I SA/Wr 1217/07
PostanowienieWSA we Wrocławiu2008-06-16
Skład orzekający: Barbara Koźlik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, gdy nie jest ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny?Ratio decidendi
Osobie fizycznej można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Sąd ocenia sytuację finansową, majątkową oraz stan rodzinny wnioskodawcy, uwzględniając również okoliczności takie jak utrzymywanie dorosłego syna czy spłacanie kredytu hipotecznego zaciągniętego na potrzeby firmy.Stan faktyczny
Skarżący R. K. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w związku z wniesieniem skargi kasacyjnej od wyroku WSA we Wrocławiu, który oddalił jego skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą jego odpowiedzialności podatkowej jako członka zarządu spółki. Skarżący argumentował, że opłacenie wpisów od piętnastu skarg kasacyjnych stanowiłoby nadmierne obciążenie dla jego rodziny, składającej się z żony i dorosłego syna, przy jednoczesnym posiadaniu domu obciążonego hipoteką i niskich dochodach z emerytur. Sąd rozpoznał wniosek, biorąc pod uwagę wcześniejsze postanowienia o przyznaniu prawa pomocy w podobnych sprawach.Rozstrzygnięcie
Przyznano stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu - Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi R. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we Wrocławiu Ośrodek Zamiejscowy w J.G. z dnia [---] nr [---] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej skarżącego jako osoby trzeciej - członka zarządu Sp. z o.o. "A" za zaległości podatkowe tej spółki z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za luty 2001 r. postanawia: przyznać stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej.
Skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz częściowego zwolnienia od kosztów sądowych wskazując, że wyrokiem z dnia 8 lutego 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił jego skargę na decyzję organu podatkowego. W związku z wniesieniem skargi kasacyjnej zobligowany jest do uiszczenia wpisu sądowego. Podkreślił, że do tutejszego Sądu wniósł piętnaście skarg na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej we W., dotyczących odpowiedzialności jako członka zarządu za zobowiązania spółki z o.o. z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych oraz podatku od towarów i usług, w oparciu o taki sam stan faktyczny. Chcąc wnieść skargi kasacyjne od piętnastu wyroków byłby zobligowany do opłacenia wpisu sądowego, co wiązałoby się z uszczerbkiem dla utrzymania jego rodziny. Skarżący zwrócił uwagę, że dotychczas został zwolniony częściowo w zakresie wpisu od skargi, natomiast argumenty i dowody wskazane w poprzednim wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych pozostają aktualne.
W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawca wskazał, że prowadzi gospodarstwo domowe wraz z żoną i dorosłym synem (ur. w 1982 r.), posiada dom o powierzchni 140 m2, którego jest wraz z żoną właścicielem. Poza tym nie dysponuje żadnymi zasobami pieniężnymi ani przedmiotami o wartości powyżej 3.000 euro. Skarżący dodał, że wskazana wyżej nieruchomość obciążona jest hipoteką na kwotę 240.000 zł zabezpieczającą kredyt bankowy, zaciągnięty na potrzeby firmy "A" Sp z o.o., której zobowiązań podatkowych dotyczą decyzje zaskarżone do tutejszego Sądu. Obecnie zadłużenie wobec banku wynosi 70.000 zł. Wraz z żoną uzyskują dochody z tytułu emerytury w kwotach 800 zł i 1.879,08 zł netto (co jest znane Sądowi z dokumentów przedłożonych do wniosków o przyznanie prawa pomocy złożonych w tej sprawie). Skarżący wskazał, że ponoszą z żoną wydatki w łącznej wysokości około 1.000-1.100 zł, pozostała kwota dochodów rodziny przeznaczana jest na żywność środki chemiczne, środki czystości, okazjonalnie na odzież i obuwie oraz na spłatę wskazanego wyżej kredytu.
Z uwagi na oświadczenie wnioskodawcy, że argumenty i dowody przedstawione w poprzednim wniosku (to jest z dnia 23 sierpnia 2008 r. i z dnia 12 lutego 2008 r.) są aktualne, Sąd wziął pod uwagę dokumenty i oświadczenia przedłożone w niniejszej sprawie w celu uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy z dnia12 lutego 2008 r., a mianowicie dowody opłat, wyciągi z rachunku bankowego, kopię pisma Zakładu Gazowniczego w W. o przesunięciu terminu zapłaty zaległości z tytułu zużycia gazu, w łącznej kwocie 6.000 zł oraz oświadczenie wnioskodawcy. Z oświadczenia tego wynika, że jego syn nie pracuje, nawet dorywczo, nie pobiera żadnego wynagrodzenia i jest na jego wyłącznym utrzymaniu. Nie jest też zarejestrowany jako bezrobotny, nie otrzymuje stypendium ani żadnego świadczenia z pomocy społecznej. Wnioskodawca dodał, że syn, pomimo kontaktów z psychologami, jest osobą aspołeczną i nie ma woli podjęcia jakiejkolwiek pracy lub nauki. Dlatego też pozostaje na wyłącznym utrzymaniu skarżącego.
Dodatkowo na wezwanie Sądu skarżący wyjaśnił, że zakres złożonego wraz ze skargą kasacyjną wniosku o przyznanie prawa pomocy dotyczy zwolnienia od ponoszenia opłaty od złożonej skargi. Podał, że nie posiada ją z żoną zeznań podatkowych za 2007 r., gdyż zeznania takie złożył za nich ZUS. Poinformował też, że na podstawie § 3 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, ustalił, że wynagrodzenie adwokata będzie pomniejszone o - i płatne w 4 ratach po zakończeniu niniejszej sprawy. W chwili obecnej natomiast nie posiada potrzebnych środków na opłacenie adwokata.
Zgodnie z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w skrócie p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W ocenie Sądu, skarżący wykazał powyższą okoliczność.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że postanowieniem referendarza sądowego z dnia 1 października 2007 r. skarżący został zwolniony z obowiązku uiszczenia wpisu od skargi w części powyżej kwoty 50 zł. W tej samej części został zwolniony również w pozostałych czternastu sprawach, toczących się przed tutejszym Sądem. Następnie, postanowieniem z dnia 22 kwietnia 2008 r., orzeczono o zwolnieniu strony skarżącej z obowiązku uiszczenia opłaty kancelaryjnej za odpis wyroku z uzasadnieniem również w kwocie przewyższającej 50 zł. Opłata kancelaryjna została wpłacona w stosownej części w dniu 21 maja 2008 r. Wskazać też trzeba, że z uwagi na krótki przedział czasowy pomiędzy nałożeniem obowiązku dokonania wpłaty opłaty kancelaryjnej, a następnie wpisu od skargi kasacyjnej, wnioskodawca został już zwolniony w sprawach o sygn. I SA/Wr 1219-1220/07, które zostały zakończone wyrokami przed tutejszym Sądem, z obowiązku uiszczeniach tych opłat w kwocie przewyższającej 50 zł łącznie. W związku z tym, że na obecnym etapie postępowania w niniejszej sprawie skarżący został zwolniony z obowiązku uiszczenia tylko opłaty kancelaryjnej w części przekraczającej 50 zł, a następnie wniósł skargę kasacyjną, od której winien uiścić wpis sądowy, w ocenie Sądu należało go zwolnić z tej opłaty w całości.
Natomiast z uwagi, że okoliczności przedstawione w rozpoznawanym wniosku są tożsame ze stanem faktycznym wynikającym we wnioskach już rozpoznanych, należy powtórzyć uzasadnienie postanowień, którymi zostało już przyznane prawo pomocy w części. Zdaniem Sądu zatem, sytuacja finansowa wnioskodawcy w istocie nie uległa zmianie. Wzrosła jedynie emerytura jego żony, ale jednak nie na tyle, aby wydatek na uiszczenie wpisu od skargi kasacyjnej, niemalże jednocześnie w piętnastu sprawach, nie stanowił nadmiernego obciążenia dla budżetu domowego jego rodziny. Wskazać bowiem należy, że jedynymi dochodami skarżącego i jego żony są emerytury, z których dodatkowo muszą utrzymywać syna. Podkreślić też trzeba, że okoliczność utrzymywania syna ze względu na jego stan emocjonalny nie jest bez znaczenia dla rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy, gdyż przesłankami, jakimi kieruje się Sąd rozpoznający powyższy wniosek, jest nie tylko sytuacja finansowa i majątkowa wnioskodawcy, ale również jego stan rodzinny. Należy też mieć na uwadze, że spłacany przez skarżącego kredyt hipoteczny nie został przeznaczony na dobra mające na celu podwyższenie standardu życia jego rodziny, ale na spłatę zobowiązań podatkowych spółki, w której skarżący był członkiem zarządu. Natomiast zobowiązania obciążające wnioskodawcę również kształtują jego sytuację majątkową.
Mając wobec tego na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło