I SA/Wr 1161/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Artur Mudrecki Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Bogusz Asesor sądowy Anna Wójcik (spr.) Protokolant ref. stażysta Iwona Drzewiecka po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi M. B. na postanowienie Izby Skarbowej w O. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie zaliczenia należnego zwrotu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2000 r. p o s t a n a w i a: I umorzyć postępowanie sądowe, II zasądzić od Dyrektora Izby Skarbowej w O. na rzecz skarżącego kwotę 10 zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania W skardze z dnia 7 kwietnia 2002 r. skarżący M. B. wnosił o uchylenie zaskarżonego postanowienia Izby Skarbowej w O. z dnia [...] nr [...], którym utrzymano w mocy postanowienie Urzędu Skarbowego w S. z dnia [...] nr [...]. Tym ostatnim postanowieniem Urząd Skarbowy dokonał zaliczenia podatnikowi nadpłaty podatku dochodowego od osób fizycznych w kwocie 70,40 zł, wykazanej przez niego do zwrotu w zeznaniu rocznym za 2000 r. na poczet zaległości w tym podatku w kwocie 15,60 zł /należność główna/ i 54,80 zł /odsetki/ za 1993 r. Skarżący zarzucał, iż powyższe działania podjęto bezpodstawnie, albowiem nie miał zaległości w tym podatku za 1993 r., a prawidłowość jego rozliczenia jest rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny we Wrocławiu. Ponadto kwestionował brak obliczenia i wypłaty odsetek należnych za zwłokę w przekazaniu zadeklarowanej nadpłaty. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa wniosła o umorzenie postępowania w sprawie w oparciu o treść art. 38 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz. U. nr 74 poz. 368, ze zm./ i wskazała, iż postanowieniem nr [...] wydanym w dniu 13 sierpnia 2002 r. uchyliła zaskarżone przedmiotową skargą postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Urzędu Skarbowego w S. z dnia [...] z uwagi na ustalenie, iż zaległość w podatku dochodowym za 1993 r., obejmująca należność główną i odsetki za zwłokę, wygasła wskutek przedawnienia. Ta okoliczność spowodowała, iż nie można było skutecznie domagać się zaspokojenia należności Skarbu Państwa, a wobec tego obydwa postanowienia podlegały uchyleniu. W związku z uchyleniem zaskarżonego postanowienia skarżący, zobowiązany przez Sąd do zajęcia stanowiska co do ewentualnego cofnięcia skargi, w piśmie z dnia 10 września 2002 r. oświadczył, iż pomimo uchylenia wskazanych postanowień wnosi o przeprowadzenie postępowania sądowego. Stanowisko to podtrzymał na rozprawie w dniu 12 maja 2004 r., oświadczając równocześnie, iż postanowienie Izby Skarbowej w O. z dnia 13 sierpnia 2002 r. wydane w oparciu o art. 38 ust. 2 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym nie zostało przez niego zaskarżone. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do brzmienia art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. nr 153 poz. 1271, ze zm./ sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone przed tą datą, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z treścią art. 3 § 2 pkt 2/ ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, kognicja sądów administracyjnych obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także rozstrzygające sprawę co do istoty. Rodzaj merytorycznych orzeczeń wojewódzkiego sądu administracyjnego wynikający z unormowań zawartych w przepisach art. 145 § 1 i art. 151 tej ustawy wskazuje, iż dla ich wydania niezbędnym jest istnienie w obiegu prawnym decyzji lub postanowień, których ocena - pod względem zgodności z prawem - jest przedmiotem postępowania sądowego. Jak wynika z przedstawionego przebiegu postępowania, postanowienie Izby Skarbowej będące przedmiotem skargi zostało wyeliminowane z obrotu prawnego wskutek wydania przez ten organ w dniu 13 sierpnia 2002 r., w oparciu o art. 38 ust. 2 ustawy o NSA, postanowienia uchylającego w całości skarżone rozstrzygnięcie, jak również postanowienie organu podatkowego I instancji. Jak wynika z oświadczenia strony skarżącej, postanowienie wydane przy zastosowaniu trybu przewidzianego w art. 38 ust. 2 ustawy o NSA nie zostało zaskarżone. Tym samym przestał istnieć przedmiot postępowania sądowego. Jeśli zatem przedmiot zaskarżenia nie istnieje, postępowanie sądowe dotyczące tego właśnie rozstrzygnięcia staje się bezprzedmiotowe, a to rodzi proceduralną konieczność jego umorzenia w myśl przepisu art. 161 § 1 pkt 3/ ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Podstawę prawną do obciążenia Dyrektora Izby Skarbowej w O. obowiązkiem zwrotu skarżącemu kosztów postępowania sądowego, stanowi przepis art. 55 ust. 1 ustawy o NSA, mający w przedmiotowej sprawie zastosowanie z uwagi na unormowanie określone przepisem art. 97 paragraf 2 ustawy - przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, z uwzględnieniem treści wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 6 września 2001 r. sygn. akt P. 3/2001 - Dz. U. nr 101 poz. 1113. Mając zatem na względzie wskazany powyżej stan faktyczny, orzeczono jak w postanowieniu w oparciu o przepisy powołane w treści uzasadnienia.