I SA/Wr 1190/08

PostanowienieWSA we Wrocławiu2009-04-29

Skład orzekający: Ewa Kamieniecka, Zbigniew Łoboda, Małgorzata Malinowska-Grakowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga wniesiona do sądu administracyjnego po upływie 30-dniowego terminu od daty skutecznego doręczenia postanowienia organu odwoławczego, obliczanego zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej i Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, podlega odrzuceniu?
Ratio decidendi
Skarga podlega odrzuceniu jako wniesiona po terminie, ponieważ postanowienie organu odwoławczego zostało skutecznie doręczone w trybie fikcji doręczenia (art. 150 Ordynacji podatkowej) na wskazany przez skarżącego adres do doręczeń. Termin 30-dniowy do wniesienia skargi zaczął biec od dnia, w którym doręczenie uważa się za dokonane, a skarga została wniesiona po jego upływie.
Stan faktyczny
Spółka "A" sp. z o.o. wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji dotyczącej podatku VAT. Skarżący zarzucał nieprawidłowe doręczanie decyzji i nierzetelne rozpoznanie sprawy. Organ wniósł o odrzucenie skargi jako spóźnionej, wskazując na skuteczne doręczenie postanowienia w trybie fikcji doręczenia. Sąd rozpoznał sprawę, biorąc pod uwagę ustalenia organów podatkowych dotyczące doręczeń i terminów.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę jako spóźnioną.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kamieniecka, Sędziowie Sędzia WSA Zbigniew Łoboda, Sędzia WSA Małgorzata Malinowska-Grakowicz (sprawozdawca), Protokolant Paulina Wódka, po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2009 r. na rozprawie sprawy ze skargi "A" sp. z o.o. we W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie : odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji dotyczącej podatku od towarów i usług za maj, czerwiec i sierpień 2006r odrzuca skargę. W dniu [...] r. podatnik Spółka działająca pod firmą "A" Sp. z o.o. we W. wywiodła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] roku nr [...], na mocy którego organ podatkowy odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] roku wydanej przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. sygnatura akt [...] określającej wysokość zobowiązania w zakresie podatku od towarów i usług za maj, czerwiec i sierpień 2006 roku. Skarżący wniósł o uchylenie postanowienia zarzucając, że decyzje organu podatkowego nie zostały mu prawidłowo doręczane, rozstrzygnięcie zostało wydane w wyniku nierzetelnego rozpoznania sprawy i przewlekłości postępowania. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej odrzucenie, zarzucając, że została wniesiona z naruszeniem ustawowego terminu określonego przepisem art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). W uzasadnieniu wskazał, że zaskarżone postanowienie z dnia [...] r. zostało doręczone skutecznie skarżącemu w trybie art. 151a ordynacji podatkowej, a to w dniu [...] r, a skargę wniesiono dopiero [...] r. a więc z upływem 30 dniowego terminu do jej wniesienia. Z akt organów podatkowych wynika: W dniu [...] roku Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej we W. wydał decyzję o sygnaturze [...], na mocy której określił podmiotowi "A" Sp. z o.o. rozliczenie w podatku od towarów i usług za maj, czerwiec i sierpień 2006 roku. Przedmiotowe rozstrzygnięcie, zgodnie z informacją zawartą na kopercie przesyłki poleconej skierowanej do "A" Sp. z o.o. z powodu nie możności doręczenia w dniu [...] roku zostało pozostawione na okres 14 dni do dyspozycji adresata we właściwym urzędzie pocztowym. Pomimo ponawianej dwukrotnie próby doręczenia (dwukrotne awizowanie) przesyłka nie została podjęta. Pismem do Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] r. prezes zarządu spółki "A" podał adres dla doręczeń [...] W., ul. [...] . Następnie w dniu [...] roku (data stempla pocztowego – [...] roku) do Dyrektora Izby Skarbowej we W. wpłynęło odwołanie Spółki z dnia [...] roku od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. nr [...] z dnia [...] roku. Organ odwoławczy w dniu [...] roku wydał postanowienie – [...] , na mocy którego stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Przedmiotowe postanowienie zostało uznane za doręczone w trybie art. 150 ustawy Ordynacja podatkowa. W dniu [...] roku do Dyrektora Izby Skarbowej we W. wpłynęło za pośrednictwem Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. pismo "A" Sp. z o.o. z dnia [...] roku, w którym podatnik wyjaśnił, że do dnia wystosowania pisma nie otrzymał od organu żadnej korespondencji w związku ze złożonym odwołaniem (odwołanie z dnia [...] roku od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. nr [...]). Spółka poinformowała jednocześnie, że "w ostatnim czasie" zmieniła adres do korespondencji, o czym powiadomiła Pocztę. W związku z zaistnieniem nowego adresu do doręczeń dla Spółki organ odwoławczy podjął próbę ponownego doręczenia korespondencji. W dniu [...] roku Dyrektor Izby Skarbowej we W. przesłał powtórnie postanowienie nr [...] z dnia [...] roku, na mocy którego stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia odwołania na adres do doręczeń W. ul [...]. Powtórne doręczenie zostało przeprowadzone skutecznie w dniu [...] - potwierdzone datą, pieczęcią i podpisem odbiorcy w osobie prezesa zarządu. W dniu [...] roku do Dyrektora Izby Skarbowej we W. wpłynęło pismo "A" Sp. z o.o. z dnia [...] roku, w którym zawiadamia, iż powzięła informację, z której wynika, że korespondencja adresowana do Spółki nie została prawidłowo doręczana. W związku z powyższym ustaleniem Spółka wnosi o przywrócenie wszelkich terminów do złożenia zeznań i odwołań. Do przedmiotowego pisma skarżący załączył korespondencję, jaką prowadziła z Pocztą Polską w sprawie nieprawidłowego postępowania z przesyłkami (pismo Poczty Polskiej z dnia [...] roku nr [...] ). W związku z wniesionym przez skarżącego powyższym pismem Dyrektor Izby Skarbowej we W. po przeanalizowaniu przedmiotu sprawy w dniu [...] r. wydał postanowienie o sygnaturze [...], na mocy którego odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania z powodu braku przesłanek do przywrócenia terminu. W ocenie organu podatnik nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu. W przedmiotowym rozstrzygnięciu organ przedstawił stan faktyczny jak również przywołał przepisy prawa mające zastosowanie w sprawie, które stanowiły podstawę do wydania zaskarżonego postanowienia. Skarżący został również poinformowany w treści rozstrzygnięcia o możliwości i formie skorzystania ze środka odwoławczego. Postanowienie zostało wysłane do spółki pod adres do korespondencji we W. przy ul. [...]. Przesyłka powróciła do adresata – organu podatkowego, z adnotacją poczty "nie podjęto w terminie", z powodu niemożności doręczenia przesyłkę pozostawiono w urzędzie poczty w dniu [...] r. awizowano powtórnie [...] r. W dniu [...] r. do Dyrektora Izby Skarbowej we W. wpłynęło pismo z dnia [...] r., w którym "A" Sp. z o.o. zwraca się do organu w sprawie postanowienia [...] z dnia [...] r., wskazując, iż w dniu [...] roku wystąpiła z wnioskiem o przywrócenie terminów i do dnia dzisiejszego nie otrzymała odpowiedzi, co stanowi przeszkodę w dochodzeniu praw na drodze administracyjnej. W odpowiedzi na w/w pismo organ odwoławczy wystosował w dniu [...] r. do skarżącego pismo, w którym informuje, że rozstrzygnięcie w zakresie wniosku Skarżącego z dnia [...] b.r. zostało wydane w dniu [...] r. pod sygnaturą [...] i zostało wysłane na wskazany przez Spółkę adres do doręczeń. Z uwagi na nie podjęcie przedmiotowej korespondencji w ustawowym terminie została ona zwrócona do nadawcy. Działając zgodnie z dyspozycją art. 151 ustawy Ordynacja podatkowa Dyrektor Izby Skarbowej we W. w dniu [...] r. podjął powtórną próbę doręczenia postanowienia z dnia [...] r., wysyłając je powtórnie na adres siedziby Spółki (W., ul. [...]), oraz na adres zgłoszony przez skarżącego w urzędzie pocztowym (W., ul. [...]) jako adres do doręczeń. Przesyłka polecona organu podatkowego z zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] r. adresowana na adres siedziby spółki W., [...] powróciła do nadawcy z relacją poczty "nie podjęto w terminie", awizowano powtórnie w dniu [...] r." przesyłka adresowana na adres do korespondencji W. ul. [...] powróciła do nadawcy z relacją poczty "nie podjęto w terminie", awizowano w dniu [...] i powtórnie [...] r. W dniu [...] r. do organu odwoławczego wpłynęło kolejne pismo Skarżącego z dnia [...] r., w którym Spółka wskazuje powtórnie na pisma wnioskujące o przywrócenie terminów, oraz na fakt nie otrzymania żadnej korespondencji w tym zakresie, pomimo wskazania adresu do doręczeń. Skarżący zwrócił się równocześnie z prośbą o umożliwienie mu odbioru osobistego, gdyż stracił zupełnie zaufanie do poczty. W odpowiedzi na powyższe pismo Dyrektor Izby Skarbowej we W. poinformował Spółkę pismem z dnia [...] r., iż nie widzi przeszkód w osobistym odbiorze przez osobę upoważnioną uwierzytelnionego odpisu postanowienia z dnia [...] r. sygnatura [...] , które uznaje się za doręczone w trybie art. 151 ustawy Ordynacja podatkowa. W dniu [...] r. w siedzibie Dyrektora Izby Skarbowej we W. prezes zarządu "A" Sp. z o.o. – R. L., odebrał osobiście kserokopię zaskarżonego postanowienia. Pismem z dnia [...] r. (data wpływu do organu podatkowego – [...] roku) "A" Sp. z o.o. wniosła skargę na postanowienie nr [...] z dnia [...] roku do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, za pośrednictwem Dyrektora Izby Skarbowej we W. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Przedmiotem skargi z dnia [...] r. (data stempla pocztowego na kopercie) "A" Spółki z o.o. we W. jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] roku nr [...], na mocy którego organ podatkowy odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] roku wydanej przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. sygnatura akt [...] określającej wysokość zobowiązania w zakresie podatku od towarów i usług za maj, czerwiec i sierpień 2006 roku. Skarżący wniósł o uchylenie postanowienia, podając w uzasadnieniu, że orzeczenie organu podatkowego nie zostało mu doręczone, a zaskarżone rozstrzygnięcie zostało wydane w wyniku nierzetelnego rozpoznania sprawy, błędów działania Poczty Polskiej. Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o odrzucenie skargi jako spóźnionej. Na rozprawie w dniu [...] r. strony reprezentowane przez profesjonalnych pełnomocników podtrzymały swoje stanowiska w sprawie. Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 150 Ordynacji podatkowej: §1 W razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 148 § 1 lub art. 149: 1) poczta przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez pocztę; 2) pismo składa się na okres 14 dni w urzędzie gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika organu podatkowego lub przez inną upoważnioną osobę. §1a. Adresata zawiadamia się dwukrotnie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w §1. Powtórne zawiadomienie następuje w razie niepodjęcia pisma w terminie 7 dni. §2. Zawiadomienie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w §1 umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. W tym przypadku doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy. Natomiast zgodnie z art. 151 Ordynacji podatkowej: osobom prawnym oraz jednostkom organizacyjnym nie mającym osobowości prawnej pisma doręcza się w lokalu ich siedziby lub w miejscu prowadzenia działalności - osobie upoważnionej do odbioru korespondencji. Przepisy art. 146, art. 148§2 pkt 1 i art. 150 stosuje się odpowiednio, a zgodnie z zapisem art. 151a: jeżeli podany przez osobę prawną lub jednostkę organizacyjną nie mającą osobowości prawnej adres jej siedziby nie istnieje lub jest niezgodny z odpowiednim rejestrem i nie można ustalić miejsca prowadzenia działalności, pismo pozostawia się w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia. Przepis art. 146 Ordynacji podatkowej stanowi: §1 W toku postępowania strona oraz jej przedstawiciel lub pełnomocnik mają obowiązek zawiadomić organ podatkowy o każdej zmianie swego adresu. §2. W razie zaniedbania obowiązku określonego w §1, pismo uznaje się za doręczone pod dotychczasowym adresem, a organ podatkowy pozostawia pismo w aktach sprawy. W toku postępowania podatkowego toczącego się od 2007 roku, jak i samej skardze spółka "A" mająca siedzibę we W. przy ul. [...] wskazywała adres do korespondencji: W., ul. [...]. Przepis art. 150 Ordynacji podatkowej umożliwia przyjęcie fikcji prawnej, że pismo którego adresat nie odebrał z placówki pocztowej lub urzędu gminy w określonym terminie zostało doręczone z upływem ostatniego dnia tego terminu. Taki tryb doręczania jest wyjątkiem od zasady właściwego doręczania korespondencji i przesłanki jego zastosowania powinny być interpretowane ściśle. Skuteczne doręczenie pisma w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej uwarunkowane jest spełnieniem 2 przesłanek: złożeniem pisma na czas określony w tym przepisie w placówce pocztowej, bądź urzędzie gminy i pozostawieniem zawiadomienia o miejscu złożenia pisma. Przyjęcie tzw. fikcji doręczenia pisma możliwe jest po uprzednim ustaleniu, że o przechowaniu pisma w placówce pocztowej lub urzędzie gminy adresat został niewątpliwie zawiadomiony w sposób określony w art. 150§2 Ordynacji podatkowej. Od spełnienia tego warunku zależy bowiem przyjęcie, że adresat miał realną możliwość powzięcia wiadomości o nadejściu przesyłki i jej przechowywaniu w placówce pocztowej lub urzędzie gminy oraz, że swoim zaniechaniem uchybił obowiązkowi dochowania należytej staranności w prowadzeniu własnych spraw. W rozpatrywanej sprawie nie budzi wątpliwości w ocenie sądu, że przesyłka organu podatkowego zawierająca postanowienie z dnia [...] r. odmawiająca przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] r. została doręczona skutecznie w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej na adres do korespondencji wskazany przez skarżącego – we W. przy ul. [...] na dzień [...] r. Ze zgromadzonego materiału dowodowego, w tym zwrotnej korespondencji z relacją poczty wynika, że spełnione zostały wszystkie obowiązki nałożone na doręczyciela w art. 150 Ordynacji podatkowej, to jest zawiera ona informacje, gdzie pozostawiono korespondencję, miejsce pozostawienia awiza "na drzwiach adresata" oraz, że korespondencję awizowano w dniach [...] r. Tak więc na podstawie art. 150 Ordynacji podatkowej należy przyjąć, że zaskarżone postanowienie zostało skutecznie doręczone przez awizo na dzień [...] r. na adres wskazany do doręczeń. Od tej daty liczy się więc ustawowy termin do zaskarżenia postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. w drodze skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zgodnie z przepisem art. 53§1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który stanowi, że skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Przepis art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) stanowi, że skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Zgodnie z treścią art. 83 § 1 w/w ustawy bieg terminu do wniesienia skargi do sądu administracyjnego jest obliczany zgodnie z przepisami prawa cywilnego. Przepis art. 111 § 2 kodeksu cywilnego stanowi, że jeżeli początkiem terminu oznaczonego w dniach jest pewne zdarzenie, nie uwzględnia się przy obliczaniu terminu dnia, w którym to zdarzenie nastąpiło. Zaskarżone rozstrzygnięcie - postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. sygnatura [...] z dnia [...] r. zostało skutecznie doręczone na dzień [...] r. Oznacza to zatem, że termin 30 dni do złożenia skargi do sądu administracyjnego zaczął biec od [...] r. Skarga wywiedziona w dniu [...] r. (data stempla pocztowego na kopercie), została więc wniesiona po upływie ustawowego terminu. Dlatego też skargę wniesioną po terminie należało odrzucić na podstawie art. 58§1 pkt 2 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny nie podzielił zarzutu organu podatkowego w tej części, że postanowienie z dnia [...] r. zostało doręczone w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej w dniu [...] r. Doręczenie tegoż postanowienia również przez awizo było nieskuteczne. Przesyłka wysłana na adres do korespondencji we W. przy ul. [...] została doręczona niezgodnie z trybem określonym w cytowanym wyżej artykule. Jak wynika ze zwrotnego poświadczenia odbioru korespondencji brak na nim prawidłowych adnotacji poczty przy pierwszym awizo z dnia [...] r. (nie została wypełniona rubryka o umieszczeniu zawiadomienia w przewidzianym miejscu), brak takiej adnotacji również przy korespondencji wysłanej [...] r. na adres siedziby spółki we W. przy ul. [...] . Dlatego też, skoro skarżąca już od października 2007 r. w toku toczącego się postępowania podatkowego, jak również w skardze wskazywała adres do doręczeń zgodnie z art. 146§1 Ordynacji podatkowej, to zdaniem sądu wysłanie korespondencji na adres W. ul. [...] nastąpiło skutecznie przez awizo ze skutkiem na dzień [...] r. i odbyło się zgodnie z przepisami prawa co skutkowało odrzuceniem skargi wniesionej [...] r. Data otrzymania odpisu postanowienia z dnia [...] r. osobiście przez prezesa zarządu skarżącej spółki w dniu [...] r. i wywiedzenia skargi w terminie 30 dni od tej daty nie rodzi żadnych skutków procesowych i materialnych dla strony skarżącej. Skarga nie może być uznana przez sąd za wniesioną w terminie od daty tegoż doręczenia. Prawne skuteczne doręczenie i prawo wywiedzenia skargi powinno nastąpić po dniu [...] , kiedy skutecznie doręczono przez awizo odpis postanowienia z dnia [...] r. na adres do doręczeń. Sąd nie uwzględnił również zarzutu skarżącej spółki w zakresie doręczania korespondencji i problemów spółki związanych z prawidłową pracą doręczycieli – pracowników urzędu pocztowego, o czym świadczą pisma pomiędzy skarżącą a Pocztą Polską. Ustalenia organu podatkowego są w tym zakresie prawidłowe, pisma nie pozostawały bez odpowiedzi skarżącego, a wyjaśnienia Poczty Polskiej do skarżącego o nieprawidłowej pracy doręczyciela dotyczą albo innego podmiotu – spółki "B", lub innej korespondencji kierowanej do spółki i nie pozostają w ocenie sądu w związku z przedmiotowym postępowaniem. Mając powyższe na uwadze, skargę jako spóźnioną, należało odrzucić na podstawie art. 58§1 pkt 2 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło