
PostanowienieWSA we Wrocławiu2015-07-20
Skład orzekający: Barbara Koźlik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie usunęła braków i wątpliwości co do jej możliwości płatniczych, mimo wezwania sądu?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika nie może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca, mimo wezwania, nie usunęła braków i wątpliwości co do jej możliwości płatniczych. Ciężar wykazania okoliczności uzasadniających żądanie spoczywa na wnioskodawcy, a stopień trudności sprawy pozostaje bez znaczenia dla oceny możliwości płatniczych.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z uwagi na trudną sytuację finansową. Z oświadczenia o stanie rodzinnym wynikało, że rodzina nie posiada majątku ani zasobów pieniężnych, jednak rubryka dotycząca dochodów nie została wypełniona. Na wezwanie do wyjaśnienia zakresu żądania i przedłożenia dodatkowych dokumentów dotyczących stanu finansowego, skarżąca nie udzieliła odpowiedzi. W związku z tym, referendarz sądowy postanowił odmówić przyznania prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 20 lipca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawego w sprawie ze skargi A. H. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za I, II, III i IV kwartał 2012 r. postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Skarżąca wniosła o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego uzasadniając, że ze względu na trudną sytuację finansową nie jest w stanie ustanowić i pokryć wynagrodzenia dla radcy prawnego za zastępowanie jej w postępowaniu w niniejszej sprawie. W uzasadnieniu wniosku wskazała też na trudną materię sprawy oraz niejasną dla niej treść decyzji.
Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że strona prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z mężem i trójką dzieci (ur. w 1996, 2004 i 2013 r.), nie posiada żadnego majątku, w tym nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. Rubryka dotycząca dochodów nie została wypełniona.
Na wezwanie do wyjaśnienia zakresu żądania wniosku, skarżąca nie udzieliła odpowiedzi, w związku z czym przyjęto – zgodnie z pouczeniem w wezwaniu – że wniosek dotyczy częściowego zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego.
Bez odpowiedzi pozostało również wezwanie do przedłożenia dodatkowych dokumentów i oświadczeń dotyczących stanu finansowego, majątkowego i rodzinnego skarżącej, na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej: p.p.s.a.).
Mając na uwadze powyższe wskazać trzeba, że podstawą prawną rozpoznania przedmiotowego wniosku jest regulacja zawarta w art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Stosownie do treści tych przepisów, prawo pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, czyli w zakresie częściowym, może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Jak wynika z przytoczonej regulacji, to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania okoliczności, które uzasadniałyby jego żądanie. Rola Sądu/ referendarza sądowego ogranicza się do wezwania ubiegającego się o przyznanie praw pomocy do przedłożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych, jeżeli oświadczenie złożone na urzędowym formularzu wniosku okaże się niewystarczające do oceny jego rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości (art. 255 p.p.s.a.).
W takich też okolicznościach w niniejszej sprawie strona skarżąca została wezwana do nadesłania dodatkowych informacji i dokumentów. Zwłaszcza że wniosek został wypełniony tylko w zakresie stanu rodzinnego i majątkowego, z którego jedynie wywieść można, że rodzina skarżącej nie posiada jakiejkolwiek nieruchomości ani środków pieniężnych. Nie zostało tym samym wyjaśnione, gdzie rodzina strony mieszka i jaki ma tytuł prawny do nieruchomości pod adresem podanym przez stronę ani z czego się utrzymuje.
Odnosząc się do argumentacji wniosku, zaznaczyć trzeba, że w świetle powołanych wyżej przepisów prawa, przesłanki przyznania prawa pomocy, w tym w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, wiążą się wyłącznie z możliwościami płatniczymi strony skarżącej, które kształtują stan finansowy, majątkowy, a w przypadku osób fizycznych także stan rodzinny. Bez znaczenia pozostaje tutaj stopień trudności sprawy.
W każdym razie, pozostawiając wezwanie bez odpowiedzi, strona skarżąca w rezultacie nie usunęła braków i wątpliwości co do jej możliwości płatniczych. Co za tym idzie, rzetelne rozpoznanie wniosku nie było możliwe.
Mając zatem na uwadze powyższe, przedmiotowy wniosek należało ocenić jako nieuzasadniony i w związku z tym, na podstawie art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło