I SA/Wr 1192/17

PostanowienieWSA we Wrocławiu2018-12-03

Skład orzekający: Sędzia WSA Dagmara Dominik-Ogińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu rozprawy jest dopuszczalny, gdy rozprawa jest wyznaczana przez sąd, a stawiennictwo strony jest nieobowiązkowe?
Ratio decidendi
Wniosek o przywrócenie terminu rozprawy jest niedopuszczalny, ponieważ rozprawa jest czynnością należącą do wyłącznej kompetencji sądu, a stawiennictwo strony na rozprawie jest nieobowiązkowe. Ponadto, sąd nie jest ograniczony żadnym terminem dla wyznaczenia rozprawy, a uchybienie terminowi w tym zakresie nie powoduje dla strony ujemnych skutków procesowych.
Stan faktyczny
Skarżący H. N. złożył wniosek o przywrócenie terminu rozprawy, twierdząc, że został ustanowiony pełnomocnik z urzędu bez jego wiedzy i nie został poinformowany o terminie rozprawy. Wcześniej, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę skarżącego na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. w sprawie zryczałtowanego podatku dochodowego. Skarżący nie stawił się na rozprawie, ale był reprezentowany przez pełnomocnika substytucyjnego.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono wniosek skarżącego o przywrócenie terminu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dagmara Dominik-Ogińska po rozpoznaniu w dniu 3 grudnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu rozprawy w sprawie ze skargi H. N. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. z dnia [...] września 2017 r., nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie zryczałtowanego podatku dochodowego postanawia: odrzucić wniosek skarżącego o przywrócenie terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu po przeprowadzonej w dniu 22 sierpnia 2018 r. rozprawie, wydał wyrok oddalający skargę H. N. (dalej: skarżący) na opisaną w sentencji decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. Z protokołu posiedzenia wynika, że skarżący nie stawił się na rozprawie. Za skarżącego stawił się aplikant adwokacki M. B., któremu zostało udzielone pełnomocnictwo substytucyjne przez adw. A. M., ustanowioną pełnomocnikiem z urzędu skarżącego na mocy postanowienia referendarza sądowego z dnia 16 kwietnia 2018 r. Wnioskiem z dnia 26 października 2018 r. skarżący zwrócił się do Sądu o "przywrócenie terminu rozprawy". W uzasadnieniu skarżący wyjaśnił, że bez jego wiedzy został ustanowiony pełnomocnik z urzędu. Powołał się na jedno ze swoich pism procesowych, w którym zrezygnował z pełnomocnika oraz osobiście dokonał zapłaty wpisu sądowego od skargi. Wskazał również, że nie został poinformowany o terminie rozprawy ani przez Sąd ani przez pełnomocnika, dlatego "nie mógł przedstawić przed Sądem istotnych faktów dla sprawy". Nadto we wniosku skarżący wyraził opinię o niekorzystnym działaniu jego pełnomocnika. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Przepis art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2018, poz. 1302, dalej: p.p.s.a.), stanowi, że jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, jeżeli uchybienie terminu nie powoduje dla strony ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego (§ 2). Stosownie do art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym (art. 88 p.p.s.a.). Wniosek o przywrócenie terminu jest niedopuszczalny, gdy występuje brak ustawowych warunków jego dopuszczalności. Ma to miejsce m.in. wówczas gdy wniosek dotyczy terminu, który nie podlega przywróceniu. Z treści art. 87 § 1 p.p.s.a. wynika, że strona może wystąpić z wnioskiem o przywrócenie terminu tylko w stosunku do tych czynności, do dokonania których była sama procesowo zobowiązana w określonym czasie. Jednocześnie jak wskazano wyżej nie można skutecznie żądać przywrócenia terminu do dokonania czynności, której nie dokonanie nie powoduje dla strony ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego (§ 2). Strona nie może tym samym skutecznie żądać przywrócenia terminu do dokonania czynności należących do wyłącznej kompetencji Sądu. Z tych przyczyn wniosek skarżącego jest niedopuszczalny, ponieważ rozprawa wyznaczana jest przez Sąd. Jednocześnie Sąd nie jest ograniczony żadnym terminem dla wyznaczenia rozprawy, a stawiennictwo strony na rozprawie jest nieobowiązkowe. Na marginesie Sąd wskazuje, że skarżący na rozprawie w dniu 22 sierpnia 2018 r. był reprezentowany przez pełnomocnika ustanowionego na podstawie postanowienia referendarza sądowego z dnia 16 kwietnia 2018 r. o przyznaniu prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Przedmiotowe postanowienie zostało doręczone skarżącemu w dniu 7 maja 2018 r. W sytuacji, gdy skarżący nie zgadzał się z przyznaniem mu prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata winien on złożyć sprzeciw na przedmiotowe postanowienie. O takiej możliwości skarżący został prawidłowo pouczony przy doręczeniu odpisu postanowienia, jednak z takiej możliwości skarżący nie skorzystał. Podkreślenia wymaga, że kognicja sądu sprowadza się do przyznania stronie prawa pomocy. Konkretny pełnomocnik wyznaczany jest na wniosek sądu przez Okręgową Radę Adwokacką, Radę Okręgową Izby Radców Prawnych, Krajową Radę Rzeczników Patentowych lub Krajową Radę Doradców Podatkowych, o czym stanowi art. 253 p.p.s.a. Odnosząc się do argumentów podniesionych we wniosku o przywrócenie terminu rozprawy z dnia 26 października 2018 r. stwierdzić należy, że to z woli skarżącego (wniosek o przyznanie prawa pomocy z dnia 12 lutego 2018 r., k. 21-22 akt sądowych) zostało wydane w sprawie postanowienie o przyznaniu prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu. Stanowiło ono podstawę do zwrócenia się przez Sąd do Okręgowej Rady Adwokackiej we W. o wyznaczenie adwokata. We wniosku z dnia 26 października 2018 r. skarżący zgłosił zastrzeżenia do pracy pełnomocnika, jednak Sąd wskazuje, że jeżeli mimo ustanowienia pełnomocnika z urzędu stronie nie odpowiada sposób, w jaki jest reprezentowana, to powinna swoje zastrzeżenie zgłosić odpowiednio uprawnionym organom korporacji zawodowych, a nie sądowi, gdyż nie może on wydać ponownego rozstrzygnięcia o przyznaniu prawa pomocy w postaci ustanowienia innego pełnomocnika, bowiem przyznane jej prawo pomocy w tym zakresie zostało już skonsumowane (vide: postanowienie NSA z dnia 28 maja 2013 r., II FZ 303/13, CBOSA). Z tych względów wniosek skarżącego z dnia 26 października 2018 r. jako niedopuszczalny należało odrzucić na podstawie art. 88 p.p.s.a., o czym orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło