I SA/Wr 1090/18
WyrokWSA we Wrocławiu2019-05-16
Skład orzekający: Maria Tkacz-Rutkowska, Dagmara Dominik-Ogińska, Annetta Makowska-Hrycyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Administracji Skarbowej zasadnie stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie organu egzekucyjnego, gdy skarżący złożył zażalenie po upływie ustawowego terminu i nie złożył wniosku o przywrócenie terminu?Ratio decidendi
Organ odwoławczy zasadnie stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia, ponieważ skarżący nie dochował 7-dniowego terminu, a także nie złożył wniosku o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Termin do złożenia zażalenia jest zawity, a jego przekroczenie skutkuje brakiem możliwości rozpoznania środka zaskarżenia, chyba że zostanie złożony wniosek o przywrócenie terminu wraz z uprawdopodobnieniem braku winy w jego niedochowaniu. Pouczenie organu I instancji było prawidłowe i kompletne.Stan faktyczny
Skarżący złożył zażalenie na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia, wskazując, że zostało ono złożone po upływie 7-dniowego terminu. Skarżący w skardze do WSA kwestionował prawidłowość pouczenia organu I instancji i wskazywał na inne kwestie merytoryczne. Sąd oddalił skargę, uznając, że termin został zasadnie stwierdzony jako uchybiony.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Tkacz-Rutkowska, Sędziowie: Sędzia WSA Dagmara Dominik-Ogińska, Sędzia WSA Anetta Makowska-Hrycyk (sprawozdawca), , Protokolant: Michał Melnyczenko, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 16 maja 2019 r. sprawy ze skargi W. J. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. z dnia [...] września 2018 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia zażalenia na postanowienie w sprawie zarzutów na postępowanie egzekucyjne oddala skargę w całości.
1. Postępowanie przed organami.
1. Zaskarżonym w niniejszej sprawie postanowieniem z dnia [...].09.2018 r. nr [...], Dyrektor Izby Administracji Skarbowej we W. (dalej jako: DIAS, organ odwoławczy) stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia przez W. J. (dalej jako: skarżący, strona) na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w W. (dalej jako: organ I instancji) z dnia [...].07.2018 r. nr [...] odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego wszczętego na postawie tytułu wykonawczego z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] w celu wyegzekwowania zaległości z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2016 r. w kwocie 4.152,10 zł.
2. Jak wynika z akt sprawy organ I instancji, w ramach postępowania egzekucyjnego, w dniu 20 kwietnia 2018 r. zajął skarżącemu świadczenie rentowe tytułem spłaty zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2016 r. Następnie, pismem z dnia 8 maja 2018 r. strona sprzeciwiła się powyższemu zajęciu składając do niego zastrzeżenia. Skarżący zakwestionował także wiarygodność dokumentów przekazanych w tej sprawie organowi przez spółdzielnię mieszkaniową [...] w W. i wskazał, że są to dokumenty fałszywe i nie dotyczą jego osoby. Analizując podanie strony, organ I instancji powziął wątpliwości co do przedmiotu żądania zgłoszonego przez stronę i wezwał ją do złożenia wyjaśnień wobec wniesionego podania poprzez jego sprecyzowanie. Organ poinformował stronę, że w przypadku niezastosowania się do wezwania, organ uzna żądanie skarżącego za wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego z uwagi na nieistnienie obowiązku. Wobec braku odpowiedzi na wezwanie, organ złożone żądanie rozpoznał jako wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego i na podstawie art. 59 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2018 r., poz. 1314 ze zm.; dalej jako: "u.p.e.a."), postanowieniem z dnia [...].07.2018 r. odmówił umorzenia postępowania. Powyższe rozstrzygnięcie organu I instancji doręczono stronie w dniu 16.07.2018 r.
3. W dniu 31.07.2018 r. skarżący złożył w Urzędzie Skarbowym
w W. zażalenie na w/w postanowienie organu I instancji. Wskazał, że składając pisma do Urzędu zawiadamiał o przedstawieniu przez spółdzielnię fałszywych dokumentów, a nie wniósł o umorzenie postępowania.
4. Zaskarżonym postanowieniem, DIAS na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2017 r., poz. 1201 ze zm.; dalej jako: "k.p.a.") stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. W uzasadnieniu wskazał, że skarżący nie dochował 7-dniowego zawitego terminu do złożenia zażalenia. Powyższy termin upływał bowiem w dniu 23.07.2018 r., zaś skarżący zażalenie złożył w dniu 31.07.2018 r.
2. Postępowanie przed sądem I instancji.
1. Od powyższego postanowienia, skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wskazując, iż w zaskarżonym postanowieniu nie ma ani jednego zdania odnośnie książeczki mieszkaniowej, kto dokonywał na nią wpłat, na kogo było zadysponowane mieszkanie w G. i kto jest głównym najemcą tego lokalu. Ponadto, DIAS nie wyjaśnił co oznaczają powołane w postanowieniu przepisy, tylko wyznaczył tygodniowy termin na zażalenie tak, by skarżący nie mógł dowiedzieć się co one znaczą. Wskazał, że urząd skarbowy nie jest czynny ani w soboty ani w niedziele i święta. Przedstawił także, jakie informacje organ powinien był uzyskać od spółdzielni mieszkaniowej, czego nie uczynił. Skarżący w tej sprawie nie uzyskał żadnej odpowiedzi od naczelnika US.
2. W odpowiedzi na skargę DIAS o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Organ odwoławczy podkreślił, że skarżący nie złożył wniosku o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia.
3. Ustanowiony w sprawie pełnomocnik z urzędu pismem z dnia 13.05.2019 r. uzupełnił skargę o zarzuty naruszenia art. 9,112, 126, 124 § 1 k.p.a. przez niepełne pouczenie w postanowieniu organu I instancji o prawie do wniesienia zażalenia. Wskazał, że zgodnie z art. 122 k.p.a. błędne pouczenie nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do pouczenia. Wadliwym jest pouczenie niepełne, które w niniejszej sprawie polega na niepodaniu przez organ I instancji adresów organów. Argumentował, że wada ta w połączeniu z krótkim terminem na złożenie zażalenia oraz stan zdrowia skarżącego uniemożliwiły terminowe zaskarżenie.
3. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
3.1. Skarga podlegała oddaleniu, gdyż zaskarżone w sprawie rozstrzygnięcie nie narusza prawa.
3.2. Przedmiot sporu w rozpatrywanej sprawie ogranicza się do kwestii czy organ odwoławczy zasadnie stwierdził, że doszło do uchybienia terminowi do wniesienia zażalenia na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego
w W. z dnia [...].07.2018 r. nr [...]. Poza sporem
– w związku z okolicznością, że skarżący nie zakwestionował powyższej okoliczności – pozostaje data, w której doręczono mu postanowienie organu I instancji przez pocztę.
3.3. Na podstawie art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 tj., dalej jako: "p.p.s.a.") Sąd jest związany granicami sprawy, którą w tym przypadku jest stwierdzenie uchybienia terminu do złożenia zażalenia. W niniejszej sprawie nie może budzić żadnych wątpliwości, że skarżący nie dochował terminu do złożenia zażalenia. Zgodnie z art. 17 § 1 u.p.e.a. termin do złożenia zażalenia na postanowienia wydane przez organ egzekucyjny (wyraźnie wskazane w tej ustawie lub k.p.a.) wynosi 7 dni od dnia doręczenia lub ogłoszenia postanowienia. Powyższy termin jest zawity co oznacza, że jego przekroczenie powoduje, że zażalenie nie może być rozpoznane, chyba że strona złoży wniosek o przywrócenie uchybionego terminu i uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jej winy. Skutkiem uchybienia terminowi do wniesienia zażalenia jest stwierdzenie tego faktu w formie postanowienia. Stwierdzenie uchybienia terminowi nie jest uzależnione od uznania organu odwoławczego, gdyż obowiązek taki wynika wprost z przepisów.
Każde, nawet nieznaczne, przekroczenie terminu zobowiązuje organ odwoławczy do wydania postanowienia stwierdzającego jego uchybienie. Dodatkowo, uchybienie terminowi jest okolicznością obiektywną. Zachowanie ustawowego terminu do dokonania takiej czynności jest warunkiem skuteczności czynności procesowej wniesienia środka zaskarżenia. Ponadto, powyższy pogląd na gruncie orzecznictwa sądowoadministracyjnego jest utrwalony (vide m.in.: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 18 stycznia 2017 r., sygn. I SA/Gl 1006/16, LEX nr 2220995; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego (do 2003.12.31) w Białymstoku z dnia 6 czerwca 2003 sygn. SA/Bk 271/03, LEX nr 1693895).
Inaczej jest natomiast w sytuacji, gdy skarżący złoży wniosek
o przywrócenie terminu i uprawdopodobni brak winy w jego niedochowaniu. Wówczas organ ocenia okoliczności, które wpłynęły na uchybienie terminu przez stronę. W rozpoznawanej sprawie strona nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia. Z treści zażalenia nie wynika, aby skarżący w jakikolwiek sposób wyjaśniał niedochowanie terminu.
3.4. Jak wynika z akt sprawy, postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w W. z dnia [...].07.2018 r. doręczono skarżącemu w 16 lipca 2018 r. (poniedziałek, dowód doręczenia vide: k. 15 akt administracyjnych). Powyższe oznacza, że termin do złożenia zażalenia upłynął w dniu 23 lipca 2018 r. (poniedziałek). W tej dacie nie wypadał ponadto żaden dzień świąteczny. Na postanowienie organu I instancji skarżący wniósł zażalenie dopiero
w dniu 31 lipca 2018 r., czyli 8 dni po bezskutecznym upływie terminu do wniesienia zażalenia.
3.5. Sąd nie dopatrzył się ponadto naruszeń art. 9, 112, 126, 124 § 1 k.p.a., podniesionych w piśmie procesowym pełnomocnika z urzędu z dnia 13 maja 2019 r. Należy nadmienić, iż podniesiona w nim argumentacja jest w swej istocie zbliżona
do uzasadnienia prośby o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia, co nie jest przedmiotem niniejszej sprawy. Ponadto, w ocenie Sądu postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w W. z dnia [...].07.2018 r. nr [...] zawierało prawidłowe i kompletne pouczenie o terminie
i trybie wniesienia od niego zażalenia. Wynikało z niego bowiem jaki środek przysługuje na sporne postanowienie, w jakim terminie należy je wnieść, jaki organ ma być adresatem zażalenia oraz za pośrednictwem którego organu należy je złożyć. W tym zakresie wskazywanie adresów organów było zbędne. Dodatkowo podkreślenia wymaga, że strona przed wniesieniem zażalenia korespondowała
z organem I instancji, zatem bez wątpienia znała jego dane adresowe. Nie może także ujść uwadze, że strona ostatecznie wniosła zażalenie, składając je w siedzibie organu I instancji, jednakże po 7-dniowym terminie, o którym została prawidłowo pouczona.
Reasumując, Sąd nie stwierdził by w sprawie doszło do naruszenia zasady informowania stron oraz przepisów odnoszących się do elementów postanowienia tj. m.in. pouczenia. W analizowanej sprawie organ I instancji udzielił stronie rzetelnej informacji o jej uprawnieniach, w odniesieniu do doniosłej ich sfery tj. wnoszenia środków zaskarżenia.
3.6. Z powyższych względów, skarga w niniejszej sprawie, na podstawie
art. 151 p.p.s.a. podlegała oddaleniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło