I SA/Wr 112/17
PostanowienieWSA we Wrocławiu2017-04-14
Skład orzekający: Referendarz sądowy Barbara Koźlik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która nie pracuje zarobkowo ze względu na stan zdrowia i konieczność leczenia, a której dochody uzyskuje tylko małżonek, należy przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego), pomimo posiadania domu jednorodzinnego i znaczących zobowiązań kredytowych?Ratio decidendi
Osobie fizycznej należy przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego, jeżeli wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania. W niniejszej sprawie wnioskodawca wykazał trudną sytuację finansową ze względu na brak dochodów z pracy, konieczność leczenia, znaczące zobowiązania kredytowe oraz ograniczone dochody małżonka, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy.Stan faktyczny
Wnioskodawca J. D. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie dotyczącej odpowiedzialności podatkowej jako członka zarządu spółki. Skarżący argumentował, że od czerwca 2016 r. nie pracuje zarobkowo z powodu stanu zdrowia i konieczności leczenia, a jego żona uzyskuje niskie dochody. Wnioskodawca posiada dom jednorodzinny, ale obciążony hipoteką, oraz znaczące zobowiązania kredytowe. Wnioskodawca sprzedał część majątku ruchomego na pokrycie zobowiązań i wydatków związanych z leczeniem. W sądzie toczą się równocześnie dwie inne sprawy, w których wpisy od skarg wynoszą łącznie 1000 zł.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi J. D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...]grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej jako członka zarządu za zobowiązanie spółki z o.o. z tytułu podatku od towarów i usług za styczeń, marzec, czerwiec i lipiec 2011 r. postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.
Skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych argumentując, że od
1 czerwca 2016 r. nie pracuje zarobkowo ze względu na stan zdrowia i konieczność leczenia. ZUS w 2016 r. odmówił przyznania renty mimo uznania wnioskodawcy za częściowo niezdolnego do pracy. Z powodu odczuwanych następstw udaru niedokrwiennego mózgu, przebytego w 2009 r., a także problemów z układem sercowo-naczyniowym, wnioskodawca nie jest w stanie zapewnić sobie należytej pomocy prawnej. Z kolei ze względu na trudną sytuację finansową nie stać go na wynajęcie adwokata lub radcy prawnego i poniesienie kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania swojej rodziny.
W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący (ur. w [...] r.) podał, że we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje z żoną, posiada dom jednorodzinny o powierzchni 105 m2 i wartości 300.000 zł, objęty małżeńską wspólnością majątkową i obciążony hipoteką na rzecz banku. Pozostałe rubryki dotyczące nieruchomości, zasobów pieniężnych, przedmiotów o wartości powyżej 5.000 zł oraz majątku osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym zostały zakreślone. Dochody uzyskuje tylko żona wnioskodawcy z tytułu umowy o pracę na 1/2 etatu i zasiłku przedemerytalnego w łącznej kwocie 1.500 zł netto. Jako zobowiązania i stałe wydatki wymienione zostały: kredyt hipoteczny w wysokości 84.700 zł, kredyt gotówkowy 46.000 zł, zadłużenie na karcie kredytowej w kwocie 10.000 zł, opłaty za media 800 zł miesięcznie i koszty leczenia 250 zł.
Do wniosku załączona została dokumentacja związana z leczeniem wnioskodawcy.
Z dokumentów złożonych na wezwanie wynika, że w 2015 r. skarżący z żoną uzyskali przychody ze stosunku pracy, świadczenia rentowego i działalności wykonywanej osobiście przez skarżącego w łącznej wysokości 50.758,68 zł. Żona z tytułu umowy o pracę uzyskuje wynagrodzenie w kwocie netto 717,24 zł.
Szczegółowe zestawienie miesięcznie ponoszonych wydatków wskazuje, że wynoszą one około 3.200 zł i obejmują opłaty za media, wydatki na odzież, środki czystości, żywność, koszty leczenia, a także spłatę kredytu hipotecznego oraz kart kredytowych. Poza tym wnioskodawca wymienił ubezpieczenie domu 500 zł rocznie i podatek od nieruchomości 299 zł rocznie.
Wyjaśnił, że we wrześniu i październiku 2016 r. otrzymał gotówkowy zwrot za niewykorzystany okres polis z tytułu ubezpieczenia kredytów gotówkowych, spłaconych restrukturyzacyjnym kredytem hipotecznym. Wartość zwrotu wynosiła we wrześniu 3.600 zł i w październiku 3.700 zł. Środki te zostały przeznaczone na spłatę kredytów, kart kredytowych, opłat i utrzymanie rodziny. Poza tym wnioskodawca z żoną na wydatki związane z leczeniem i spłatą ww. zobowiązań sprzedali rower górski i dwa obrazy olejne.
Banki odmówiły restrukturyzacji zadłużenia do czasu uzyskania świadczenia rentowego lub podjęcia pracy. Aktualnie sprawa dotycząca prawa do renty toczy się w Sądzie Okręgowym.
Wnioskodawca przedłożył kopie dokumentów potwierdzających wysokość opłat bieżących oraz wydruki rachunków bankowych, które również potwierdzają jego oświadczenia.
Jako znane z urzędu wskazać trzeba, że wnioskodawca jest obecnie w tutejszym Sądzie stroną w dwóch sprawach toczących się równocześnie, w których wpisy od skarg zostały wyznaczone na łączną kwotę 1.000 zł.
Mając na uwadze powyższe, w ocenie referendarza sądowego, przedmiotowy wniosek jest zasadny.
Podstawą prawną jego rozpoznania jest regulacja zawarta w art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. – dalej: p.p.s.a.). Stosownie do treści tych przepisów, prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (w części lub w całości) oraz ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, a więc w zakresie całkowitym, należy przyznać osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Powyższe zostało wykazane. Przede wszystkim wskazać trzeba, że dochody w niewysokiej kwocie 1.500 zł uzyskuje tylko żona skarżącego. Jako wiarygodne uznać należy oświadczenia wskazujące na niemożność podjęcia pracy przez wnioskodawcę, co zresztą zostało rzetelnie udokumentowane.
Małżonkowie mają zobowiązania wobec banków, ze spłatą których mają trudności. Świadczy o tym fakt konieczności wyprzedaży rzeczy ruchomych ze swojego majątku na ich pokrycie
Ponadto istotne jest też to, że dodatkowe środki pieniężne, o ile ich pozyskanie byłoby możliwe, powinny być przeznaczone na bieżące utrzymanie i na leczenie wnioskodawcy.
Mając zatem na uwadze powyższe, przedmiotowy wniosek jest całkowicie uzasadniony. W związku z tym postanowiono jak w sentencji na podstawie powołanych wyżej przepisów oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło