I SA/Wr 1321/06
WyrokWSA we Wrocławiu2007-04-26
Skład orzekający: Maria Tkacz-Rutkowska, Andrzej Szczerbiński, Ireneusz Dukiel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa stwierdzenia nadpłaty w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego, dokonana na podstawie przepisów krajowych, narusza przepisy Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską (TWE), w szczególności art. 90 TWE, zakazujący dyskryminacyjnego opodatkowania towarów pochodzących z innych państw członkowskich?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy podatkowe prawidłowo odmówiły stwierdzenia nadpłaty w podatku akcyzowym. Podatek akcyzowy został pobrany zgodnie z przepisami krajowymi, które nie naruszają prawa wspólnotowego. W szczególności, stawka podatku akcyzowego zastosowana do nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego (3,1%) była taka sama jak stawka dla krajowej sprzedaży nowych samochodów, co wyklucza dyskryminację w rozumieniu art. 90 TWE. Podatek akcyzowy jest nakładany jednorazowo przy pierwszej rejestracji pojazdu w Polsce, a samochody używane już zarejestrowane w kraju nie podlegają ponownemu opodatkowaniu.Stan faktyczny
Skarżący S. S. nabył w dniu 16 września 2005 r. samochód osobowy marki Audi A4 z innego państwa Unii Europejskiej i zapłacił podatek akcyzowy. Wystąpił o stwierdzenie nadpłaty, argumentując, że polskie przepisy podatkowe są niezgodne z prawem unijnym, w szczególności z art. 90 TWE, który zakazuje dyskryminacyjnego opodatkowania. Organy podatkowe odmówiły stwierdzenia nadpłaty, uznając, że podatek został zapłacony zgodnie z obowiązującymi przepisami krajowymi. Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Skarżący wniósł skargę do WSA we Wrocławiu, podtrzymując swoje argumenty.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Tkacz-Rutkowska Sędziowie Sędzia NSA Andrzej Szczerbiński Sędzia WSA Ireneusz Dukiel (sprawozdawca) Protokolant Marta Kania po rozpoznaniu w dniu 26 kwietnia 2007 r. we Wrocławiu na rozprawie sprawy ze skargi S. S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku akcyzowym w związku z nabyciem wewnątrzwspólnotowym samochodu osobowego oddala skargę.
Sygn. akt I SA / Wr 1321 / 06
Uzasadnienie
Pismem z dnia 16 marca 2006 r. pełnomocnik skarżącego S. S. wystąpił do Naczelnika Urzędu Celnego w W. o stwierdzenie i zwrot nadpłaty w podatku akcyzowym w kwocie [...], w związku z nabyciem na terytorium jednego z państw Unii Europejskiej w dniu 16 września 2005 r. samochodu osobowego marki Audi A4, rok produkcji 2004. Do wniosku podatnik załączył korektę deklaracji AKC-U oraz potwierdzenie zapłaty akcyzy. Wniosek swój uzasadnił niezgodnością polskich przepisów podatkowych, na podstawie których uiścił należny podatek akcyzowy, z prawem unijnym, w szczególności z art. 23 ust. 1 i 2, art. 25 i art. 90 Traktatu Ustanawiającego Wspólnotę Europejską (Dz. U. z 2004 r., nr 90, poz. 864/2) – dalej w skrócie TWE. Zdaniem strony, przepisy TWE winny być bezpośrednio stosowane w państwach członkowskich i nie wymagają włączenia do krajowego porządku prawnego, ponieważ przepisy prawa europejskiego są nadrzędne wobec przepisów krajowych. Obywatele mają prawo powoływać się na przepisy prawa europejskiego przed sądami i organami administracji i wywodzić z nich korzystne dla siebie skutki prawne.
Decyzją z dnia [...] nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego w W. odmówił S. S. stwierdzenia nadpłaty w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia organ podatkowy I instancji stwierdził, że podatnik postąpił zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, dokonując opodatkowania czynności nabycia wewnątrzwspólnotowego ww. samochodu osobowego. W wyniku przeprowadzonego postępowania organ podatkowy nie znalazł podstaw do stwierdzenia nadpłaty i dokonania zwrotu zapłaconego podatku akcyzowego. Odnosząc się do zarzutu niezgodności przepisów prawa krajowego z przepisami prawa wspólnotowego, organ wskazał na regulacje zawarte w art. 3 ust. 3 Dyrektywy Horyzontalnej Rady 92/12/EWG z dnia 25 lutego 1992 r. i stwierdził, że prawo wspólnotowe reguluje kwestie dotyczące konstrukcji podatku akcyzowego oraz kwestie mające zastosowanie do wyrobów akcyzowych zharmonizowanych, pozostawia natomiast państwom członkowskim swobodę w zakresie opodatkowania wyrobów akcyzowych niezharmonizowanych, do których należą m.in. samochody osobowe. Zdaniem organu, przepisy ustawy o podatku akcyzowym jednakowo traktują samochody osobowe nabywane wewnątrzwspólnotowo, jak i samochody sprzedawane w kraju przed ich pierwszą rejestracją. Jednolitość zasad odnosi się do stawki podatku, sposobu informowania organów podatkowych o powstaniu obowiązku podatkowego, a także momentu powstania obowiązku podatkowego.
Organ wyjaśnił też, iż nie posiada uprawnień do badania zgodności przepisów krajowych z prawem wspólnotowym.
W odwołaniu S. S. wniósł o uchylenie powyższej decyzji, zarzucając jej naruszenie art. 72 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 23, art. 25 i art. 90 TWE oraz art. 91 ust. 2 Konstytucji RP i art. 2 art. 3 Traktatu Ateńskiego z dnia 16 kwietnia 2003 r. (który wszedł w życie za zgodą wyrażoną w referendum ogólnokrajowym, a w którym RP zobligowała się do przestrzegania postanowień Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską), poprzez odmowę stwierdzenia nadpłaty podatku akcyzowego w związku z wewnątrzwspólnotowym nabyciem samochodu osobowego. W ocenie strony, TWE nakłada na Państwa – strony zakaz stosowania jakichkolwiek ceł lub podatków prowadzących do dyskryminacji towarów pochodzenia krajowego i nie krajowego. Nadto podkreśliła, iż przepisy TWE, wbrew stanowisku organu, stanowią część powszechnie obowiązującego na terenie RP porządku prawnego, są bezpośrednio stosowane, a w przypadku kolizji z prawem krajowym – mają pierwszeństwo. Strona powołała się także na orzeczenie ETS z dnia 12 września 2002 r. w sprawie C-101/100 Tulliasiamies, Antki Siilin p/ko Finlandii, która dotyczyła szykanowania handlu autami używanymi. W orzeczeniu tym ETS uznał za niedopuszczalną sytuację, w której w cenie porównywalnego pojazdu na rynku wewnętrznym podatki stanowią 20%, a w cenie podobnych aut używanych sprowadzanych w imporcie prywatnym od 40% do 70%. Zdaniem strony, podobnie niedopuszczalne proporcje ustaliły się na rynku polskim, co jest naruszeniem zasad wynikających z art. 90 TWE.
Dyrektor Izby Celnej we W., po rozpoznaniu odwołania, decyzją z dnia [...] nie uwzględnił odwołania i utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji wskazał, iż zgodnie z art. 80 ustawy z dnia [...] o podatku akcyzowym (Dz. U. nr 29, poz. 257 ze zm.) – dalej: upa, akcyzie podlegają samochody osobowe niezarejestrowane na terytorium Polski, zgodnie z przepisami o ruchu drogowym. Nadto, iż podatnikami akcyzy są podmioty dokonujące każdej sprzedaży samochodu osobowego przed pierwszą rejestracją na terytorium Polski oraz importerzy i podmioty dokonujące nabycia wewnątrzwspólnotowego takich samochodów. W myśl natomiast art. 81 upa, dokonujący nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego niezarejestrowanego na terytorium Polski obowiązani są, po przywozie samochodu na terytorium kraju, złożyć deklarację oraz dokonać zapłaty podatku akcyzowego, nie później niż z chwilą rejestracji tego pojazdu na terytorium Polski. Stawka podatku akcyzowego na wyroby niezharmoznizowane wynosi, zgodnie z art. 75 ust.1 upa, 65% podstawy wymiaru określonej w art. 10 tej ustawy. W ust. 3 art. 75 upa ustawodawca upoważnił Ministra Finansów do obniżenia stawki akcyzy określonej w ust.1 i 2 art. 75 upa, a także do różnicowania stawki w zależności od rodzaju wyrobu. Korzystając z tego upoważnienia Minister Finansów w załączniku nr 2, poz. 21 do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22.04.2004 r. w sprawie obniżenia stawki podatku akcyzowego (Dz. U. Nr.87, poz.825 ze zm.) dla samochodu, jaki nabyła strona tj. samochodu osobowego o pojemności silnika do 2000 cm³, ustalił stawkę akcyzy w wysokości 3,1% podstawy opodatkowania. Akcyzę wyliczoną według takiej stawki zapłaciła strona, przed pierwszą rejestracją samochodu na terytorium Polski.
W związku z powyższym organ uznał, iż skoro w rozpatrywanej sprawie obowiązek zapłaty podatku akcyzowego wynikał z powszechnie obowiązującego przepisu prawa, a ponadto zapłacony został w prawidłowej wysokości, to uznać należało, iż brak było podstaw do stwierdzenia nadpłaty podatku akcyzowego z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego, gdyż podatnik zastosował się do obowiązujących przepisów ustawy o podatku akcyzowym.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu S. S. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasadzenie na jego rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych, zarzucając naruszenie prawa materialnego, a mianowicie art. 72 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 23, art. 25 i art. 90 TWE oraz art. 91 ust. 2 Konstytucji RP i art. 2 art. 3 Traktatu Ateńskiego z dnia 16 kwietnia 2003 r. poprzez odmowę stwierdzenia nadpłaty podatku akcyzowego w związku z wewnątrzwspólnotowym nabyciem samochodu osobowego. W uzasadnieniu strona podtrzymała całą dotychczasową swoją argumentację. Skarżący wywodził, iż organy podatkowe w rozpoznawanej sprawie pominęły, iż zapisy Traktatu Ateńskiego obligują organy podatkowe do zastosowania przepisów prawa wspólnotowego w szczególności art. 90 TWE, który ustanawia bezwarunkowy i zupełny zakaz dyskryminacyjnego opodatkowania produktów innych państw członkowskich. Oznacza to, że podatki wewnętrzne nakładane na produkty innych państw członkowskich powinny być takie same jak nakładane na podobne produkty krajowe. Na używane samochody osobowe sprzedawane i wcześniej zarejestrowane w Polsce nie jest nakładany, ani podatek akcyzowy, ani inna podobnego typu opłata. System ten, zdaniem strony wyraźnie różnicuje produkty krajowe i sprowadzone z zagranicy, w tym z państw członkowskich UE. Wprowadzenie warunku opodatkowania, który nigdy nie może być spełniony przez produkt krajowy, zdaniem strony, powoduje naruszenie zakazu dyskryminacji określonego w art. 90 TWE. Z tych względów strona za zasadne uznaje żądanie stwierdzenia nadpłaty zapłaconego podatku akcyzowego.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), stanowiąc w art. 1 ust. 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 wymienionej ustawy, umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji, jeśli stwierdzi, że wydano ją z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub z naruszeniem prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, jak również rozstrzygnięcia dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego – art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, lit. c i lit. b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej w skrócie upsa.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem postępowania podatkowego było ustalenie istnienia nadpłaty w podatku akcyzowym z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia, po dniu 1 maja 2004 r., samochodu osobowego. Organy podatkowe obu instancji uznały, odmiennie niż skarżący, że podatek akcyzowy zapłacony z tytułu nabycia w dniu [...] w jednym z państw UE samochodu osobowego marki Audi A4 - rok produkcji 2004 - jest należny i nie podlega zwrotowi.
W celu przesądzenia spornej kwestii na wstępie należy ustalić, czy dokonując wymiaru podatku akcyzowego z zastosowaniem prawa krajowego nie doszło do naruszenia przepisów prawa wspólnotowego, albowiem Rzeczpospolita Polska z dniem przystąpienia do grona państw członkowskich Unii Europejskiej, zobowiązana jest do przyjęcia i stosowania prawa wspólnotowego.
W sytuacji, gdy przepisy prawa wspólnotowego nie określają wprost charakteru prawnego relacji między prawem wspólnotowym a prawem krajowym oraz kompetencji sądów państw członkowskich w zakresie rozpoznawania i rozstrzygania spraw wspólnotowych, lukę tę wypełniają zasady w kształcie nadanym im przez orzecznictwo ETS i Sądu Pierwszej Instancji, w tym: zasada bezpośredniego skutku prawa wspólnotowego w państwach członkowskich, zasada pierwszeństwa prawa wspólnotowego wobec prawa państw członkowskich oraz zasada efektywności prawa wspólnotowego (zasada ekwiwalentności).
Niezależnie od zasad ogólnych prawa wspólnotowego, gwarancję prawidłowego zastosowania prawa wspólnotowego, stanowią orzeczenia ETS odpowiadające na pytania prawne sądów krajowych w przedmiocie interpretacji pierwotnego i wtórnego prawa wspólnotowego oraz ważności prawa wtórnego. Co do zasady wykładnia prawa wspólnotowego dokonana przez ETS na podstawie art. 234 TWE wiąże tylko sąd krajowy, który skierował dane pytanie prawne i to tylko w konkretnej sprawie, bowiem brak jest wyraźnego przepisu nadającego tym orzeczeniom moc powszechnie obowiązującą. Faktycznie jednak orzeczenia prejudycjalne mają taką moc, chociażby przez fakt powoływania się ETS na wcześniejsze swoje orzeczenia i dosłowne cytaty, a także odmowę udzielenia odpowiedzi na pytanie prejudycjalne rozpatrzone we wcześniejszym orzeczeniu. Pominięcie orzeczeń ETS przez sąd krajowy może być potraktowane jako poważne i oczywiste naruszenie prawa wspólnotowego, co z kolei może stanowić jedną z przesłanek odpowiedzialności odszkodowawczej państwa.
Związanie sądu krajowego orzeczeniem zależy od sposobu udzielenia przez ETS odpowiedzi. Niekiedy ma ona charakter wskazówek, co sąd krajowy powinien wziąć pod uwagę, z pozostawieniem temu sądowi możliwości dokonania własnych ustaleń i ocen; niekiedy dokonuje rozróżnienia wykładni prawa i jego stosowania - nota informacyjna, a niekiedy jest na tyle jednoznaczna lub dokładna, że w praktyce determinuje treść orzeczenia sądu krajowego.
Odnosząc się do mocy wiążącej orzeczenia ETS w czasie należy stwierdzić, iż orzeczenia te, zasadniczo wiążą wstecz od dnia wejścia przepisu prawa wspólnotowego w życie.
W sprawie będącej przedmiotem rozstrzygania brak jest orzeczenia ETS, niemniej jednak należy stwierdzić, iż ETS w dniu 18 stycznia 2007 r. wydał orzeczenie wstępne w sprawie C-313/05 M. B. przeciwko Dyrektorowi Izby Celnej w W., rozstrzygające tożsamą kwestię tj. zgodność przepisów ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym z przepisami TWE.
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 25 TWE, art. 28 TWE i art. 90 TWE oraz art.3 ust.1 i 3 dyrektywy Rady 92/12/EWG z dnia 25 lutego 1992 r. w sprawie ogólnych warunków dotyczących wyrobów objętych podatkiem akcyzowym, ich przechowywania, przepływu oraz kontrolowania (Dz.U. L 76, str. 1). Pytania te zostały przedłożone w ramach sporu zawisłego między M. B. a Dyrektorem Izby Celnej w W. w przedmiocie podatku akcyzowego, który został nałożony na skarżącego w związku z nabyciem w Niemczech używanego samochodu osobowego celem jego przywiezienia do Polski.
W orzeczeniu tym ETS nie stwierdził, aby przepisy krajowe naruszyły art. 25 i art. 28 TWE, gdyż podatek taki jak podatek akcyzowy, nie stanowi cła ani opłaty o równoważnym skutku, nie jest bowiem nakładany na towary w związku z przekroczeniem przez nie granicy. Nieuzasadniony jest zatem zarzut naruszenia przez organy podatkowe art. 23 i art. 25 TWE.
Udzielając odpowiedzi na pytanie związane z interpretacją art. 90 TWE Europejski Trybunał Sprawiedliwości, powołując się na wcześniejsze swoje orzecznictwo wskazał, iż stanowi on w systemie traktatu uzupełnienie postanowień odnoszących się do zniesienia ceł oraz opłat o skutku równoważnym. Celem tego postanowienia jest zapewnienie swobodnego przepływu towarów między państwami członkowskimi w normalnych warunkach konkurencji poprzez wyeliminowanie wszelkich form ochrony mogącej wynikać z nakładania dyskryminujących podatków wewnętrznych na towary pochodzące z innych państw członkowskich. W dziedzinie opodatkowania używanych samochodów przywożonych z zagranicy art. 90 TWE służy zagwarantowaniu całkowitej neutralności podatków wewnętrznych w aspekcie konkurencji pomiędzy produktami znajdującymi się już na rynku krajowym, a produktami przywożonymi z zagranicy.
W rozpoznawanej sprawie zastosowanie ma art. 90 akapit pierwszy TWE, gdyż porównywane jest opodatkowania dwóch kategorii produktów podobnych w rozumieniu tego przepisu, tj. opodatkowanie samochodów osobowych znajdujących się już na rynku krajowym oraz samochodów używanych nabytych w innych państwach członkowskich (por. wyrok ETS C-313/05 w sprawie M. B. pkt 30 i 31). Jednocześnie należy wskazać, że przepis ten wywołuje bezpośrednie skutki w systemie państw członkowskich. Powołany art. 90 akapit pierwszy TWE, jak wynika z wyroku ETS C-313/05, zostaje naruszony, gdy podatek nakładany na produkty przywożone z zagranicy i podatek nakładany na podobne produkty krajowe są obliczane w różny sposób i zgodnie z innymi zasadami, co prowadzi - choćby tylko w niektórych przypadkach - do wyższego opodatkowania towaru przywiezionego z zagranicy. Zgodnie z tym postanowieniem podatek akcyzowy nie powinien obciążać produktów pochodzących z innych państw członkowskich bardziej niż obciąża on podobne produkty krajowe. W celu zagwarantowania neutralności podatków wewnętrznych w aspekcie konkurencji pomiędzy używanymi samochodami osobowymi znajdującymi się już na rynku krajowym, a podobnymi samochodami przywożonymi z państwa członkowskiego innego niż Rzeczypospolita Polska należy, porównać, zdaniem Trybunału, skutki podatku akcyzowego obciążającego te ostatnie pojazdy ze skutkami rezydualnego podatku akcyzowego obciążającego te pierwsze pojazdy, które zostały już opodatkowane tym podatkiem przy pierwszej ich rejestracji.
Z powyższych rozważań wynika zatem, że art. 90 akapit pierwszy TWE należy interpretować w ten sposób, że sprzeciwia się on podatkowi akcyzowemu w zakresie, w jakim kwota podatku nakładana na pojazdy używane starsze niż dwa lata, nabyte w państwie członkowskim innym niż to, które wprowadziło taki podatek, przewyższa rezydualną kwotę tego podatku zawartą w wartości rynkowej podobnych pojazdów, które zostały zarejestrowane wcześniej w państwie członkowskim, które nałożyło podatek. W istocie dane opodatkowanie można uznać za zgodne z art. 90 TWE tylko wtedy, gdy zostanie wykazane, że jest ono tak skonstruowane, iż wyklucza w każdym przypadku opodatkowanie przywożonych produktów w wyższym stopniu niż produktów krajowych oraz że w związku z tym nie wywołuje ono w żadnym razie dyskryminujących skutków.
Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy, należy stwierdzić, iż w myśl art. 80 ust.1 upa, akcyzie podlegają samochody osobowe niezarejestrowane na terytorium Polski, zgodnie z przepisami o ruchu drogowym. Podatnikami akcyzy od samochodów są podmioty dokonujące sprzedaży samochodu osobowego przed pierwsza jego rejestracją na terytorium Polski oraz importerzy i podmioty dokonujące nabycia wewnątrzwspólnotowego (art. 80 ust.1 i 2 upa). Z powyższych regulacji wynika, że podatek akcyzowy jest nakładany tylko raz na wszystkie pojazdy przeznaczone do zarejestrowania na terytorium Polski, zarówno nowe jak i używane, bez względu na miejsce ich produkcji. Obowiązek podatkowy w podatku akcyzowym od samochodów, w przypadku nabycia wewnątrzwspólnotowego (art. 2 pkt 11 upa) powstaje z chwilą nabycia prawa rozporządzania samochodem osobowym jak właściciel, nie później jednak niż z chwilą rejestracji samochodu na terytorium Polski, zgodnie z przepisami prawa o ruchu drogowym (art.80 ust.3 pkt 3 upa).
W myśl §2 ust.1 pkt 1 i 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego (Dz. U. nr 87, poz.825 z późn. zm.) stawki akcyzy, określone m in. w art.75 ust.1 upa, obniżono do wysokości określonej w załączniku nr 1 do rozporządzenia - dla wyrobów akcyzowych sprzedawanych w kraju i w załączniku nr 2 do rozporządzenia – dla wyrobów akcyzowych dostarczanych wewnątrzwspólnotowo, nabywanych wewnątrzwspólnotowo oraz importowanych. Zgodnie z § 7 ust. 1 ww. rozporządzenia stawki akcyzy określone w poz. 27 załącznika nr 1 do ww. rozporządzenia miały zastosowanie do każdej sprzedaży samochodu osobowego dokonanej przed jego pierwszą rejestracją na terenie kraju, w trybie przepisów ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2003 r., nr 58, poz. 515 ze zm.), z zastrzeżeniem §7 ust. 2 ww rozporządzenia. Ostatni z powołanych przepisów przewidywał w przypadku m.in. nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodów osobowych, dokonanego po upływie 2 lat kalendarzowych od ich produkcji (wliczając rok produkcji jako pierwszy rok kalendarzowy) zastosowanie procentowych stawek akcyzy, wyliczonych według zamieszczonego w tym przepisie wzoru. Wzór uwzględniał stawki akcyzy określone w poz. 27 załącznika nr 1 od rozporządzenia (przy sprzedaży krajowej) oraz w poz. 21 załącznika nr 2 do rozporządzenia (przy nabyciu wewnątrzwspólnotowym) i wiek samochodu wyrażony w latach kalendarzowych liczonych począwszy od roku produkcji do roku dokonania nabycia wewnątrzwspólnotowego. Stawki ustalone zgodnie z wzorem z ust. 2 §7 ww. rozporządzania wzrastały wraz w wiekiem samochodu. Nie mogły być jednak wyższe niż przewidziane w art. 75 ust. 1 upa, tj. wyższe niż 65% podstawy opodatkowania (§7 ust. 3 ww. rozporządzania).
Stawki akcyzy określone w poz. 27 załącznika nr 1 i w poz. 21 załącznika nr 2 do ww. rozporządzenia były jednakowe, uzależnione od pojemności silnika i wynosiły: dla samochodów osobowych o pojemności silnika powyżej 2.000 cm³ - 13,6 %, dla pozostałych samochodów – 3,1 % podstawy opodatkowania.
Skarżący nabył w dniu [...] na terytorium jednego z państw Unii Europejskiej samochód osobowy marki Audi A4, rok produkcji 2004. W związku z tym nabyciem zapłacił podatek akcyzowy według stawki 3,1 %, wynikającej z poz. 21 załącznika nr 2 do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. Dokonana przez ETS, w wyroku C-313/05 M.B., wykładnia przepisów prawa wspólnotowego prowadzi do wniosku, że co do zasady opodatkowanie podatkiem akcyzowym samochodów pochodzących z innych państw członkowskich, przy zastosowaniu stawki rosnącej wraz z wiekiem pojazdu, jest prima facie niezgodne z art. 90 TWE, gdyż kwota rezydualnego podatku akcyzowego zawartego w wartości podobnego samochodu używanego zarejestrowanego wcześniej w Polsce wraz ze spadkiem jego wartości maleje a nie rośnie.
Odniesienie tego stwierdzenia do stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy czyni koniecznym rozważenie, czy nałożony na stronę skarżąca podatek akcyzowy odpowiada wysokości rezydualnego podatku akcyzowego zawartego w wartości podobnych używanych samochodów zarejestrowanych wcześniej na terytorium Polski. Skarżąca nabyła samochód przed upływem 2 lat kalendarzowych od daty jego produkcji. Uwzględniając zatem wiek samochodu i pojemność silnika (1968 cm³), skarżący zapłacił akcyzę według stawki 3,1% tj. według takiej samej stawki, jaką płaci każdy dealer samochodowy dokonujący sprzedaży nowych samochodów na terytorium Polski. Brak zatem podstaw do przyjęcia, iż w przedmiotowej sprawie doszło do naruszającego art. 90 TWE zróżnicowania zasad opodatkowania (por. także wyrok WSA w Gdańsku z dnia 8.02.2007 r., sygn. akt ISA/Gd 674/06 niepublikowany).
Podsumowując należy stwierdzić, że uiszczony przez skarżącego podatek akcyzowy z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego został pobrany należnie, tj. zgodnie z przepisami prawa krajowego (ustawy o podatku akcyzowym i rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego), które w tym zakresie nie zostały uznane z naruszające przepisy prawa wspólnotowego, organy podatkowe zasadnie zatem odmówiły stronie skarżącemu stwierdzenia nadpłaty w podatku akcyzowym.
Twierdzenie strony, że na używane samochody osobowe sprzedawane i wcześniej zarejestrowane na terytorium Polski nie jest nakładany podatek akcyzowy i wywodzenie w tego faktu dyskryminującego charakteru tego opodatkowania w odniesieniu do samochodów nabywanych na terenie innych państw członkowskich UE, w ocenie Sądu, nie znajduje umocowania w obowiązujących przepisach. Elementem wyróżniającym, z którym wiąże się w tym przypadku podatek akcyzowy jest rejestracja samochodu osobowego na terytorium Polski. Podatek ten jest nakładany tylko raz. Na sprzedawane samochody używane, uprzednio zarejestrowane na terytorium Polski podatek ten został nałożony przed ich pierwszą rejestracją, dlatego też brak uzasadnienia dla ponownego ich opodatkowania.
Mając na uwadze przedstawione wyżej okoliczności Sąd, na podstawie art.151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło