I SA/Wr 1223/16
WyrokWSA we Wrocławiu2017-01-27
Skład orzekający: Katarzyna Radom, Barbara Ciołek, Marta Semiczek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy czynność egzekucyjna polegająca na zajęciu wynagrodzenia za pracę jest prawidłowa, jeśli organ egzekucyjny w momencie jej dokonania nie posiadał wiedzy o wysokości wynagrodzenia i kwocie wolnej od egzekucji, a dopiero później uzyskał taką informację, która potwierdziła, że wynagrodzenie nie przekracza kwoty wolnej?Ratio decidendi
Czynność egzekucyjna polegająca na zajęciu wynagrodzenia za pracę jest prawidłowa, nawet jeśli organ egzekucyjny w momencie jej dokonania nie posiadał pełnej wiedzy o wysokości wynagrodzenia i kwocie wolnej od egzekucji. Kluczowe jest, że po uzyskaniu tej informacji organ egzekucyjny ustalił, iż wynagrodzenie nie przekracza kwoty wolnej, co zgodnie z przepisami Kodeksu pracy oznacza, że pracodawca nie dokona potrącenia. Prawidłowość czynności egzekucyjnej nie jest podważona przez fakt, że organ egzekucyjny uzyskał tę wiedzę z opóźnieniem.Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę na czynność egzekucyjną polegającą na zajęciu wynagrodzenia za pracę, zarzucając naruszenie przepisów o kwocie wolnej od egzekucji. Organy egzekucyjne obu instancji uznały czynność za prawidłową, wskazując, że organ egzekucyjny w momencie zajęcia nie posiadał wiedzy o wysokości wynagrodzenia. Po uzyskaniu tej informacji od pracodawcy, organ egzekucyjny stwierdził, że wynagrodzenie nie przekracza kwoty wolnej od potrąceń, co skutkowało oddaleniem skargi. Skarżący podniósł również zarzuty naruszenia przepisów KPA dotyczących wyjaśnienia stanu faktycznego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA – Katarzyna Radom (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA - Barbara Ciołek, sędzia WSA – Marta Semiczek, , po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 27 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi : A. T., na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W z [...] 2016 r. nr [...] w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną w postępowaniu egzekucyjnym z tytułu opłaty za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności oraz podatku od nieruchomości: oddala skargę w całości.
Zaskarżonym postanowieniem Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. utrzymało w mocy orzeczenie Prezydenta W. z [...] r. oddalające skargę A. T. na czynność egzekucyjną w postaci zajęcia wynagrodzenia za pracę w "A" Sp. z o.o. w związku z prowadzonym postępowaniem egzekucyjnym.
Jak wynikało z akt sprawy organ egzekucyjny będący jednocześnie wierzycielem prowadził wobec skarżącego postępowanie egzekucyjne obejmujące zaległości z tytułu opłat za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, na podstawie tytułów wykonawczych o nr [...], [...], [...] oraz podatku od nieruchomości na podstawie tytułów wykonawczych nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...].
W ramach prowadzonego postępowania egzekucyjnego zawiadomieniem z 28 stycznia 2016 r. dokonano zajęcia wynagrodzenia za prace skarżącego w "A" Sp. z o.o.
Pismem z 8 marca 2016 r. Skarżący wniósł skargę na ww. czynność egzekucyjną. W uzasadnieniu zarzucał zajęcie kwoty najniższego wynagrodzenia, co narusza art. 87¹ Kodeksu pracy zwalniający spod egzekucji kwotę najniższego wynagrodzenia. Domagał się też zawieszenia postępowania do czasu rozpoznania zgłoszonych przez niego w odrębnym trybie zarzutów.
Powołanym na wstępie postanowieniem organ I instancji oddalił zarzuty strony, wskazując na art. 54 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2016 r., poz. 599, dalej u.p.e.a.). W uzasadnieniu wyjaśnił, że dokonując zajęcia wynagrodzenia za pracę skarżącego nie miał wiedzy o wysokości poborów, z chwilą powzięcia tej informacji tj. 10 lutego 2016 r. (na podstawie pisma pracodawcy), organ egzekucyjny potwierdził, że kwota ta (1.750 zł brutto) wolna jest od obciążeń, co nakazuje oddalenie skargi na czynność egzekucyjną. Odnosząc się do kwestii zawieszenia postępowania egzekucyjnego wskazał na kolejność podjętych działań – czynność egzekucyjna, skarga i wraz z nią wniesione zarzuty, które zgodnie z art. 35 § 1 u.p.e.a. zawieszały z mocy prawa postępowanie egzekucyjne do czasu wydania ostatecznego postanowienia w kwestii zarzutów.
Rozpoznając sprawę w postępowaniu zażaleniowym Samorządowe Kolegium Odwoławcze podzieliło pogląd organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy dokonując ponownej analizy okoliczności sprawy stwierdził, że podjęte przez organ egzekucyjny działania odpowiadają wymogom wynikającym z art. 7, art. 1a pkt 12a, art. 72 u.p.e.a. Podkreślał, że w chwili zastosowania środka egzekucyjnego organ egzekucyjny nie miał wiedzy o wysokości wynagrodzenia skarżącego, po ujawnieniu zaś tej okoliczności stwierdził, że stosownie do obowiązujących w tym względzie przepisów – art. 87¹ Kodeksu pracy kwota nie przekraczająca najniższego wynagrodzenia nie będzie potrącana przez pracodawcę. W związku z tym dokonana przez organ egzekucyjny czynność jest prawidłowa, a w chwili wzrostu wynagrodzenia ponad kwotę wolną od potrąceń pracodawca będzie zobowiązany do przekazania nadwyżki na rzecz organu egzekucyjnego.
W skardze strona podniosła zarzut naruszenia art. 75, art. 80 w zw. z art. 7 i art. 8 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r. poz. 23 ze zm., dalej powoływana jako k.p.a.), poprzez zaniechanie wyjaśnienia stanu faktycznego niezbędnego do załatwienia sprawy, dokonanie błędnych ustaleń wspartych na ogólnikowych i wybiórczych spostrzeżeniach. W uzasadnieniu podnosił brak podjęcia działań zmierzających do wyjaśnienia sprawy, w szczególności zaniechanie wezwania strony do przedstawienia niezbędnych wyjaśnień.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.
Zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269), stanowiąc w art. 1 § 1 i § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd stosuje środki przewidziane w art. 145 – art. 150 p.p.s.a. Powyższe oznacza, że zaskarżony akt administracyjny może zostać wzruszony przez sąd tylko wówczas, gdy narusza prawo w sposób określony w powołanej ustawie; w przeciwnym razie skarga podlega oddaleniu. Sąd uchyla zaskarżony akt, jeśli stwierdzi, że wydano go z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub z naruszeniem prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy – art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c) p.p.s.a. Należy również podkreślić, iż zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W tak określonym zakresie kognicji Sąd ocenił, iż zaskarżone postanowienie nie narusza przepisów prawa procesowego jak i prawa materialnego, co uzasadniało oddalenie skargi.
Zgodnie z art. 54 § 1 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora oraz skarga na przewlekłość postępowania egzekucyjnego. Zgodnie z poglądem utrwalonym w literaturze pod pojęciem czynności egzekucyjnych, o których mowa w ww. przepisie kryją się zarówno czynności o charakterze prawnym, podejmowane wyłącznie przez organ egzekucyjny lub organ rekwizycyjny, jak i czynności o charakterze faktycznym, dokonywane przez egzekutora lub poborcę skarbowego. W literaturze stwierdza się jednak, że skarga na czynności egzekucyjne przysługuje wyłącznie na czynności o charakterze faktycznym (R. Hauser, Z. Leoński (w:) R. Hauser, A. Skoczylas (red.), Postępowanie egzekucyjne w administracji..., 2014, s. 21). Jednocześnie wskazać trzeba, że przedmiotem postępowania prowadzonego w sprawie skargi na czynności organu egzekucyjnego jest wyłącznie prawidłowość zakwestionowanej czynności egzekucyjnej; w postępowaniu tym nie może być rozważane istnienie egzekwowanego obowiązku (por. tezę 2 wyroku WSA w Warszawie z dnia 18 stycznia 2007 r., III SA/Wa 3474/06, LEX nr 304097).
W rozpoznawanej sprawie zasadnie organy (egzekucyjny i nadzoru) uznały, że podjęta w ramach postępowania egzekucyjnego czynność była prawidłowa. Jak słusznie wskazano w treści postanowień obu instancji podjęte czynności spełniały wymogi formalne, podjęto je na podstawie prawidłowych tytułów wykonawczych w sposób odpowiadający prawu (zajęcie odpowiadało wymogom określonym na tego rodzaju druku, stanowiącym załącznik do rozporządzenia Ministra Finansów z 17 grudnia 2015 r. w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych (Dz.U. z 2015 r. poz. 2310), zostało podpisane przez pracownika organu egzekucyjnego i doręczone dłużnikowi zajętej wierzytelności oraz skarżącemu). Jednocześnie zasadnie wskazują organy obu instancji, że w czasie dokonania zajęcia nie istniały podstawy do zwieszenia postępowania, te bowiem zaistniały w dacie wniesienia zarzutów, o czym pisze organ egzekucyjny w treści swojego postanowienia.
Nie budzą zastrzeżeń także dalsze działania organu egzekucyjnego, który zastosował środek egzekucyjny przewidziany w ustawie tj. egzekucję z wynagrodzenia za pracę, co odpowiada wymogom wynikającym z art. 7 i art. 1a pkt 12 u.p.e.a. Słusznie też wskazuje na treść art. 72 ww. ustawy, zaznaczając wymogi wynikające z § 1 i § 4 ww. przepisu, zgodnie z którymi: organ egzekucyjny dokonuje zajęcia wynagrodzenia za pracę przez przesłanie do pracodawcy zobowiązanego zawiadomienia o zajęciu tej części jego wynagrodzenia, która nie jest zwolniona spod egzekucji, na pokrycie egzekwowanych należności pieniężnych wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia należności w terminie i kosztami egzekucyjnymi. Organ egzekucyjny jednocześnie wzywa pracodawcę, aby nie wypłacał zajętej części wynagrodzenia zobowiązanemu, lecz przekazał ją organowi egzekucyjnemu aż do pełnego pokrycia egzekwowanych należności pieniężnych. (art. 72 § 1). Jednocześnie z przesłaniem zawiadomienia, o którym mowa w § 1, organ egzekucyjny: 1) zawiadamia zobowiązanego o zajęciu jego wynagrodzenia za pracę, doręczając mu odpis tytułu wykonawczego, o ile nie został wcześniej doręczony, i odpis wezwania przesłanego do pracodawcy, pouczając ponadto zobowiązanego, że nie może odbierać wynagrodzenia poza częścią wolną od zajęcia ani rozporządzać nim w żaden inny sposób; 2) wzywa pracodawcę, aby: a) w terminie 7 dni od dnia doręczenia zawiadomienia złożył za okres 3 miesięcy poprzedzających zajęcie, za każdy miesiąc oddzielnie, zestawienie otrzymanego w tym czasie wynagrodzenia zobowiązanego z wyszczególnieniem wszystkich jego składników, b) składał, w przypadku zaistnienia przeszkód do wypłacenia wynagrodzenia za pracę, oświadczenie o rodzaju tych przeszkód, a w szczególności podał, czy inne osoby roszczą sobie prawa do zajętego wynagrodzenia, czy i w jakim sądzie toczy się sprawa o to wynagrodzenie oraz czy i o jakie roszczenia została skierowana do tego wynagrodzenia egzekucja przez innych wierzycieli; 3) poucza pracodawcę o określonych w art. 71b, art. 168c i art. 168e skutkach niestosowania się do wezwań, o których mowa w pkt 1 i 2. (art. 72 § 4).
Kierując się tymi względami organ egzekucyjny wraz z zawiadomieniem o zajęciu wynagrodzenia za pracę skarżącego wystąpił do jego pracodawcy o podanie informacji opisanych w pkt 2 art. 72 § 4 u.p.e.a. oraz pouczył, go, że wynagrodzenie podlega egzekucji w zakresie określonym w przepisach Kodeksu pracy.
W odpowiedzi pracodawca skarżącego w piśmie z 10 lutego 2016 r. poinformował o wysokości wynagrodzenia skarżącego i ograniczeniach możliwości jego potrącenia wynikających z art. 87¹ § 1 Kodeksu pracy. Zatem dopiero w tej dacie organ egzekucyjny powziął wiedzę o braku możliwości dokonania potrąceń, co czyni bezzasadnymi zarzuty skargi. W takim przypadku pracodawca nie będzie dokonywał potrąceń, o czym z resztą poinformował on organ egzekucyjny w trybie art. 72 § 4 u.p.e.a., co nie uchyla prawidłowości dokonanej czynności egzekucyjnej polegającej na zajęciu wynagrodzenia za pracę.
Wbrew twierdzeniom skarżącego w dacie dokonania zajęcia nie istniały podstawy do zwieszenia postępowania egzekucyjnego. Zaistniały one bowiem dopiero w chwili zgłoszenia przez stronę zarzutów (22 lutego 2016 r.), czyli jak słusznie wskazuje organ egzekucyjny prawie trzy tygodnie później od daty dokonana zajęcia (3 lutego 2016 r.). Zatem objęta skargą czynność egzekucyjna w postaci zajęcia wynagrodzenia za pracę skarżącego była zgodna z prawem.
W świetle przedstawionych, jak się wydaje niespornych okoliczności faktycznych, za nieuzasadnione uznać trzeba zarzuty podnoszone w skardze, a podnoszące naruszenie przepisów art. 75, art. 80 w zw. z art. 7 i art. 8 ustawy z 14 czerwca 1960r. k.p.a.
Mając powyższe na uwadze Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a skargę jako nieuzasadnioną oddalił w całości.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło