I SA/Wr 117/17

PostanowienieWSA we Wrocławiu2017-10-04

Skład orzekający: Sędzia WSA Aleksandra Sędkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przesunięcie terminu uiszczenia wpisu sądowego, motywowany koniecznością uregulowania zobowiązań wobec komornika, może być traktowany jako wniosek o zmianę postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy na podstawie art. 165 PPSA?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że pismo skarżącej należy ocenić jako wniosek o zmianę postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy na podstawie art. 165 PPSA, ponieważ ustawodawca nie przewidział możliwości odroczenia terminu uiszczenia wpisu. Jednakże, przedstawione przez skarżącą okoliczności, w tym wysokie dochody rodziny i możliwość poczynienia oszczędności, nie uzasadniają przyznania prawa pomocy ani w zakresie całkowitym, ani częściowym. W związku z tym, sąd odmówił zmiany postanowienia.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła o zmianę postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy, motywując to koniecznością uiszczenia wysokiej kwoty na rzecz komornika. Wcześniej sąd odmówił przyznania prawa pomocy i wezwał do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, którego skarżąca nie opłaciła w terminie. Skarżąca jest stroną w trzech sprawach przed tym sądem, a suma wpisów wynosi 700 zł. Sąd rozpoznał wniosek na podstawie art. 165 PPSA.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono zmiany postanowienia z dnia 12 lipca 2017 r.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Aleksandra Sędkowska po rozpoznaniu w dniu 4 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale I wniosku o zmianę postanowienia z dnia 12 lipca 2017 r. w przedmiocie prawa pomocy sprawy ze skargi P. L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia 14 grudnia 2016 r. Nr [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej jako członka zarządu za zobowiązania w podatku od osób fizycznych za grudzień 2010 r. oraz za okres od stycznia do lipca 2011 r. postanawia: odmówić zmiany postanowienia z dnia 12 lipca 2017 r. W sprawie, postanowieniem z dnia 12 lipca 2017 r. odmówiono stronie przyznania prawa pomocy i zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału I wezwano stronę do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, w terminie siedmiu dni licząc od daty doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Odpis zarządzenia doręczono stronie w dniu 9 września 2017 r. Z akt sprawy wynika, że skarga w zakreślonym terminie nie została opłacona. Skarżąca pismem nadanym 11 września 2017 r. wniosła o "przesunięcie wpisu sądowego do dnia 10 listopada 2017 r." motywując wniosek okolicznością, iż na wezwanie komornika w czerwcu, lipcu i sierpniu 2017 r. była zmuszona uiścić łącznie blisko 8.000 zł. Skarżąca jest stroną w 3 sprawach zawisłych z jej skargi przed tut. Sądem (I SA/Wr 115-117/17), w których suma wpisów wynosi 700 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity z 2017 r., Dz. U. poz. 1369 ze zm., dalej jako p.p.s.a.) postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. W ocenie Sądu, pismo skarżącej nadane 11 września 2017 r. należy ocenić jako wniosek o zmianę postanowienia z dnia 12 lipca 2017 r. o odmowie przyznania prawa pomocy. Ustawodawca nie przewidział możliwości odroczenia terminu uiszczenia wpisu od skargi. Skarżąca, występując bez fachowego pełnomocnika, powołała się jednak we wniosku na zmianę okoliczności sprawy, w rozumieniu art. 165 p.p.s.a. Z tego powodu Sąd uznał, iż wniosek strony należy rozpoznać na podstawie tego przepisu. W ocenie Sądu, przedstawiona przez skarżącą zmiana okoliczności nie uzasadnia przyznania skarżącej prawa pomocy ani we wnioskowanym pierwotnie zakresie całkowitym (przyznania adwokata oraz zwolnienia z kosztów procesu), ani też w zakresie częściowym. Z materiału zgromadzonego w sprawie wynika, iż rodzina skarżącej dysponuje miesięcznie dochodem nie mniejszym niż 7552,45 zł (2000 zł – płaca "na rękę" skarżącej zaświadczenie o dochodach k. 56 + 5052,45 zł płaca męża skarżącej "na rękę" zaświadczenie k. 76 + 500 zł – program 500 + przelew k. 80verte = 7552,45 zł). Z wydatków czynionych przez rodzinę wynika, iż rodzina skarżącej, pomimo znacznego zadłużenia względem Skarbu Państwa oraz innych podmiotów, nie znajduje się w sytuacji, która zmuszałaby ją do restrykcyjnej dyscypliny finansowej i skrupulatnego rozważania konieczności wydatków. Przykładowo można tu wskazać na fakt utrzymywania dwóch samochodów, co wynika z pism skarżącej lub zakupu silnika do bramy za kwotę 1.500 zł, co wynika z wyciągu z rachunku k. 79 akt sądowych, dokonanego już po wniesieniu skargi. Przypomnieć należy, iż prawo pomocy powinno być przyznawane jedynie osobom, które nawet po poczynieniu znacznych oszczędności, nie mogłyby sfinansować nawet w części kosztów procesu bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Nie jest rzeczą Skarbu Państw zapewnianie stronom postępowania sądowego poziomu życia, do którego przywykły, kosztem pozostałych podatników, którzy w przypadku przyznania prawa pomocy faktycznie finansują proces. Zestawienie dochodu rodziny skarżącej (7,5 tys. zł) z sumą wpisu (700 zł) musi prowadzić do konstatacji, iż skarżąca z pewnością wskazaną sumę jest w stanie zaoszczędzić. Stanowi ona 10 % miesięcznego tylko dochodu. Nie jest też niemożliwe sfinansowanie przez skarżącą wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru. Z materiału zgromadzonego w sprawie wynika, iż skarżąca korzysta z usług instytucji finansowych. W sprawie brak jest przesłanek wskazujących, iż skarżąca nie może zwiększyć w tym zakresie swoich zobowiązań i dostępności środków, np. wielkości debetu lub dopuszczalnego obciążenia karty kredytowej. Z wyciągu rachunku przedłożonego przez stroną (k. 88 akt sądowych) wynika, iż jeszcze w maju skarżąca miała dostęp do kwoty ponad 6.000 zł. Oceny, iż skarżąca jest w stanie sfinansować koszty zainicjowanych procesów nie zmienia fakt, iż była ona zmuszona na żądanie komornika uiścić kwotę odpowiadającą miesięcznemu dochodowi rodziny. Okoliczność ta, w ocenie Sądu świadczy o tym, iż skarżąca posiada możliwości poczynienia oszczędności lub zwiększenia zobowiązań w sposób wyżej wskazany, czego jednak stara się uniknąć. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 165 p.p.s.a., orzeczono j.w. Sąd wskazuje, że skarżąca złożyła wniosek o zmianę postanowienia w terminie określonym w wezwaniu, otwartym do uiszczenia wpisu. Wezwanie to stanowiło zarządzenie. W ocenie Sądu, wniosek skarżącej przerwał bieg terminu do uiszczenia wpisu. Obecnie skarżąca zostanie wezwana do wykonania doręczonego jej zarządzenia, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi, a niewykonanie zarządzenia spowoduje odrzucenie skargi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło