I SA/Wr 1240/15
PostanowienieWSA we Wrocławiu2016-09-27
Skład orzekający: Barbara Koźlik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, która nie przedłożyła rzetelnych informacji o swoim stanie majątkowym i dochodach, może uzyskać takie zwolnienie?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie, gdy strona nie wykazała w sposób wiarygodny, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Brak rzetelności w przedstawieniu stanu majątkowego, dochodów i wydatków, a także ukrywanie istotnych informacji (np. posiadanych udziałów w spółkach) stanowi podstawę do odmowy przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując na trudną sytuację finansową i dochody z umowy zlecenia. Mimo wezwania do przedłożenia dodatkowych dokumentów, skarżący nie przedstawił rzetelnych informacji o swoich wydatkach i dochodach, a także zataił posiadanie udziałów w spółkach z ograniczoną odpowiedzialnością. Wcześniejszy wniosek o przyznanie prawa pomocy w tej samej sprawie został oddalony przez Naczelny Sąd Administracyjny.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 27 września 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi K. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej członka zarządu spółki z o.o. za zaległość podatkową tej spółki z tytułu podatku od towarów i usług za czerwiec 2010 r. oraz odsetek postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy.
Skarżący, działający przez radcę prawnego, wraz ze skargą kasacyjną wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych wskazując, że w obecnej sytuacji finansowej nie posiada środków na uiszczenie opłaty sądowej. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach podał, że we wspólnym gospodarstwie pozostaje z żoną i czwórką dzieci (ur. w 2002, 2005, 2012 i 2014 r.) nie posiada jakiegokolwiek majątku, w tym nieruchomości zasobów pieniężnych ani przedmiotów o wartości powyżej 5.000 zł. Dochody uzyskuje z tytułu umowy zlecenia w wysokości 3.000 zł. Jako zobowiązania i wydatki podał, że są to opłaty w kwocie 1.500 zł.
W wyniku wezwania do przedłożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów wnioskodawca oświadczył, że z żoną nie składali zeznań podatkowych za 2015 r. z uwagi na brak przychodów. Żona nie pracuje, jednak nie jest zarejestrowana jako bezrobotna. Wnioskodawca nie jest w stanie wykazać szczegółowego zestawienia miesięcznych wydatków, gdyż kupują to, co jest w danym momencie niezbędne (głównie żywność i środki higieny) za kwoty, jakie udaje się uzyskać z pracy dorywczej i pomocy rodziny. Nie posiadają z żoną żadnych zobowiązań kredytowych. Sytuacja uległa poprawie po wprowadzeniu programu 500+. Wnioskodawca nie posiada żadnego środka transportu.
Profesjonalny pełnomocnik zgodził się prowadzić sprawę bez pobierania wynagrodzenia teraz – rozliczenie ma nastąpić, gdy poprawi się sytuacja materialna wnioskodawcy.
Wnioskodawca nie posiada żadnych aktywnych rachunków bankowych. Przedłożony wydruk historii rachunku jego żony potwierdza m.in. wpływy z tytułu programu 500+, po 1.500 zł miesięcznie, wpłaty własne, zakupy na stacjach paliw, opłaty za telefon komórkowy, przelewy na rachunek bankowy córki, wpłaty osób trzecich kwot 100-300 zł i 1.900 zł.
Jako znane z urzędu wskazać trzeba, że na obecnym etapie postępowania, w wyniku wniesienia skarg kasacyjnych w sprawach I SA/Wr 1239-1240/15, skarżący zobligowany będzie do uiszczenia wpisów od tych środków zaskarżenia stanowiących równowartość połowy wpisu od skargi, wyznaczonego na 500 zł.
W ocenie referendarza sądowego, przedmiotowy wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Podstawą prawną jego rozpoznania jest regulacja zawarta w art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. – dalej: p.p.s.a.). Stosownie do treści tych przepisów, prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, a więc w zakresie częściowym, może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Przystępując do rozpoznania wniosku na podstawie przytoczonej regulacji, wskazać w pierwszej kolejności wypada, że w niniejszej sprawie skarżący ubiegał się już o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia doradcy podatkowego. Wniosek ten nie został uwzględniony, zażalenie w tym przedmiocie oddalone przez Naczelny Sąd Administracyjny, a wpis ostatecznie przez skarżącego opłacony 5 kwietnia 2016 r. w obu ww. sprawach.
Aktualnie wnioskodawca wskazuje, że uzyskuje dochody z umowy zlecenia w wysokości 3.000 zł (poprzednio ta sama kwota była uzyskiwana z dywidend i z pomocy rodziny) oraz dodatkowo otrzymuje wsparcie państwowe w postaci zasiłku w wysokości 1.500 zł miesięcznie. Co za tym idzie, sytuacja jego rodziny uległa znacznej poprawie.
Wnioskodawca podał też we wniosku, że jego stałe opłaty miesięczne wynoszą 1.500 zł.
Jeśli oprzeć się na tak złożonych oświadczeniach, to po pokryciu tych opłat rodzinie wnioskodawcy pozostaje 3.000 zł, co już daje podstawę do odmowy przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie.
Należy jednak zaważyć, iż dokonanie oceny rzeczywistych możliwości płatniczych wnioskodawcy nie było do końca możliwe, gdyż wnioskodawca nie ustosunkował się do wezwania skierowanego na podstawie art. 255 p.p.s.a. w sposób rzetelny.
Powołany przepis stanowi, że jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku, o którym mowa w art. 252, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego.
Tymczasem wnioskodawca pomimo wezwania nie przedłożył kopii umowy zlecenia dla potwierdzenia swoich zarobków z tego tytułu i nie przedstawił zestawienia miesięcznych wydatków. Nie można natomiast dać wiary, że mając rodzinę, nie jest w stanie podać stałych miesięcznych wydatków związanych z utrzymaniem, opłatami za przedszkole czy szkołę. Zwłaszcza, że ubiegając się o przyznanie prawa pomocy na etapie wpisu od skargi, w piśmie z dnia 30 września 2015 r. wyjaśnił, że mieszka u siostry, partycypuje w opłatach przekazując miesięcznie na ten cel 1.000 zł, ponosi wydatki na przedszkole 150 zł, wydatki szkolne 100 zł, na żywność 1.000 zł i na odzież i inne dla dzieci 700 zł.
Przyjmując wskazane informacje, które znajdują się w aktach sprawy, miesięczne wydatki rodziny skarżącego wynoszą około 3.000 zł. Nadal zatem pozostają rezerwy na poczynienie oszczędności celem pokrycia wpisu od skargi kasacyjnej.
Poza tym wnioskodawca pominął istotne informacje dotyczące jego stanu majątkowego, które są dostępne na oficjalnej stronie Krajowego Rejestru Sądowego. Mianowicie z zapisów KRS wynika, że wnioskodawca posiada połowę udziałów w B Sp. z o.o. oraz w C Sp. z o.o., w której jest prezesem zarządu, a także większość udziałów w D Sp. z o.o., gdzie jest jedynym członkiem zarządu. Przypomnieć przy tym trzeba, że na urzędowym formularzu wnioskodawca oświadczył, iż nie posiada żadnych zasobów pieniężnych – papierów wartościowych ani innych praw majątkowych, w tym udziałów, polis inwestycyjnych itd.
Co za tym idzie, wnioskodawca nie wykazał w sposób wiarygodny, że nie jest w stanie ponieść kosztów swego udziału w sprawie, które na obecnym etapie postępowania ograniczają się już tylko wpisu od skargi kasacyjnej w kwocie 250 zł.
W związku z tym, na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło