I SA/Wr 1156/08
PostanowienieWSA we Wrocławiu2009-02-09
Skład orzekający: Michał Kazek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Strona skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co stanowi ustawową przesłankę do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 PPSA. Przyznając prawo pomocy, sąd uwzględnił łączną kwotę wpisów sądowych w sprawach wszczętych przez skarżącego oraz brak poprawy jego sytuacji materialnej w porównaniu ze stanem ustalonym w poprzednich postanowieniach referendarskich.Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą odpowiedzialności podatkowej za zaległości zlikwidowanej spółki. Skarżący uzasadniał wniosek trudną sytuacją finansową, zajęciem majątku przez komornika oraz niskimi dochodami gospodarstwa domowego. Sąd wezwał stronę do przedłożenia dokumentów finansowych, które potwierdziły niskie dochody i koszty utrzymania. Sąd odnotował również, że w podobnych sprawach skarżący był już częściowo zwolniony z kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
Przyznano stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu Michał Kazek po rozpoznaniu w dniu 9 lutego 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi S. J. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej skarżącego za zaległości zlikwidowanej spółki cywilnej S. M. W. D. J. S. J. jako płatnika z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych wraz z odsetkami za zwłokę i kosztami egzekucyjnymi za kwiecień, maj i czerwiec 2005 r. postanawia: przyznać stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
W skardze na wyżej oznaczoną decyzję S. J. zawarł wniosek o zwolnienie z opłat sądowych. W złożonym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący uzasadniał, że znajduje się w trudnej sytuacji finansowej, jego majątek został zajęty w drodze egzekucji sądowej i administracyjnej. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach podał, że prowadzi gospodarstwo domowe z żoną (D. J.), mieszka w domu będącym własnością jego żony, zlicytowanym przez komornika sądowego za zgodą nabywcy do marca 2009 r. Wskazał, że wraz z żoną uzyskują dochód miesięczny w kwocie 1.532,34 zł i ponoszą miesięczne koszty utrzymania w tej samej kwocie.
Na wezwanie Sądu skarżący przedłożył kserokopię zeznania o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym 2007, odcinka świadczenia rentowego skarżącego za styczeń 2009 r., obwieszczenia o drugiej licytacji nieruchomości należącej do D. J. (udział -) oraz zaświadczenie o wysokości wynagrodzenia żony skarżącego za pracę. Z dokumentów tych wynika, że w roku 2007 D. i S. J. uzyskali dochód brutto w kwocie 22.593 zł, w styczniu 2009 r. skarżący otrzymał rentę w kwocie 692,76 zł (netto), natomiast jego żona -wynagrodzenie za pracę w kwocie 850,17 zł (netto).
Z urzędu wskazać należy na dwie okoliczności. Po pierwsze, w sprawach wszczętych ze skargi S. J. i D. J., zarejestrowanych odpowiednio pod sygn. akt I SA/Wr 1156/08, I SA/Wr 1157/08, I SA/Wr 1163/08 oraz I SA/Wr 1158/08 oraz I SA/Wr 1159/08 i I SA/Wr 1164/08, wezwano skarżących do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w łącznej kwocie 600 zł. Po drugie, w sprawach o sygn. akt I SA/Wr 1546/07 i I SA/Wr 1614/07 postanowieniami referendarza sądowego z dnia 11 lutego 2008 r. skarżącemu przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
W sprawie zważono, co następuje.
Stosownie do brzmienia art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2), natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1) a w zakresie częściowym - gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2 cyt. wyżej przepisu).
Z regulacji prawnych dotyczących kosztów sądowych można wysnuć wniosek, iż są one zasadą, natomiast zwolnienie z ich uiszczenia winno nastąpić w sytuacjach wyjątkowych.
Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy jak
i stan faktyczny sprawy, stwierdza się, że w przypadku strony skarżącej zaistniały ustawowe przesłanki do przyznania jej prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, określone w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy procesowej. Skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przyznając prawo pomocy uwzględniono łączną kwotę wpisów sądowych w sprawach wszczętych przez skarżącego oraz brak poprawy sytuacji materialnej wnioskodawcy w porównaniu ze stanem ustalonym w postanowieniach referendarskich z dnia 11 lutego 2008 r. w sprawach o sygn. akt I SA/Wr 1546/07 i I SA/Wr 1614/07.
Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.
Na marginesie wskazać trzeba na uregulowanie art. 249 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wedle którego przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli się okaże, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło