I SA/Wr 131/24

WyrokWSA we Wrocławiu2024-08-22

Skład orzekający: Dagmara Dominik-Ogińska, Dagmara Stankiewicz-Rajchman, Iwona Solatycka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy jest zobowiązany do wydania zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach, jeśli podatnik wykazał w zeznaniu podatkowym niższą niż rzeczywista kwotę podatku do zapłaty i nie uregulował zobowiązania?
Ratio decidendi
Organ podatkowy nie jest zobowiązany do wydania zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach, jeśli podatnik ma zaległości podatkowe, nawet jeśli wniosek dotyczył wydania zaświadczenia o niezaleganiu lub określenia wysokości zaległości. Organ jest związany zakresem żądania wnioskodawcy i w przypadku braku możliwości jego spełnienia, pozostaje wydanie postanowienia odmownego. Jeśli intencją strony było uzyskanie zaświadczenia o stanie zaległości, powinna złożyć stosowny wniosek.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o wydanie zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach celem złożenia w banku. Organ I instancji odmówił wydania zaświadczenia, wskazując na błędnie sporządzone zeznanie PIT-36L za 2022 r. i nieuregulowanie należnego podatku. Organ odwoławczy utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Skarżący złożył skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących wydawania zaświadczeń.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Dagmara Dominik-Ogińska, Sędziowie sędzia WSA Dagmara Stankiewicz-Rajchman, asesor WSA Iwona Solatycka (sprawozdawca), , po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 22 sierpnia 2024 r. sprawy ze skargi D.K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu z dnia 18 grudnia 2023 r. nr 0201-IER.4050.6.2023.2 w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach oddala skargę w całości. Przedmiotem skargi D. K. (dalej: Strona, Skarżący) jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu (dalej: DIAS, Organ odwoławczy) z 18 grudnia 2024 r., nr 0201-IER.4050.6.2023.2 utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Jeleniej Górze (dalej: NUS, Organ I instancji) z dnia 20 września 2023 r. nr 0220-SoB.4050.3.520.2023.4 o odmowie wydania zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach. Jak wynika z akt sprawy, pismem z dnia 13 września 2023 r. do Urzędu Skarbowego w Świdnicy (dalej: Urząd Skarbowy) wpłynął wniosek Skarżącego, złożony drogą elektroniczną przez e-Urząd Skarbowy o wydanie zaświadczenia o niezaleganiu lub stanie zaległości w podatkach (ZAS-W). W szczegółach dokumentu Skarżący wyjaśnił, iż prosi o wydanie zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach celem złożenia w banku. W dniu 20 września 2023 r. NUS wydał postanowienie znak sprawy 0220- SOB.4050.3.520.2023.4 o odmowie wydania zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach. W uzasadnieniu postanowienia organ podatkowy wyjaśnił, że z uwagi na błędnie sporządzone zeznanie (korektę) PIT-36L za 2022 r., w którym wykazano nieprawidłową kwotę podatku do zapłaty, nie miał podstaw do wydania zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach. Pismem z dnia 4 października Skarżący wniósł zażalenie na ww. postanowienie. Postanowieniem z dnia 18 grudnia 2023 r. nr 0201-IER.4050.6.2023.2 DIAS utrzymał w mocy postanowienie NUS. W uzasadnieniu postanowienia DIAS wskazał, że błędne rozliczenie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2022 r. nie dawało podstaw do wydania zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach: organ podatkowy nie zakwestionował wykazanego przez Skarżącego w zeznaniu PIT-36L za 2022 r. (korekcie) podatku należnego za 2022 r., jednak z ewidencji księgowej organu podatkowego i dokumentacji stanowiącej akta sprawy wynika, że na dzień wydania postanowienia przez Organ I instancji taka kwota nie wpłynęła do Skarbu Państwa, a rozliczenie podatku do zapłaty za 2022 r. w PIT-36 L (korekcie) zostało sporządzone błędnie. DIAS wyjaśnił też, że wniosek Skarżącego dotyczył wydania zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach celem złożenia w banku. Organ podatkowy był związany tym żądaniem w takim znaczeniu, że nie mógł wydać zaświadczenia o innej treści niż żądana (np. o wysokości zaległości podatkowych). Od powyższego postanowienia Strona złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu zarzucając naruszenie: 1) art. 306a § 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. 2023 r., poz. 2383 ze zm., dalej: O.p.) poprzez niewłaściwe zastosowanie tego przepisu i niewydanie zaświadczenia, które określałoby fakt niezalegania w podatkach albo kwotę zaległości podatkowych, 2) art. 306b § 1 O.p. poprzez niewłaściwe zastosowanie tego przepisu i niewydanie zaświadczenia wynikającego z prowadzonych ewidencji, gdyż organ nie wskazał ani wysokości zaległości podatkowej ani podstawy na jakiej stwierdza, że Skarżący posiada zaległości, 3) art. 306a § 3 O.p. poprzez niewłaściwe zastosowanie tego przepisu, gdyż rozstrzygnięcie nie zawiera potwierdzenia faktu jaką zaległość podatkową posiada podatnik skoro organ odmawia wydania zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach, 4) art. 306a § 4 O.p. poprzez niewłaściwe zastosowanie tego przepisu i niewydanie zaświadczenia w granicach żądania Skarżącego określenia stanu zaległości w podatkach, 5) art. 306e O.p. poprzez niewłaściwe zastosowanie tego przepisu i niewydanie zaświadczenia stwierdzającego stan zaległości, 6) art. 120 O.p. poprzez niewłaściwe zastosowanie tego przepisu. W uzasadnieniu skargi Skarżący wyjaśnił, że oczekiwał od organu wydania zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach lub wskazującego kwoty zaległości podatkowej w związku z dokonanymi korektami deklaracji, mając prawo wiedzieć czy zalega z zapłatą podatków czy nie, ewentualnie w jakiej wysokości i z jakiego tytułu. Zdaniem Skarżącego temu służy przedmiotowe zaświadczenie. Tymczasem zaskarżone postanowienie dotyczy utrzymania w mocy odmowy "wydania zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach lub zaświadczenia określającego zaległość jaką posiada". Skarżący wniósł ponadto o przekazanie do wiadomości Skarżącego odpowiedzi na skargę udzieloną Sądowi, uchylenie zaskarżonego postanowienia organu drugiej instancji i poprzedzającego postanowienia organu pierwszej instancji, skierowanie przedmiotowej sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, zasądzenie na rzecz Skarżącego kosztów postępowania sądowego, według norm przypisanych, w tym 17 zł opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. W odpowiedzi na skargę, DIAS wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu, stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. Z istoty kontroli wynika również, że zgodność z prawem zaskarżonej decyzji lub postanowienia podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 145 § 1 p.p.s.a. uwzględnienie skargi na decyzję lub postanowienie następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (pkt 1 lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. c); a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność aktu lub wydanie go z naruszeniem prawa (pkt 2 i pkt 3). W razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części na podstawie art. 151 p.p.s.a. Stosownie do treści art. 306a § 4 O.p. zaświadczenie wydaje się w granicach żądania wnioskodawcy. W postępowaniu o wydanie zaświadczenia nie można dążyć do zmiany stanu prawnego lub aktualnych faktów. Ograniczony zakres tego postępowania znajduje potwierdzenie w dyspozycji art. 306e § 1 O.p., zobowiązującej organ do wydania zaświadczenia na podstawie dokumentów, którymi on dysponuje oraz informacji uzyskanych od innych organów podatkowych. Z akt sprawy wynika, że w dniu 13 września 2023 r. do Urzędu Skarbowego wpłynął wniosek Skarżącego, złożony drogą elektroniczną przez e-Urząd Skarbowy zatytułowany: "Wniosek o zaświadczenie o niezaleganiu lub stanie zaległości w podatkach (ZAS-W)". W szczegółach dokumentu Skarżący wskazał, iż prosi o wydanie zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach celem złożenia w banku. Zatem żądanie Skarżącego dotyczyło wydania zaświadczenia o nieistnieniu zaległości podatkowych. Żądaniem tym organ był związany w tym znaczeniu, że nie mógł wydać zaświadczenia o innej treści, niż żądana. To związanie organu żądaniem podatnika jest o tyle istotne, że skoro w ocenie organu sformułowanie w zaświadczeniu żądanej treści nie jest możliwe, to pozostaje jedynie wydanie postanowienia odmownego. Podobny pogląd wyraził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w wyroku z dnia 19 stycznia 2010 r. sygn. akt I SA/Gd 834/09 (CBOSA). W rozpatrywanej sprawie Organ odwoławczy wyjaśnił, że Skarżący nieprawidłowo sporządził zeznanie podatkowe PIT 36L za rok 2022 r. wykazując niższą niż rzeczywista kwotę podatku do zapłaty (niższą o 10.526,00 zł) i wobec nieuregulowania zobowiązania podatkowego, Organ podatkowy I instancji zasadnie wydał w tej sprawie postanowienie o odmowie wydania zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach. Sąd wyjaśnia, że jeżeli intencją Strony było otrzymanie zaświadczenia o stanie zaległości podatkowych, Strona powinna złożyć stosowny wniosek w tej sprawie, na podstawie art. 306 e § 1 O.p. Złożony 13 września 2023 r. wniosek ZAS-W jest wnioskiem o wydanie zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach (celem przedłożenia w banku), co oznacza, że DIAS, wobec istnienia zaległości Skarżącego, zasadnie utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji o odmowie wydania zaświadczenia w tym zakresie. Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał, że organ nie naruszył przy wydawaniu skarżonego postanowienia przepisów prawa procesowego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik postępowania, w tym przepisów wskazanych w skardze przez Stronę, dlatego - na podstawie art. 151 p.p.s.a. - oddalił skargę w całości.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło