I SA/Wr 1165/16

PostanowienieWSA we Wrocławiu2016-11-08

Skład orzekający: Barbara Koźlik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która nie prowadzi działalności gospodarczej, jest bezrobotna, ma znaczące zadłużenia i niskie dochody, może zostać zwolniona z kosztów sądowych i otrzymać adwokata z urzędu w postępowaniu administracyjnym?
Ratio decidendi
Osobie fizycznej należy przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata), gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania. Wnioskodawca wykazał taką sytuację, będąc bezrobotnym, z niskimi dochodami małżonków i znacznymi zadłużeniami, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący T. D. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej. Wnioskodawca wskazał, że nie prowadzi działalności gospodarczej, jest bezrobotny, ma znaczące zadłużenia wobec banku i ZUS, a jedynym dochodem jest emerytura żony. Przedłożone dokumenty potwierdziły jego trudną sytuację finansową.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi T. D. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji dotyczącej podatku od towarów i usług za rok 2011 postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Skarżący, w wyniku wezwania do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł, wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że od 1 stycznia 2016 r. nie prowadzi działalności gospodarczej. Obecnie jest bezrobotny, bez prawa do zasiłku. W banku zalega z kredytem w wysokości 40.000 zł, z kolei wobec ZUS jego zobowiązania wynoszą 28.000 zł. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że wnioskodawca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i posiada działkę rekreacyjną, obciążoną hipoteką na rzecz banku w związku z zaciągniętym kredytem. Pozostałe rubryki dotyczące stanu majątkowego zostały zakreślone. Dochody małżonkowie uzyskują tylko z tytułu emerytury żony wnioskodawcy w kwocie 1.219 zł netto. Jako zobowiązania i stałe wydatki wymienione zostały: kredyt na zakup działki (niespłacony), ww. zadłużenie w ZUS, czynsz i opłaty 820 zł i lekarstwa 180 zł. Do rozpoznania przedmiotowego wniosku przyjęte zostały dane wynikające z akt sprawy o sygn. akt I SA/Wr 551/16, w której wnioskodawca jest również stroną i postanowieniem z dnia 16 sierpnia 2016 r. przyznano mu prawo pomocy w zakresie całkowitym. Z dokumentów i oświadczeń przedłożonych do akt ww. sprawy wynika, że wnioskodawca za 2015 r. uzyskał przychód z działalności gospodarczej w kwocie 57.233,95 zł, a jego żona z tytułu emerytury oraz z innych źródeł 17.448,47 zł. Od 11 stycznia 2016 r. wnioskodawca jest zarejestrowany jako bezrobotny bez prawa do zasiłku. Emerytura jego żony wynosi netto 1.219,95 zł. Na wydruku rachunku bankowego na dzień 13 czerwca 2016 r. wykazane było saldo ujemne na kwotę 39.286,11 zł oraz wpłaty co miesiąc 800 zł. Wnioskodawca posiada samochód VW Transporter, rocznik 1993, o wartości około 1.200 zł. Po opłaceniu rachunków, wydatków na wyżywienie i środki czystości małżonkom pozostaje około 195 zł. Żona za pomoc rodzicom otrzymuje co miesiąc około 100-150 zł, wnioskodawca natomiast pozyskuje dodatkowe środki (około 150 zł) zbierając puszki. W ocenie referendarza sądowego, przedmiotowy wniosek jest zasadny. Podstawą prawną jego rozpoznania jest regulacja zawarta w art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Stosownie do treści tych przepisów, prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (w części lub w całości) uraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, a więc w zakresie całkowitym, należy przyznać osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Skarżący powyższe wykazał. Za uwzględnieniem żądania wniosku przemawia fakt, iż wnioskodawca pozostaje od początku 2016 r. bezrobotny, bez prawa do zasiłku, a jedynymi dochodami małżonków jest niewysoka emerytura jego żony i pomoc jej rodziców. Wykazane dochody z poprzedniego roku (2015) nie wskazują też na to, aby małżonkowie byli w stanie poczynić dodatkowe oszczędności. Referendarz zauważa, iż wnioskodawca posiada prawdopodobnie dodatkowe źródło dochodów, którego nie wykazał – wskazują na to dane z wydruku rachunku bankowego, z których wynika, że dokonuje co miesiąc wpłaty 800 zł. Niemniej jednak przyjąć należy, iż nawet jeśli takimi dochodami wnioskodawca dysponuje, to w pierwszej kolejności i tak muszą one być przeznaczone na bieżące utrzymanie, a więc zaspokojenie podstawowych potrzeb socjalnych, a także na pokrycie zadłużeń celem minimalizowania negatywnych skutków zaległości w płatnościach. Zaznaczyć końcowo trzeba, ze wnioskodawca nie dysponuje również takim majątkiem, z którego mógłby pozyskać środki pieniężne na opłacenie kosztów swojego udziału w niniejszej sprawie. W tym stanie rzeczy wniosek należało ocenić jako uzasadniony i w związku z tym, na podstawie art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 1 oraz 258 § 1 i 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło