I SA/Wr 1107/15
PostanowienieWSA we Wrocławiu2015-06-22
Skład orzekający: Barbara Koźlik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, gdy nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i stosuje się ją wobec osób o bardzo trudnej sytuacji materialnej, które nie dysponują środkami do życia lub mają je bardzo ograniczone. W takim stanie faktycznym, uwzględniając już dokonane wpłaty, wniosek o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych należy uwzględnić.Stan faktyczny
Skarżąca, będąca osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, z dwoma małoletnimi synami na utrzymaniu, wniosła o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych przekraczających 200 zł. Jej dochody pochodziły z alimentów na dzieci oraz wsparcia od dziadków, a jedynym majątkiem był udział w mieszkaniu obciążonym egzekucją. Skarżąca wykazała wysokie miesięczne koszty utrzymania oraz zaległości czynszowe, a także toczące się postępowania egzekucyjne.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu od skargi w kwocie przewyższającej 200 zł.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. R. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zobowiązania w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2009 r. postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu od skargi w kwocie przewyższającej 200 (słownie: dwieście) złotych.
Skarżąca w treści skargi wniosła o zwolnienie jej z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w części, to jest ponad kwotę 200 zł, którą wpłaciła na rachunek Sądu. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że jest bezrobotna, bez prawa do zasiłku, na utrzymaniu ma dwóch małoletnich synów (ur. w 2003 i 2005 r.). Jej miesięczne koszty obejmują czynsz za mieszkanie 543,91 zł, opłaty za energię 125,51 zł, wydatki na wyżywienie 900 zł i na zajęcia dodatkowe dla dzieci 320 zł. Strona podała, że jedynym składnikiem posiadanego majątku jest udział w ½ w mieszkaniu, z którego prowadzona jest egzekucja.
Skarżąca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym tylko z synami, a dochody uzyskuje z tytułu alimentów na synów z Funduszu Alimentacyjnego oraz od dziadków w łącznej wysokości 1.350 zł. Podała, że spłacała zaległości z tytułu czynszu po 500 zł, jednak zaprzestała spłaty ze względu na brak środków. W 2015 r. nie dokonała jeszcze żadnych wpłat, reguluje jedynie bieżący czynsz. Toczą się wobec niej dwa postępowania egzekucyjne – na rzecz banku oraz Urzędu Skarbowego.
Do wniosku załączone zostały wydruki potwierdzające zaległość w czynszu, która w kwietniu 2015 r. wynosiła 3.510,11 zł, dowody opłat związanych z utrzymaniem mieszkania oraz kopię decyzji stwierdzającej status bezrobotnej bez prawa do zasiłku od 17 lutego 2015 r.
Jako znane z urzędu wskazać trzeba, że wpis od skargi wyznaczony został na kwotę 1.500 zł.
W ocenie referendarza sądowego przedmiotowy wniosek należało uwzględnić.
Podstawą prawną jego rozpoznania jest regulacja zawarta w art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej: p.p.s.a.). Stosownie do treści tych przepisów, prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Zaznaczyć trzeba, że instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana wobec osób o bardzo trudnej sytuacji materialnej, czyli takich, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są jakichkolwiek środków do życia lub środki te są tak bardzo ograniczone, iż wystarczają jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych.
W takiej też sytuacji znajduje się strona, której jedynymi dochodami są alimenty otrzymywane na synów będących w wieku szkolnym. Jakkolwiek dane udzielone przez skarżącą są po części sprzeczne – wartość wydatków przewyższa łączną kwotę otrzymywanych alimentów – można jednak przypuszczać, że w tym względzie uzyskuje dodatkowe wsparcie ze strony rodziny.
W tym stanie rzeczy, mając na uwadze dokonaną już wpłatę 200 zł, wniosek należało uwzględnić w pełnym, wskazanym przez stronę skarżącą, zakresie. W związku z tym postanowiono jak w sentencji, na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i 2 pkt 7 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło