I SA/Wr 1245/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Barbara Ciołek po rozpoznaniu w dniu 19 września 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G. B. o przyznanie prawa pomocy obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi G. B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [...] . Nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za czerwiec 2009 r. postanawia 1) przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi; 2) w pozostałej części wniosek oddalić. Skarżący G. B. wniósł o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W motywach wniosku wskazał, że mieszka z żoną, z którą "pozostaje w rozdzielności majątkowej" i nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego oraz, że ciążą na nim liczne zobowiązania, w tym z tytułu kredytu na samochód w kwocie 75.000 zł, z tytułu dwóch kredytów obrotowych w łącznej kwocie 30.000 zł, z tytułu kredytu na działalność gospodarczą w kwocie 150.000 zł, z tytułu alimentów na pierwsze dziecko w kwocie 250 zł miesięcznie oraz z tytułu utrzymania syna w kwocie 500 zł miesięcznie. Podał, że zawiesił prowadzenie działalności gospodarczej, nie uzyskuje żadnych dochodów, pozostaje bez pracy i próbuje podjąć działalność gospodarczą, co jednak jest niemożliwe z uwagi na zajęcie jego rachunków bankowych w ramach egzekucji należności podatkowych. Argumentował, że nie jest w stanie spłacać kredytów i wydał wszystkie oszczędności, jakie udało mu się zgromadzić z dochodów uzyskanych w roku 2010. Ze złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że wspólne gospodarstwo domowe prowadzi z małoletnim synem, jest właścicielem samochodów [...] (rok produkcji 2000, szacowana wartość ok. 30.000 zł) i [...] (rok produkcji 1995, szacowana wartość ok. 80.000 zł), stanowiących współwłasność Getin Banku. Wskazano także, że na rachunku bankowym skarżącego w Kredyt Banku na podstawie zawiadomienia z dnia 19 lipca 2011 r. dokonano zajęcia prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego łącznej kwoty [...] zł tytułem należności podatkowej, wraz z odsetkami za zwłokę oraz kosztami egzekucyjnymi; działalność gospodarcza wnioskodawcy została zawieszona od dnia 4 stycznia 2011 r. W treści pisma procesowego z dnia 17 sierpnia 2011 r. skarżący oświadczył, że ponosi miesięcznie koszty utrzymania swojego dwuosobowego gospodarstwa domowego w kwocie 8.450 zł, i planuje wznowić prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie obrotu paliwami. Dotychczasowe wydatki na utrzymanie i spłatę kredytów zostały sfinansowane z oszczędności wypracowanych z prowadzonej działalności w latach poprzednich, jednakże obecnie nie posiada już żadnych oszczędności. Do pisma załączono wyciągi rachunków bankowych oraz umowę kredytową na cele konsumpcyjne w kwocie [...] zł oraz umowy na inne zobowiązania kredytowe związane z działalnością na kwotę [...] zł oraz [...] CHF. Postanowieniem Referendarza Sądowego z dnia 25 sierpnia 2011 r. odmówiono stronie przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Na to orzeczenie został złożony sprzeciw, tym samym orzeczenie z dnia 25 sierpnia 2011 r. straciło moc i sprawa podlega ponownemu rozpatrzeniu. Z urzędu wskazać należy, że skarżący jest również stroną postępowań w sprawach o sygn. akt od I SA/Wr 1242/11, do I SA/Wr 1251/11 w których wyznaczone zostały wpisy sądowe w łącznej kwocie 16.231 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Stosownie do przepisów art. 243 § 1 i art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.; powoływanej dalej jako p.p.s.a.) osobie fizycznej przyznaje się, na jej wniosek, prawo pomocy w zakresie częściowym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Sądu zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy. Przywołane przepisy regulujące instytucję prawa pomocy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 p.p.s.a. Zatem rzeczą wnioskodawcy jako zainteresowanego jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. W ocenie Sądu wyżej wymieniony stan majątkowy (brak dochodów skarżącego, zajęcia rachunków bankowych w ramach egzekucji należności podatkowych oraz alimentacyjnych i spożytkowanie już oszczędności z prowadzonej działalności gospodarczej wypracowanych przez stronę w 2010 r.), uniemożliwiają pokrycie kosztów związanych z dokonaniem opłaty sądowej należnej z tytułu wniesienia skargi, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Biorąc pod uwagę sytuację majątkową strony i łączną wysokość wszystkich wpisów, która wynosi 16.231 zł., uznać należy, iż uzasadnione jest częściowe przychylenie się do wniosku o przyznanie prawa pomocy. W związku z powyższym zwolniono skarżącego od uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie z wpisu od skargi nie stanowi przeszkody w realizacji zagwarantowanego konstytucyjnie prawa do sądu. Na obecnym etapie postępowania nie zwolniono strony od ewentualnych przyszłych kosztów sądowych, ponieważ jeżeli nie będzie dysponowała odpowiednimi środkami na opłacenie tych kosztów to będzie mogła zwrócić się ponownie o udzielenie prawa pomocy. Wobec powyższego na podstawie art. 260 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) postanowiono jak w sentencji.