I SA/Wr 1091/10
PostanowienieWSA we Wrocławiu2010-10-11
Skład orzekający: Barbara Koźlik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, uwzględniając jego dochody, wydatki, oszczędności oraz zobowiązania w innych sprawach?Ratio decidendi
Wnioskodawca nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym. Posiadane przez niego i jego żonę dochody, pomimo ponoszenia wydatków na utrzymanie, kredyt i inne potrzeby, pozwalają na pokrycie kosztów sądowych, zwłaszcza przy możliwości ograniczenia wydatków niebędących koniecznym utrzymaniem oraz wykorzystania zgromadzonych oszczędności. Instytucja prawa pomocy ma na celu wsparcie osób faktycznie niezdolnych do poniesienia kosztów, a nie tych, które mogą je pokryć, nawet przy pewnych ograniczeniach.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, argumentując koniecznością spłaty kredytu mieszkaniowego i zwiększonymi wydatkami związanymi ze spodziewanym dzieckiem. Z oświadczenia o stanie rodzinnym wynikało, że wnioskodawca posiada mieszkanie, oszczędności w wysokości 43.000 zł, a wraz z żoną uzyskuje dochody netto w łącznej wysokości 5.823,06 zł miesięcznie, przy wydatkach 4.750 zł. Skarżący zobowiązany był do uiszczenia wpisów od czterech skarg w łącznej kwocie 400 zł.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 11 października 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. D. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych uzasadniając, że dużą cześć dochodów przeznacza na spłatę kredytu mieszkaniowego. Ponadto żona skarżącego spodziewa się dziecka, co wiąże się ze zwiększonymi wydatkami.
Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że wnioskodawca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną. Posiada mieszkanie (49,61 m2) i zasoby pieniężne w wysokości 43.000 zł. Poza tym nie dysponuje żadnymi przedmiotami o wartości powyżej 3.000 euro. Posiadane mieszkanie pozostaje w małżeńskiej wspólności. Oboje małżonkowie uzyskują dochody z tytułu umowy o pracę w wysokościach brutto 4.920 zł i 2.910 zł – razem 7.830 zł.
Na wezwanie do przedłożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w skrócie p.p.s.a., nadesłane zostały: zeznania podatkowe skarżącego i jego żony za 2009 r., historie rachunków i lokat bankowych, skarżącego i jego żony, zaświadczenia o wysokości wynagrodzeń małżonków, zestawienie miesięcznie ponoszonych wydatków oraz informację posiadanym środku transportu. Z powyższych dokumentów wynika, że skarżący w 2009 r. uzyskał przychód ze stosunku pracy w wysokości 59.258 zł, a jego żona – 34.100,82 zł. Zgodnie z zaświadczeniami o wynagrodzeniach, skarżący uzyskuje netto 3.834,90 zł, żona – 1.988,16 zł.
Na wyciągach z rachunków bankowych wykazane są m.in. wpływy z wynagrodzeń i wpłaty na rachunki lokat. Na rachunkach z lokat jednodniowych, prowadzonych na nazwisko żony wnioskodawcy, zgromadzone są środki w łącznej wysokości 15.500 zł. Małżonkowie miesięcznie wydatkują łącznie 4.750 zł, w tym na utrzymanie mieszkania 600 zł, 1.000 zł na żywność, 150 zł na środki higieny, 600 zł na odzież, 300 zł na lekarstwa, 600 zł na spłatę kredytu i 1.500 zł na inne (paliwo, eksploatację, wyposażenie, kulturę, sport rozrywkę). Jako źródło finansowania wymienionych wydatków wskazane zostały pensje małżonków. Skarżący posiada samochód osobowy VW Golf IV, rocznik 1998, o wartości 17.000 zł.
Jako fakt znany z urzędu wskazać należy, że wnioskodawca zobligowany jest do uiszczenia jednocześnie wpisów od skarg w sprawach I SA/Wr 1090-1093/10 w łącznej kwocie 400 zł. Również na jego żonie, jako stronie skarżącej w sprawach o sygn. I SA/Wr 1086-1089/10, ciąży obowiązek opłacenia wpisów w tej samej wysokości.
Zgodnie z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli w zakresie częściowym, może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Podkreślić należy, że instytucja prawa pomocy ma służyć przede wszystkim tym, którzy nie mają możliwości zgromadzenia środków na opłacenie kosztów związanych z obroną swoich praw przed sądem lub następuje to kosztem utrzymania własnej rodziny. Zwolnienie bowiem od kosztów sądowych jest jednoznaczne z przerzuceniem ciężaru ich ponoszenia na budżet państwa.
W świetle powyższych uwag, stwierdzić należy, że skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w niniejszej sprawie, w której wpis od skargi został wyznaczony na kwotę 100 zł. Nie zmienia też tego twierdzenia okoliczność, że jednocześnie oboje z żoną zobligowani są do ponoszenia takich samych kosztów w sprawach I SA/Wr 1086-1093/10.
Po pierwsze, łączna kwota uzyskiwanych wynagrodzeń wnioskodawcy i jego żony wynosi 5.823,06 zł, natomiast ich miesięczne wydatki – 4.750 zł. Już z tego zestawienia wynika, że mają możliwość poczynić rezerwy na opłacenie kosztów sądowych.
Po drugie, są w stanie poczynić oszczędności ograniczając tylko raz w miesiącu zakupy odzieży oraz inne wydatki, takie jak na sport, rozrywkę, kulturę, które nie są niezbędne dla koniecznego utrzymania.
Dodać wypada, że skarżący wraz z żoną posiadają wolne środki na lokatach. Ich naruszenie z kolei i nie spowoduje utraty zysków w postaci odsetek, gdyż są to lokaty jednodniowe.
Tym samym małżonkowie niewątpliwe dysponują środkami nie tylko na opłacenie przedmiotowych kosztów, ale mają rezerwy na potrzeby związane z narodzinami dziecka.
Wobec powyższego brak jest jakichkolwiek podstaw do stwierdzenia, że skarżący nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w niniejszej i w pozostałych trzech sprawach bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania swojej rodziny, nawet przy uwzględnieniu takiego samego obowiązku jego żony. W związku z tym, na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § pkt 2 i art. 258 § 1 i 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło