I SA/Wr 1274/11

PostanowienieWSA we Wrocławiu2011-10-10

Skład orzekający: Sędzia NSA Henryka Łysikowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wstrzymania wykonania decyzji określającej zobowiązanie w podatku akcyzowym w sytuacji, gdy skarżący uprawdopodabnia, że wykonanie tej decyzji spowoduje znaczne szkody gospodarcze i trudne do odwrócenia skutki, w tym likwidację działalności gospodarczej?
Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, uznając, że skarżący nie uprawdopodobnił istnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Pomimo argumentów o potencjalnej likwidacji firmy, Sąd wskazał na znaczną wartość majątku trwałego i wysokie przychody firmy, co sugeruje, że zapłata podatku mogłaby co najwyżej uszczuplić zakres działalności, a nie doprowadzić do jej całkowitej likwidacji. Ponadto, Sąd zwrócił uwagę na możliwość zaciągnięcia dodatkowego kredytu.
Stan faktyczny
Skarżący R. S. złożył wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Celnej we W. utrzymującej w mocy decyzje organu pierwszej instancji, które określiły zobowiązania w podatku akcyzowym wraz z odsetkami na kwotę 755.630 zł. Skarżący argumentował, że kwota ta przekracza jego możliwości płatnicze, a wykonanie decyzji spowodowałoby daleko idące negatywne skutki gospodarcze, w tym likwidację firmy, utratę rynków zbytu, konieczność natychmiastowej spłaty kredytów i pożyczek, a także zwolnienie 23 pracowników. Do wniosku załączono sprawozdanie finansowe i umowy kredytowe.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Henryka Łysikowska po rozpoznaniu w dniu 10 października 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za marzec 2009 r. postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Pismem z dnia [...] sierpnia 2011 r. skarżący wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji uzasadniając, że Dyrektor Izby Celnej we W., decyzjami z czerwca 2011 r., utrzymał w mocy decyzje organu pierwszej instancji, którymi określone zostały zobowiązania w podatku akcyzowym wraz z odsetkami za zwłokę w łącznej wysokości 755.630 zł. Wskazał, że powyższa suma przekracza jego aktualne możliwości płatnicze, zaś wykonanie decyzji spowodowałoby daleko idące negatywne skutki gospodarcze dla prowadzonej przez niego firmy. Jako konsekwencję wnioskodawca wskazał możliwość likwidacji prowadzonej działalności gospodarczej. Wnioskodawca zwrócił uwagę, że zgodnie z załączonym do wniosku sprawozdaniem finansowym za 2010 r., jego zysk brutto wyniósł 165.912,03 zł. Określona zaległość podatkowa bez odsetek stanowi czterokrotność wypracowanego w poprzednim roku zysku. W ocenie skarżącego, przedstawiona dysproporcja w sposób bezpośredni dowodzi, że w chwili obecnej nie ma możliwości spłacenia wymaganej kwoty. Z kolei, wypracowując zyski w 2009 r., nie mógł przewidzieć, iż organy podatkowe doszukają się nieprawidłowości w obrocie olejem napędowym przeznaczonym na cele opałowe. Dalej wnioskodawca uzasadniał, że posiada znaczne zobowiązania długoterminowe i krótkoterminowe z tytułu kredytów i pożyczek, zaciągniętych na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej. Konieczność natychmiastowej spłaty podatku akcyzowego wpłynęłaby na zdolność regularnej spłaty zobowiązań, co w dalszej kolejności prowadziłoby do spowodowania ich natychmiastowej wymagalności. Taka sytuacja – w sytuacji braku środków na spłatę – pociągnęłaby za sobą całkowite ograniczenie działalności, a tym samym utratę wszystkich rynków zbytu. Do wniosku załączono kopie dwóch umów o kredyt hipoteczny w wysokości 1.000.000 zł i 300.000 zł, z przeznaczeniem na finansowanie bieżącej działalności gospodarczej. Zgodnie z powyższymi umowami, kredytobiorca wyraził zgodę na wystawienie przez bank tytułów egzekucyjnych do kwot 1.500.000 zł i 1.800.000 zł w przypadku niewywiązania się z zobowiązań. Konieczność wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, zdaniem skarżącego, będzie skutkować wystawieniem powyższych tytułów egzekucyjnego. Dodatkowo narazi na negatywne skutki osoby trzecie – poręczycieli jednego z kredytów. Dodatkowo wnioskodawca zauważył, że posiada znaczne zobowiązania krótkoterminowe z tytułu dostaw i usług związanych z bieżącą działalnością gospodarczą. Aby mieć możliwość ich terminowego regulowania, musi zachować płynność finansową. Natychmiastowa spłata podatku akcyzowego skutkować będzie pozbawieniem skarżącego towaru, którego obrotem się zajmuje, paraliżem działalności i ostatecznie jej likwidacją oraz wyprzedażą majątku na pokrycie zobowiązań. W ocenie skarżącego, wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje zatem wyrządzenie znacznej szkody, która dodatkowo będzie nieodwracalna w skutkach. Negatywne rozpoznanie niniejszego wniosku sprawi, że wnioskodawca będzie zmuszony do podjęcia decyzji o zakończeniu działalności gospodarczej mimo, że w wyniku rozpatrzenia skarg przez Sąd, decyzje określające zobowiązania podatkowe mogą zostać uchylone. W takiej sytuacji skarżący wprawdzie odzyska zapłacony podatek z odsetkami, lecz do tego czasu straci kontrahentów i pozycję na rynku. Natomiast powrót do stanu poprzedniego będzie wymagał czasu i nakładów, które stawiają pod znakiem zapytania faktyczną możliwość ponownego uruchamiania działalności. Wnioskodawca dodał, że konieczność zakończenia działalności gospodarczej pociągnie za sobą likwidację miejsc pracy, gdzie w chwili obecnej zatrudnia 23 pracowników, którzy przy aktualnym poziomie bezrobocia mieliby trudności ze znalezieniem pracy. Końcowo skarżący zwrócił uwagę, że organ egzekucyjny może wszcząć egzekucję, ale ponosi wówczas konsekwencje następczej wadliwości decyzji. Koszty zwrotu wyegzekwowanej kwoty oraz odsetek obciążą wyłącznie budżet państwa, co zdaniem wnioskodawcy również przemawia za wstrzymaniem wykonania decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, na które została wniesiona skarga, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Jak wynika z treści przytoczonej regulacji, powodem wstrzymania wykonania aktu może być prawdopodobieństwo wyrządzenia skarżącemu niepowetowanej szkody na skutek wykonania aktu, który następnie przez Sąd zostałby wzruszony. Z racji, że w postępowaniu przed sądami administracyjnymi wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu następuje tylko i wyłącznie na wniosek strony skarżącej, to na wnioskodawcy ciąży obowiązek uprawdopodobnienia okoliczności uzasadniających żądanie wniosku. W niniejszej sprawie wnioskodawca skonkretyzował, jakie szkody mogłoby spowodować wykonanie zaskarżonej decyzji oraz jednocześnie pozostałych decyzji określających podatek akcyzowy za poszczególne miesiące. Przedłożył też dokumenty na poparcie powołanych we wniosku okoliczności. Jednakże, w ocenie Sądu, przesłanki zastosowania wnioskowanej instytucji, która – co należy podkreślić – służy tylko tymczasowej ochronie przed negatywnymi skutkami wykonania zaskarżonego aktu, nie zostały uprawdopodobnione. Skarżący przede wszystkim argumentuje, że wyegzekwowanie pełnej kwoty zobowiązań w podatku akcyzowym spowoduje likwidację działalności gospodarczej, pozbawienie możliwości regulowania na bieżąco zaciągniętych zobowiązań wobec banków i kontrahentów oraz pozbawienie pracy ponad 20 zatrudnianych przez niego osób. Wskazać jednak należy, że zgodnie z danymi wykazanymi w załączonym sprawozdaniu finansowym za 2010 r., wartość składników majątku trwałego wykorzystywanego w działalności gospodarczej, wynosiła na koniec tego roku łącznie 4.984.051,67 zł i to przy uwzględnieniu wartości umorzenia. W tym wartość gruntów i budynków określona została na ponad 4.000.000 zł. Przychody za 2010 r. wyniosły ponad 39.000.000 zł. Mając zatem na względzie powyższe wielkości, uiszczenie określonego podatku akcyzowego z odsetkami w łącznej wysokości 755.630 zł mogłoby prowadzić co najwyżej do uszczuplenia zakresu działalności gospodarczej, ale nie do jej całkowitej likwidacji. Być może wiązałoby się to z koniecznością redukcji zatrudnienia (lecz nie ze zwolnieniem wszystkich pracowników), jednakże taka okoliczność nie może być kwalifikowana jako trudny do odwrócenia skutek. Ponowne rozszerzenie prowadzonej działalności daje bowiem możliwość utworzenia nowych miejsc pracy. Powtórzyć w tym miejscu trzeba, że wstrzymanie wykonania decyzji ma charakter tylko tymczasowy, to jest do zakończenia postępowania przed tutejszym Sądem. Natomiast likwidacja przedsiębiorstwa o takich rozmiarach, jakie prowadzi skarżący, o ile w ogóle powstałaby taka konieczność, byłaby długotrwałym procesem, który z pewnością nie ukończyłby się przed wydaniem rozstrzygnięcia kończącego postępowanie sądowoadministracyjne. Tym samym należy uznać taką argumentację wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji za zupełnie chybioną. Co do faktu zaciągnięcia kredytów w łącznej wysokości 1.300.000 zł na finansowanie bieżącej działalności, to okoliczność ta świadczy nie tylko o dysponowaniu środkami finansowymi, ale również o zdolności kredytowej, która niewątpliwie została przez kredytujący bank wnikliwie oceniona. Skarżący może mieć możliwość zaciągnięcia dodatkowego kredytu celem uiszczenia zobowiązań podatkowych, gdzie zabezpieczenie może stanowić majątek wykazany w sprawozdaniu finansowym. Biorąc pod uwagę powyższe, skarżący nie przekonał Sądu co do zasadności zastosowania wobec niego ochrony tymczasowej. Zatem wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji – jako nieuzasadniony – nie podlegał uwzględnieniu. Z tych względów, na podstawie art. 61 § 3 i 5 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło