I SA/Wr 1290/07

PostanowienieWSA we Wrocławiu2009-01-12

Skład orzekający: Barbara Koźlik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, powinna zostać zwolniona od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna może zostać zwolniona od kosztów sądowych, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W analizowanej sprawie skarżący wykazał taką niemożność, biorąc pod uwagę jego obecną sytuację finansową, brak majątku, wsparcie rodziny oraz przyznany dodatek mieszkaniowy, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący R. B.a P.H.U. "J." wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. dotyczącą podatku akcyzowego. Skarżący uzasadnił wniosek trudną sytuacją finansową wynikającą z zajęcia rachunków bankowych, zamknięcia firmy, bezrobocia, wypadku oraz bezrobocia żony. Przedłożył dokumenty potwierdzające jego dochody, wydatki, status bezrobotnego oraz przyznany dodatek mieszkaniowy. Pomimo znacznego przychodu w poprzednim roku, jego rachunki zostały zajęte przez komornika, a środki pieniężne są ograniczone.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi R. B.a P.H.U. "J." w B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [---] nr [---] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku akcyzowym za I, II 2003 r. postanawia: przyznać prawo pomocy. Skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych uzasadniając, że w wyniku przeprowadzonej kontroli organ podatkowy zajął jego rachunki bankowe, co spowodowało, iż stał się niewiarygodny dla swoich kontrahentów i w ostateczności zmuszony zamknąć swoją firmę w 2007 r. Od października 2007 r. do października 2008 r. był bezrobotny z prawem do zasiłku. W tym czasie uległ wypadkowi, co uniemożliwiło podjęcie pracy fizycznej. Żona wnioskodawcy jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Obecnie skarżący jest zmuszony do korzystania z pomocy najbliższej rodziny. Posiada lokal użytkowy, który aktualnie jest zajęty przez komornika. W związku z tym nie posiada żadnego majątku ruchomego i nieruchomego, nie dysponuje też środkami pieniężnymi, które umożliwiałyby uiszczenie opłaty kancelaryjnej. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika ponadto, że wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe wraz z żoną i córką w wieku szkolnym. Nie dysponuje natomiast żadnymi zasobami pieniężnymi ani przedmiotami o wartości powyżej 3.000 euro. Na wezwanie Referendarza sądowego przedłożono zeznania podatkowe skarżącego i jego żony za 2007 r., zaświadczenia z Urzędu Pracy o statusie skarżącego i jego żony jako bezrobotnych, zestawienie miesięcznie ponoszonych wydatków, dowody opłat mieszkaniowych i mediów oraz decyzję z dnia 29 sierpnia 2008 r. o przyznaniu dodatku mieszkaniowego. Z dokumentów tych wynika, że w 2007 r. wnioskodawca osiągnął z prowadzonej działalności gospodarczej przychód w wysokości 1.074.570,41 zł i poniósł stratę w kwocie 98.530,32 zł. Z działalności wykonywanej osobiście uzyskał dochód w wysokości 3.189,35 zł. Jego żona w 2007 r. uzyskała dochód z innych źródeł w kwocie 2.238,20 zł. Skarżący jest zarejestrowany jako bezrobotny od dnia 23 października 2007 r. z prawem do zasiłku do dnia 30 października 2008 r., natomiast żona była zarejestrowana jako bezrobotna od 30 marca 2006 r. do 16 lipca 2007 r. Rodzina wnioskodawcy miesięcznie ponosi wydatki w łącznej kwocie 563,89 zł, w tym m.in. na żywność około 200 zł, na środki higieny – 50 zł i na lekarstwa 25 zł. Pozostała kwota przeznaczona jest na opłacenie mieszkania i mediów. Decyzją z dnia 29 sierpnia 2008 r. Burmistrz Miasta B. przyznał skarżącemu dodatek mieszkaniowy do 28 lutego 2009 r., stwierdzając, że w okresie ostatnich 3 miesięcy dochód na jednego członka jego rodziny miesięcznie wynosił 308.69 zł. Skarżący oświadczył ponadto, że w ponoszeniu wydatków pomaga najbliższa rodzina, poza dodatkiem mieszkaniowym otrzymuje też zasiłek rodzinny w wysokości 64 zł i korzysta z pomocy Misji "Nowa Nadzieja" w B. Rachunki bankowe zostały zajęte przez komornika. Skarżący nie posiada żadnego środka transportu. Zgodnie z art. 245 § 3 i art. art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w skrócie p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów, może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Mając na uwadze przedstawione okoliczności faktyczne oraz przytoczoną regulację prawną, stwierdzić należy, że skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych. Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że zgodnie z przepisami powołanej ustawy, kosztami sądowymi, o zwolnienie z których wnosił, jest nie tylko opłata kancelaryjna, ale również wpis sądowy oraz wydatki wymienione w art. 213 p.p.s.a. Obecnie skarżący zobligowany jest do uiszczenia opłaty kancelaryjnej, ale w sytuacji dalszego dochodzenia swoich praw przed sądem administracyjnym II instancji, w najbliższym okresie zostanie na niego nałożony obowiązek opłacenia wpisu od skargi kasacyjnej, który wynosi połowę wpisu od skargi. Zwrócić jednak należy uwagę, że zarówno wnioskodawca, jak i jego żona przez okres roku pozostawali bez dochodu poza pobieranymi zasiłkami dla bezrobotnych i rodzinnym. W ponoszeniu kosztów związanych z utrzymaniem pomaga im rodzina. Wprawdzie w 2007 r. skarżący uzyskał znaczny przychód z prowadzonej działalności gospodarczej, jednakże brak jest dokumentów, które wskazywałyby na posiadanie oszczędności pochodzących z tego przychodu, gdyż rachunki bankowe zostały objęte zajęciem komorniczym. Zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych uzasadnia też fakt przyznania dodatku mieszkaniowego, który stanowi jedną z form wsparcia państwowego, przyznawaną przez organy samorządowe. Jako mało prawdopodobną trzeba było uznać okoliczność korzystania przez rodzinę wnioskodawcy z pomocy Misji "Nowa Nadzieja" w B., gdyż celem tej organizacji jest przede wszystkim pomoc ludziom uzależnionym. Mając zatem na uwadze powyższe, stwierdzić należało, że skarżący wykazał okoliczności uzasadniające jego żądanie i dlatego, na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło