I SA/Wr 1125/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Łoboda (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Marek Olejnik, Sędzia WSA Marta Semiczek, Protokolant Edyta Luniak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 17 października 2013 r. sprawy ze skargi R. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2013 rok oddala skargę. Przedmiotem skargi R. R. była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...].05.2013 r. (nr [...]) mocą której organ ten utrzymał w mocy decyzję Burmistrza B. z dnia [...].02.2013 r. (nr [...]) w przedmiocie ustalenia wysokości łącznego zobowiązania pieniężnego na 2013 r. w kwocie 885 zł. Ustalając wymienioną decyzją z dnia [...].02.2013 r. łączne zobowiązanie pieniężne na 2013 r., obejmujące podatek rolny i podatek od nieruchomości organ pierwszej instancji do podstawy opodatkowania podatkiem rolnym przyjął użytki rolne o powierzchni 0,2903 ha fizycznych, do których zastosował stawkę podatku, o której mowa w art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz.U. z 2006 r., Nr 136, poz. 969 z późn. zm.), to jest stanowiącą równowartość 5q żyta obliczoną według średniej ceny skupu żyta za pierwsze trzy kwartały roku poprzedzającego rok podatkowy – 75,86 zł. Z kolei przedmiotem opodatkowania podatkiem od nieruchomości Burmistrz B. uczynił budynki mieszkalne o powierzchni 137,5 m2 oraz budynki pozostałe o powierzchni 130 m2, do których zastosował odpowiednio stawki tego podatku wynikające z art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. a) i lit. c) ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2010 r., Nr 95, poz. 613 z późn. zm. – dalej "u.p.o.l.") w wysokości określonej w uchwale Rady Miejskiej w B. Nr [...] z dnia 25.09.2012 r. w sprawie ustalenia wysokości stawek podatku od nieruchomości na terenie Gminy B. Określenia przedmiotów i podstawy opodatkowania organ dokonał na podstawie złożonych przez podatnika informacjach na podatek rolny i na podatek od nieruchomości oraz zawiadomieniach z Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w J. W złożonym odwołaniu R. R. zakwestionował wysokość ustalonego podatku od nieruchomości w odniesieniu do budynków pozostałych, do których zaliczono stodołę, stajnię i szopę. Zdaniem strony, podatek ten jest siedmiokrotnie wyższy od podatku należnego od budynków mieszkalnych i stanowi nieuzasadniony ciężar, gdyż nie prowadzi gospodarstwa rolnego ani innej działalności gospodarczej. Budynki pozostałe to grożące zawaleniem pustostany i ruiny wymagające dużych nakładów finansowych na remont i utrzymanie, których nie jest w stanie ponieść. W jego mniemaniu opodatkowanie tych budynków podatkiem, który jest wyższy od podatku należnego od budynków mieszanych, jest niesprawiedliwe. Strona wniosła o dokonanie wymiaru podatku według stawek właściwych dla budynków mieszkalnych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. zaskarżoną decyzją z dnia [...].05.2013 r. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Odnosząc się do argumentacji odwołania Kolegium wyjaśniło, że najniższa stawka podatku od nieruchomości od budynków przyporządkowana jest budynkom mieszkalnym, co wynika z ich przeznaczenia służącego zaspokajaniu jednej z podstawowych potrzeb człowieka – posiadaniu mieszkania. Ze stawki tej nie mogą korzystać budynki użytkowe. Ponadto, skoro sporne budynki – jak twierdzi strona – nie są związane z prowadzeniem gospodarstwa rolnego, to nie są objęte zwolnieniem od podatku od nieruchomości, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. b) u.p.o.l. Organ zauważył także, że na zmianę stawki podatku od nieruchomości nie może mieć wpływu stan techniczny budynków, które podlegają opodatkowaniu niezależnie od kosztów jakie należy ponieść na ich utrzymanie. Kolegium podsumowało, że brak jest podstaw do uwzględnienia odwołania i opodatkowania budynków pozostałych stawką przewidzianą dla budynków mieszkalnych, albowiem stałoby to w sprzeczności z przepisami ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wnosząc o uchylenie decyzji organu odwoławczego R. R. podniósł, że nieprawidłowe opodatkowanie części posiadanych przez niego budynków, stawką właściwą dla budynków pozostałych, jest wynikiem błędnego wyszczególnienia tego rodzaju budynków w złożonej informacji na podatek od nieruchomości. Przyczynił się do tego wadliwie skonstruowany druk informacji, gdzie nie było osobnego miejsca do zaznaczenia budynku mieszkalno-gospodarczego. Stąd też skarżący odrębnie ujął powierzchnie w pozycjach dotyczących budynków mieszkalnych i budynków pozostałych. Wskazane budynki nie stanowią obiektów wolnostojących, gdyż są połączone z budynkiem mieszkalnym poprzez ich dobudowanie do niego. Wykorzystywane są pomocniczo do egzystencji jako schowek na słomę, siano, drzewo, węgiel, miejsce hodowli, mały warsztat i pomieszczenie na samochód. Nie są to zatem budynki związane choćby z kilkuhektarowym gospodarstwem domowym, które wytwarzałoby dochód pozwalający na zapłatę należnych od nich podatków. Następnie podkreślił, że budynki ze względu na zły stan techniczny wymagają stałych nakładów na remont, które już częściowo poniósł. Według skarżącego, wysokimi podatkami nie można karać ludzi, którzy próbują dbać o swoje nieruchomości, nawet wówczas gdy jest to zgodne z przepisami. Nie rozumie ponadto, dlaczego osoby posiadające powyżej 1 ha ziemi płacą niższe podatki posiadając większe budynki. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył co następuje. Skarga nie była uzasadniona. Zasadnicze jej zarzuty skierowane były przeciwko opodatkowaniu budynków pozostałych o powierzchni 130 m2. Skarżący powierzchni tej, określonej zresztą przez siebie samego, nie kwestionował, a jedynie uważał, ze powinna być objęta niższą stawką podatkową, to jest przewidzianą dla budynków mieszkalnych. Jego zdaniem, powierzchnie stodoły, stajni i szopy pełnią funkcje pomocnicze do funkcji mieszkalnej i stanowią zaplecze normalnego bytowania, a nadto nie są budynkami wolnostojącymi, lecz przybudowane zostały do budynku mieszkalnego. Nadto części te są generalnie w złym stanie technicznym i pomimo czynionych dotychczas nakładów, wymagają dalszego starania, co jest utrudnione, gdyż wzrastająca co roku stawka podatkowa od budynków pozostałych pochłania gromadzone oszczędności. Według art. 2 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają (między innymi) budynki lub innych części, zaś podstawę opodatkowania stanowi wówczas – zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 2 tej ustawy – powierzchnia użytkowa. Pojęcie "budynku" zostało zdefiniowane w art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. w ten sposób, ze jest to obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Oznacza to, że punktu widzenia przytoczonej definicji bez znaczenia jest to, że obiekt (o którym mowa) jest budynkiem wolnostojącym, czy też dobudowanym do innego budynku. Skarżący mylnie zakładał, że za budynek uznać można jedynie obiekt wolnostojący. Dalej trzeba podnieść, ze na podstawie art. 5 ust. 1 u.p.o.l. rada gminy, w drodze uchwały, określa wysokość stawek podatku od nieruchomości, z tym że stawki nie mogą przekroczyć rocznie: od budynków mieszkalnych – 0,73 zł od 1 m2 powierzchni, zaś od budynków pozostałych – 7,66 zł od 1 m2 powierzchni (z uwzględnieniem stawek określonych w obwieszczeniu Ministra Finansów z dnia 2 sierpnia 2012 r. w sprawie górnych granic stawek kwotowych podatków i opłat lokalnych w 2013 roku (M.P. z 2012 r., poz. 587)). Widać z powyższego przytoczenia, że wyróżnienie kategorii "budynków (lub ich części) pozostałych" nastąpiło (w art. 5 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l.) ze względu na określenie górnych granic stawek w odniesieniu do wyszczególnionych rodzajów budynków (lub ich części): mieszkalnych (lit. a), związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej i budynków mieszkalnych zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej (lit. b), zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie obrotu kwalifikowanym materiałem siewnym (lit. c), związanych z udzielaniem świadczeń zdrowotnych (lit. d) i właśnie – pozostałych (lit. e). Nie może ulegać więc wątpliwości że budynki o funkcji szopy, stodoły, stajni, czy też garażu (przechowywanie auta) – należą do kategorii "pozostałych", w świetle przytoczonego podziału. W szczególności nie można ich uznać za mieszkalne, skoro nie zostały do tego przeznaczone a nadto nie służą do zamieszkiwania (nie pełnią takiej funkcji). Bez znaczenia dla tej kwalifikacji jest natomiast to, że są przydatne w codziennym bytowaniu. Zasadnie stwierdziło Samorządowe Kolegium Odwoławcze, że okoliczność, iż budynek jest w złym stanie technicznym, nie ma znaczenia dla opodatkowania, a w tym dla zastosowania określonej stawki podatku. Obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości powstaje z uwagi na samo posiadanie budynku (art. 6 ust. 1 i ust. 2 u.p.o.l.) i nie jest on uzależniony od stanu technicznego, jak również zakresu środków potrzebnych do remontu. Jeżeli podatnik nie jest w stanie ponieść ciężaru podatkowego to służą w takim przypadku odpowiednie instytucje przewidziane w przepisach Ordynacji podatkowej, o których zastosowanie może się ubiegać, W każdym razie trudna sytuacja finansowa nie może być stawiana za argument przemawiający za zastosowaniem stawek podatku przewidzianych dla innych obiektów, niż faktycznie posiadane przez podatnika. Sąd administracyjny kontroluje działalność administracji publicznej z punktu widzenia zgodności z prawem. Analiza zaskarżonej decyzji pokazała, ze przy jej wydaniu nie doszło do naruszenia prawa, które uzasadniałoby jej uchylenie. Za podstawę wymiaru podatku przyjęto informację złożoną przez podatnika, a ocena jego zarzutów uzasadniała stwierdzenie, ze nie doszło do wadliwego określenia stanu faktycznego. Prawidłowo zastosowano również stawki podatku od nieruchomości, określone w uchwale Rady Miejskiej w B. nr [...] z dnia 25 września 2012 r. w sprawie ustalenia wysokości stawek podatku od nieruchomości na terenie gminy B. (Dz. Urz. Woj. Doln. Z 2012 r., poz. 3588). Także w zakresie wymiaru podatku rolnego, czego strona nie podważała, Sąd nie stwierdził naruszenia prawa. Zaznaczyć jeszcze trzeba, że powodem stwierdzenia naruszenia prawa nie mogło być przekonanie skarżącego, że brak jest podstaw do utrzymywania zwolnienia podatkowego przewidzianego w art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. b) u.p.o.l., obejmującego budynki gospodarcze lub ich części położone na gruntach gospodarstw rolnych, służące wyłącznie działalności rolniczej. Zwolnienie to nie dotyczyło strony i nie mogło być zastosowane w sprawie. Tymczasem kontrola sądowa w niniejszej sprawie odnosząca się do zaskarżonej decyzji, obejmowała podstawy jej wydania, to jest zasadniczo przepisy określające zakres obowiązku podatkowego skarżącego, a nie innych osób. Dotąd powiedziane uzasadniało oddalenie skargi na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.