I SA/Wr 1291/07
PostanowienieWSA we Wrocławiu2009-01-12
Skład orzekający: Barbara Koźlik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykazała trudną sytuację materialną, w tym zajęcie rachunków bankowych przez komornika i brak środków na utrzymanie rodziny, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym?Ratio decidendi
Osoba fizyczna może zostać zwolniona od kosztów sądowych, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W analizowanej sprawie skarżący wykazał taką sytuację, mimo znacznych przychodów w poprzednim roku, ze względu na zajęcie rachunków bankowych, brak bieżących środków i pomoc rodziny, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku akcyzowego. Uzasadnił wniosek trudną sytuacją materialną, wynikającą z zajęcia rachunków bankowych przez komornika, bezrobocia, wypadku, braku majątku i konieczności korzystania z pomocy rodziny. Mimo wykazania znacznych przychodów w poprzednim roku, sąd uznał, że skarżący nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi R. B. P.H.U. "J." w B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [---] nr [---] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku akcyzowym za III-XII 2003 r. postanawia: przyznać prawo pomocy.
Skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych uzasadniając, że w wyniku przeprowadzonej kontroli organ podatkowy zajął jego rachunki bankowe, co spowodowało, iż stał się niewiarygodny dla swoich kontrahentów i w ostateczności zmuszony zamknąć swoją firmę w 2007 r. Od października 2007 r. do października 2008 r. był bezrobotny z prawem do zasiłku. W tym czasie uległ wypadkowi, co uniemożliwiło podjęcie pracy fizycznej. Żona wnioskodawcy jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Obecnie skarżący jest zmuszony do korzystania z pomocy najbliższej rodziny. Posiada lokal użytkowy, który aktualnie jest zajęty przez komornika. W związku z tym nie posiada żadnego majątku ruchomego i nieruchomego, nie dysponuje też środkami pieniężnymi, które umożliwiałyby uiszczenie opłaty kancelaryjnej.
Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika ponadto, że wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe wraz z żoną i córką w wieku szkolnym. Nie dysponuje natomiast żadnymi zasobami pieniężnymi ani przedmiotami o wartości powyżej 3.000 euro.
Na wezwanie Referendarza sądowego przedłożono zeznania podatkowe skarżącego i jego żony za 2007 r., zaświadczenia z Urzędu Pracy o statusie skarżącego i jego żony jako bezrobotnych, zestawienie miesięcznie ponoszonych wydatków, dowody opłat mieszkaniowych i mediów oraz decyzję z dnia 29 sierpnia 2008 r. o przyznaniu dodatku mieszkaniowego. Z dokumentów tych wynika, że w 2007 r. wnioskodawca osiągnął z prowadzonej działalności gospodarczej przychód w wysokości 1.074.570,41 zł i poniósł stratę w kwocie 98.530,32 zł. Z działalności wykonywanej osobiście uzyskał dochód w wysokości 3.189,35 zł. Jego żona w 2007 r. uzyskała dochód z innych źródeł w kwocie 2.238,20 zł. Skarżący jest zarejestrowany jako bezrobotny od dnia 23 października 2007 r. z prawem do zasiłku do dnia 30 października 2008 r., natomiast żona była zarejestrowana jako bezrobotna od 30 marca 2006 r. do 16 lipca 2007 r. Rodzina wnioskodawcy miesięcznie ponosi wydatki w łącznej kwocie 563,89 zł, w tym m.in. na żywność około 200 zł, na środki higieny – 50 zł i na lekarstwa 25 zł. Pozostała kwota przeznaczona jest na opłacenie mieszkania i mediów. Decyzją z dnia 29 sierpnia 2008 r. Burmistrz Miasta B. przyznał skarżącemu dodatek mieszkaniowy do 28 lutego 2009 r., stwierdzając, że w okresie ostatnich 3 miesięcy dochód na jednego członka jego rodziny miesięcznie wynosił 308.69 zł.
Skarżący oświadczył ponadto, że w ponoszeniu wydatków pomaga najbliższa rodzina, poza dodatkiem mieszkaniowym otrzymuje też zasiłek rodzinny w wysokości 64 zł i korzysta z pomocy Misji "Nowa Nadzieja" w B. Rachunki bankowe zostały zajęte przez komornika. Skarżący nie posiada żadnego środka transportu.
Zgodnie z art. 245 § 3 i art. art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w skrócie p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów, może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie
i rodziny.
Mając na uwadze przedstawione okoliczności faktyczne oraz przytoczoną regulację prawną, stwierdzić należy, że skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych. Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że zgodnie z przepisami powołanej ustawy, kosztami sądowymi, o zwolnienie z których wnosił, jest nie tylko opłata kancelaryjna, ale również wpis sądowy oraz wydatki wymienione w art. 213 p.p.s.a.
Obecnie skarżący zobligowany jest do uiszczenia opłaty kancelaryjnej, ale w sytuacji dalszego dochodzenia swoich praw przed sądem administracyjnym II instancji, w najbliższym okresie zostanie na niego nałożony obowiązek opłacenia wpisu od skargi kasacyjnej, który wynosi połowę wpisu od skargi. Zwrócić jednak należy uwagę, że zarówno wnioskodawca, jak i jego żona przez okres roku pozostawali bez dochodu poza pobieranymi zasiłkami dla bezrobotnych i rodzinnym. W ponoszeniu kosztów związanych z utrzymaniem pomaga im rodzina. Wprawdzie w 2007 r. skarżący uzyskał znaczny przychód z prowadzonej działalności gospodarczej, jednakże brak jest dokumentów, które wskazywałyby na posiadanie oszczędności pochodzących z tego przychodu, gdyż rachunki bankowe zostały objęte zajęciem komorniczym. Zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych uzasadnia też fakt przyznania dodatku mieszkaniowego, który stanowi jedną z form wsparcia państwowego, przyznawaną przez organy samorządowe.
Jako mało prawdopodobną trzeba było uznać okoliczność korzystania przez rodzinę wnioskodawcy z pomocy Misji "Nowa Nadzieja" w B., gdyż celem tej organizacji jest przede wszystkim pomoc ludziom uzależnionym.
Mając zatem na uwadze powyższe, stwierdzić należało, że skarżący wykazał okoliczności uzasadniające jego żądanie i dlatego, na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło