I SA/Wr 1242/11
PostanowienieWSA we Wrocławiu2011-10-10
Skład orzekający: Katarzyna Borońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który wykaże trudną sytuację materialną, brak dochodów, zajęcie rachunków bankowych i wyczerpanie oszczędności, może zostać częściowo zwolniony z kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym?Ratio decidendi
Wnioskodawcy, który wykaże trudną sytuację materialną, brak dochodów, zajęcie rachunków bankowych i wyczerpanie oszczędności, można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące zwolnienie od wpisu od skargi, jeśli nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Sąd ocenia, czy przedstawione okoliczności uzasadniają wyjątkowe traktowanie.Stan faktyczny
Skarżący G. B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku akcyzowego. Wskazał na liczne zobowiązania kredytowe, brak dochodów, zajęcie rachunków bankowych oraz wyczerpanie oszczędności. Wcześniejsze postanowienie referendarza sądowego odmawiające przyznania prawa pomocy zostało uchylone w wyniku sprzeciwu. W innych, równoległych sprawach skarżącemu przyznano już częściowe prawo pomocy.Rozstrzygnięcie
1) przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi; 2) w pozostałej części wniosek oddalono.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Borońska po rozpoznaniu w dniu 10 października 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G. B. o przyznanie prawa pomocy obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi G. B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za marzec 2009 r. postanawia 1) przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi; 2) w pozostałej części wniosek oddalić.
Skarżący G. B. wniósł o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W motywach wniosku wskazał, że mieszka z żoną, z którą "pozostaje w rozdzielności majątkowej" i nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego oraz, że ciążą na nim liczne zobowiązania, w tym z tytułu kredytu na samochód w kwocie 75.000 zł, z tytułu dwóch kredytów obrotowych w łącznej kwocie 30.000 zł, z tytułu kredytu na działalność gospodarczą w kwocie 150.000 zł, z tytułu alimentów na pierwsze dziecko w kwocie 250 zł miesięcznie oraz z tytułu utrzymania syna w kwocie 500 zł miesięcznie. Podał, że zawiesił prowadzenie działalności gospodarczej, nie uzyskuje żadnych dochodów, pozostaje bez pracy i próbuje podjąć działalność gospodarczą, co jednak jest niemożliwe z uwagi na zajęcie jego rachunków bankowych w ramach egzekucji należności podatkowych. Argumentował, że nie jest w stanie spłacać kredytów i wydał wszystkie oszczędności, jakie udało mu się zgromadzić z dochodów uzyskanych w roku 2010. Ze złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że wspólne gospodarstwo domowe prowadzi z małoletnim synem, zakupione samochody marki Volkswagen Caravelle (rok produkcji 2000, szacowana wartość ok. 35.000 zł) i Mercedes 1834 (rok produkcji 1994, szacowana wartość ok. 90.000 zł) finansowane są z kredytu udzielonego przez A S.A., na których ustanowiono na rzecz w/w banku przewłaszczenie na zabezpieczenie. Na rachunku bankowym skarżącego w A na podstawie zawiadomienia z dnia 19 lipca 2011 r. dokonano zajęcia prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego łącznej kwoty 1.173.266,60 zł tytułem należności podatkowej, wraz z odsetkami za zwłokę oraz kosztami egzekucyjnymi; działalność gospodarcza wnioskodawcy została zawieszona od dnia 4 stycznia 2011 r. W treści pisma procesowego z dnia 17 sierpnia 2011 r. skarżący oświadczył, że ponosi miesięcznie koszty utrzymania swojego dwuosobowego gospodarstwa domowego w kwocie 8.450 zł, i planuje wznowić prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie obrotu paliwami. Dotychczasowe wydatki na utrzymanie
i spłatę kredytów zostały sfinansowane z oszczędności wypracowanych
z prowadzonej działalności w latach poprzednich, jednakże obecnie nie posiada już żadnych oszczędności. Do pisma załączono wyciągi rachunków bankowych oraz umowę kredytową na cele konsumpcyjne w kwocie 50.000 zł oraz umowy na inne zobowiązania kredytowe związane z działalnością na kwotę 200.000 zł oraz 47.926,50 CHF. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 25 sierpnia 2011 r. odmówiono stronie przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Na to orzeczenie został złożony sprzeciw, tym samym orzeczenie z dnia 25 sierpnia 2011 r. straciło moc i sprawa podlega ponownemu rozpatrzeniu. Z urzędu wskazać należy, że skarżący jest stroną postępowań przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu w sprawach o sygn. akt od I SA/Wr 1242/11,do I SA/Wr 1251/11, w których wyznaczone zostały wpisy sądowe w łącznej kwocie 16.231 zł. Postanowieniami z dnia 19 września 2011 r. w sprawach o sygn. akt od I SA/Wr 1244/11 do I SA/Wr 1251/11 skarżącemu zostało przyznane prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym wpis od skargi.
Na etapie rozpoznania niniejszego wniosku, na stronie ciążą wpisy sądowe w sprawie I SA/Wr 1242/11 i I SA/Wr 1243/11, wynoszące kwotę odpowiednio 820 zł i 1.094 zł.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Stosownie do przepisów art. 243 § 1 i art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.; powoływanej dalej jako p.p.s.a.) osobie fizycznej przyznaje się, na jej wniosek, prawo pomocy w zakresie częściowym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Sądu zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy. Przywołane przepisy regulujące instytucję prawa pomocy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 p.p.s.a. Zatem rzeczą wnioskodawcy jako zainteresowanego jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. W ocenie Sądu wyżej wymieniony stan majątkowy (brak dochodów skarżącego, zajęcia rachunków bankowych w ramach egzekucji należności podatkowych oraz alimentacyjnych i spożytkowanie już oszczędności z prowadzonej działalności gospodarczej wypracowanych przez stronę w 2010 r.), uniemożliwiają pokrycie kosztów związanych z dokonaniem opłaty sądowej należnej z tytułu wniesienia skargi, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Biorąc pod uwagę sytuację majątkową strony, okoliczność, że w sprawach o sygn. akt od I SA/Wr 1244/11 do I SA/Wr 1251/11 Sąd przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi, a nadto, ważąc obowiązek opłacenia skargi w sprawach o sygn. akt I SA/Wr 1242/11 i I SA/Wr 1243/11 (w łącznej kwocie 1.914 zł), Sąd uznał zasadność zgłoszonego wniosku w części dotyczącej zwolnienia skarżącego od obowiązku uiszczenia wpisu od skargi, który, na tym etapie sprawy stanowi jedyny wydatek jaki wnioskodawca zobowiązany jest ponieść w związku z wszczętym postępowaniem sądowoadministracyjnym.
Wskazując na powyższe, na podstawie art. 260 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło