I SA/Wr 1190/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Piotr Kieres (sprawozdawca), Sędzia WSA Jarosław Horobiowski, Sędzia WSA Marta Semiczek po rozpoznaniu w dniu 6 lipca 2023 r. w Wydziale I - na posiedzeniu niejawnym, w trybie uproszczonym sprawy ze skargi: R. D. na niewykonanie przez Wojewodę Dolnośląskiego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 19 stycznia 2021 r., o sygn. akt I SAB/Wr 329/20: I. wymierza Wojewodzie Dolnośląskiemu grzywnę w wysokości: 100,00 zł (sto złotych); II. stwierdza bezczynność Wojewody Dolnośląskiego w przedmiocie wykonania ww. wyroku, mającą miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Przedmiotem skargi R. D. (dalej: Strona, Skarżący) jest niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 19 stycznia 2021 r. o sygn. akt I SAB/Wr 329/20 w sprawie bezczynności Wojewody Dolnośląskiego (dalej: Organ, Wojewoda) dotyczącej postępowania w przedmiocie wniosku o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy. Powołany wyrok: – stwierdza, że Wojewoda dopuścił się bezczynności w sprawie z wniosku Skarżącego; – stwierdza, że bezczynność Wojewody nie miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; – zobowiązuje Organ do załatwienia sprawy w terminie 30 dni od otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; – dalej idącą skargę oddala; – zasądza od Wojewody na rzecz Skarżącego kwotę 597,00 zł; W dniu 5.07.2021 r. Organ otrzymuje od Strony wezwanie do wykonania ww. wyroku, a 31 lipca 2021 r. skargę na niewykonanie ww. wyroku. W złożonej skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu Strona zawarła wniosek o wymierzenie Organowi grzywny zarzucając, że pomimo wniesienie wezwana o wykonanie wyroku, wyrok ten nadal nie został wykonany. W odpowiedzi na skargę Organ wniósł o jej oddalenie, podnosząc, że sposób prowadzenia spraw nie wynika ze złej woli pracowników Organu, lecz jest skutkiem ogromnej ilości wniosków składanych przez cudzoziemców konieczności równoczesnego procedowania w wielu sprawach naraz oraz odpływu pracowników merytorycznych i braku możliwości szybkiego uzupełnienia niedoborów kadrowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Skarga jest uzasadniona. W pierwszej kolejności wskazać należy, że rozpoznanie sprawy nastąpiło w trybie uproszczonym w oparciu o art. 119 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 259 ze zm.) – dalej jako p.p.s.a., zgodnie z którym to przepisem sąd rozpoznaje sprawę w trybie uproszczonym, jeżeli jedna ze stron złoży taki wniosek, a pozostałe strony nie wniosą sprzeciwu w terminie 14 dni. Taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie, albowiem stosownemu wnioskowi Strony nie przeciwstawił się Organ. Sąd rozpoznał, więc sprawę w ww. trybie, na posiedzeniu niejawnym, w składzie trzech sędziów stosownie do wymogów z art.120 p.p.s.a. Przechodząc do meritum sprawy Sąd wskazuje, że zgodnie z treścią art. 154 § 1 p.p.s.a., w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Stan bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, o którym mowa w art. 154 § 2 p.p.s.a. ma miejsce wówczas, gdy organ w dalszym ciągu, mimo upływu terminu wyznaczonego w wyroku zobowiązującym do załatwienia sprawy, nie wydaje rozstrzygnięcia. Wymierzenie grzywny następuje zatem, gdy mimo wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, organ administracji pozostaje w dalszym ciągu w bezczynności lub przewlekle prowadzi postępowanie z przyczyn zależnych od tego organu. Zdaniem Sądu nie może być wątpliwości, że w przypadku wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania termin wykonania takiego orzeczenia poprzez wydanie aktu/dokonanie czynności jest jednoznacznie oznaczany przez sąd stosownie do treści art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Tak wyznaczony przez sąd termin jest terminem dodatkowym wobec terminu, w jakim sprawa powinna być załatwiona i nie może ulec przedłużeniu w trybie art. 37 § 2 k.p.a. (por. prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 19 sierpnia 2020 r., o sygn. akt III SA/Wr 571/19). Równocześnie w przypadku uwzględnienia skargi na niewykonanie wyroku sąd ma obowiązek stosownie do art. 154 § 2 p.p.s.a. zbadać, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Jak wskazano przykładowo w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 4 czerwca 2020 r. (sygn. akt I OSK 2269/19 – LEX nr 3056273) – "O rażącym naruszeniu prawa można więc mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu, które to czynności organ prowadzi w sposób nieefektywny przez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny. Ocena, czy doszło do rażącego naruszenia prawa, musi być zatem zawsze dokonana w powiązaniu z okolicznościami danej sprawy jako rozpatrywanej indywidualnie." W sprawie nie jest sporne wydanie 19 stycznia 2021 r. przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyroku o sygn. akt I SAB/Wr 329/20, którym Sąd stwierdził, że Wojewoda dopuścił się bezczynności przy rozpoznawaniu wniosku Strony. Sąd wymienionym wyrokiem zobowiązał również Organ do załatwienia sprawy, w terminie 30 dni od otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, a także przyznał od Wojewody na rzecz Skarżącego sumę pieniężną i zasądził od Organu na rzecz Skarżącego koszty postępowania. Z akt administracyjnych wynika również, że prawomocny wyrok wraz z aktami sprawy Sąd doręczył Organowi 13 maja 2021 r., a więc 30 dniowy okres do wydania aktu w postępowaniu upływał z końcem 14 czerwca 2021 r. (12-13.05.2021 to sobota-niedziela), Skoro zaś Wojewoda, w terminie wyznaczonym wyrokiem Sądu sprawy nie załatwił, to wynikający ze skargi wniosek o wymierzenie Wojewodzie grzywny jest niewątpliwie uzasadniony. Zdaniem Sądu stan po doręczeniu prawomocnego wyroku nie da się określić inaczej jak bezczynność Organu (pkt II). Dla merytorycznego załatwienia wniosku Skarżącej Wojewoda nie uczynił jakiejkolwiek czynności po wpływie prawomocnego orzeczenia do Organu. Mając na uwadze okres owej bezczynności liczony w momencie wniesienia skargi na niewykonanie wyroku Sąd orzekł o grzywnie w wysokości 100,00 zł, która to kwota mieści się w wymiarze określonym w art. 154 § 6 p.p.s.a., o czym Sąd orzekł w pkt I wyroku. Sąd uznał również, że bezczynność Organu ma charakter rażącego naruszenia prawa, o czym Sąd orzekł w pkt II sentencji wyroku (art. 154 § 2 p.p.s.a.). Za takim stanowiskiem Sądu przemawia w szczególności okoliczność, iż Organ po otrzymaniu prawomocnego wyroku z 19 stycznia 2021r. wraz z aktami administracyjnymi sprawy – mimo stwierdzonej już bezczynności – nic nadal nie zrobił aż do wniesienia skargi na niewykonanie tegoż wyroku. Przepis art. 154 § 7 p.p.s.a. - w przypadku wyroku uwzględniającego skargę na niewykonanie wyroku - przydaje sądowi kompetencję przyznania od organu na rzecz strony skarżącej sumy pieniężnej do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Brzmienie przepisu wskazuje na fakultatywność działania sądu uzależnioną od każdorazowej oceny danego przypadku. Jak podkreśla się w orzecznictwie komentowana norma prawna ma za zadanie kompensować doznaną przez stronę postępowania niedogodność z powodu bezczynności i przewlekłości organu. Zdaniem Sądu w sprawie nie zaistniały okoliczności po stronie Skarżącego, które wymagałyby zasądzenia na Jego rzecz sumy pieniężnej. Natomiast sama okoliczność, że organ nie wykonał wyroku nie przesądza o przyznaniu sumy pieniężnej. Wystarczająco represyjną, jak też dyscyplinującą funkcję z tytułu niewykonania wyroku pełni wymierzona Organowi grzywna w wysokości 100,00 złotych.