I SA/Wr 1336/13
WyrokWSA we Wrocławiu2013-10-23
Skład orzekający: Katarzyna Borońska, Lidia Błystak, Zbigniew Łoboda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy samochód osobowy nabyty wewnątrzwspólnotowo, który posiada cechy konstrukcyjne i wyposażenie wskazujące na zasadnicze przeznaczenie do przewozu osób, ale jest wykorzystywany do przewozu towarów, podlega opodatkowaniu akcyzą jako samochód osobowy, nawet jeśli został homologowany jako samochód ciężarowy?Ratio decidendi
Samochód osobowy nabyty wewnątrzwspólnotowo podlega opodatkowaniu akcyzą zgodnie z polską ustawą o podatku akcyzowym, która posługuje się własną definicją "samochodu osobowego" opartą na Nomenklaturze Scalonej (CN). Kluczowym kryterium jest zasadnicze przeznaczenie pojazdu do przewozu osób, które wynika z jego cech konstrukcyjnych i wyposażenia, a nie z subiektywnego sposobu wykorzystania czy homologacji według prawa obcego. Dowody takie jak obecność stałych siedzeń, wyposażenia zabezpieczającego, przeszklenia nadwozia i braku stałej przegrody między kabiną a przestrzenią ładunkową wskazują na klasyfikację do kodu CN 8703 (samochody osobowe), nawet jeśli pojazd jest wykorzystywany do przewozu towarów lub posiada homologację ciężarową.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła zobowiązania w podatku akcyzowym z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego. Organ celny zaklasyfikował pojazd jako osobowy (kod CN 8703) i nałożył podatek akcyzowy, uznając, że jego cechy konstrukcyjne i wyposażenie wskazują na zasadnicze przeznaczenie do przewozu osób. Podatnik kwestionował tę klasyfikację, twierdząc, że pojazd jest typu VAN, trzydrzwiowy, z trwale oddzieloną częścią ładunkową i brakiem możliwości montażu siedzeń w tylnej części, co jego zdaniem upoważnia do zaliczenia go do pojazdów przeznaczonych do przewozu towarów (kod CN 8704). Podatnik zarzucił również naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Borońska, Sędziowie: Sędzia NSA Lidia Błystak (sprawozdawca), Sędzia WSA Zbigniew Łoboda, Protokolant: Katarzyna Wilczek, Po rozpoznaniu w dniu 23 października 2013 r. przy udziale sprawy ze skargi K.Ch. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zobowiązania w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego marki [...] oddala skargę.
Decyzją z dnia 23 maja 2013 r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej we W., działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1) ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity w Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm. – dalej powoływana jako Ordynacja podatkowa) utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego we W. z 27 lutego 2013 r. nr [...] określającą K.C. zobowiązanie w podatku akcyzowym z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego marki [...], nr nadwozia [...], rok produkcji 2006, pojemność silnika 1.461 cmᶟ w kwocie 325 zł.
Naczelnik Urzędu Celnego ustalił, że prowadzący działalność gospodarczą pod firmą "A." podatnik nabył na terenie Francji w dniu 30 sierpnia 2008 r. wskazany samochód za kwotę 3.135,87 EUR, sprowadził na teren Polski i odsprzedał w dniu 5 października 2008 r. Na podstawie oględzin (potwierdzonych protokołem i dokumentacją fotograficzną) oraz zeznań świadka (właściciela samochodu w czasie oględzin) z dnia 19 listopada 2012 r. stwierdził organ, że samochód ten został nabyty wewnątrzwspólnotowo, nie był zarejestrowany wcześniej na terenie kraju, winien być przypisany do kodu CN 8703 jako przeznaczony zasadniczo do przewozu osób i w konsekwencji podlegał podatkowi akcyzowemu, którego podatnik nie zapłacił.
Organ I instancji ustalił podstawę opodatkowania w kwocie 10.493 zł i określił podatek akcyzowy w kwocie 325 zł (według stawki 3,1%), wskazując jako podstawę prawną decyzji art. 207, art. 21 § 1 pkt 1 i § 3, art. 51 § 1 oraz art. 53 § 1 Ordynacji podatkowej, art. 80 ust. 2 pkt 2 i ust. 3, art. 81 ust. 1 a także art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. nr 29, poz. 257 ze zm. – dalej powoływana jako ustawa o podatku akcyzowym), jak również § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego (Dz. U. nr 87, poz. 825 ze zm.) w związku z art. 154 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (tekst jedn.: Dz. U. z 2011, nr 108, poz. 626 ze zm.).
Dyrektor Izby Celnej, utrzymując w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego, stwierdził, że stan faktyczny sprawy ustalono prawidłowo, wyczerpująco zebrano materiał dowodowy, a przy ocenie zebranych dowodów nie naruszono granic swobodnej oceny dowodów, zatem nie naruszono art. 122, art. 180, art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej. Organ odwoławczy, uwzględniając protokół oględzin pojazdu z dnia 19 listopada 2012 r. uznał, że cechy konstrukcyjne pojazdu i jego wyposażenie wskazują, że pełni on głównie funkcje pasażerskie (jest przede wszystkim przeznaczony do przewozu osób). Zdaniem organu, powyższe potwierdza wygląd zewnętrzny pojazdu typowy dla samochodów osobowych: typ nadwozia hatchback, pojedyncza zamknięta przestrzeń dla kierowcy i pasażerów, stale siedzenia z wyposażeniem zabezpieczającym (zagłówki i pasy bezpieczeństwa) dla kierowcy i pasażera na przednim siedzeniu, przeszklenie całego nadwozia, tylne okna wzdłuż dwubocznych paneli, troje drzwi z oknami na bocznych panelach i z tyłu, przegroda za przednim rzędem siedzeń przymocowana śrubami, podsufitka jednolita na całej długości pojazdu, ogrzewanie tylnej szyby pojazdu, zaślepki nad szybami w tylnej części pojazdu oraz wyposażenie w klimatyzację.
Wskazał organ, że wbrew twierdzeniu strony kryterium ładowności pozostaje bez znaczenia dla taryfikacji spornego samochodu oraz że na klasyfikację samochodu nie wpływa wyprodukowania tego samochodu jako ciężarowy. W konsekwencji organ ocenił, że decyzja Naczelnika Urzędu Celnego nie narusza art. 80 ust. 1 i art. 82 ust. 3 ustawy o podatku akcyzowym.
W skardze podatnik wniósł o uchylenie decyzji Dyrektora IC i poprzedzającej ją decyzji Naczelnika UC, zarzucając naruszenie: art. 80 ust. 1 i art. 82 ust. 3 ustawy o podatku akcyzowym w związku z ich niewłaściwym zastosowaniem, art. 122 i art. 187 §1 Ordynacji podatkowej przez niezebranie i nierozpatrzenie pełnego materiału dowodowego oraz niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy oraz art. 191 Ordynacji podatkowej przez dokonanie zupełnie dowolnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego i pominięcie części dowodów.
Skarżący wskazał, że sporny pojazd jest pojazdem typu VAN, trzydrzwiowym, z pojedynczą dwuosobową kabiną, odgrodzoną przez konstruktora trwałą, fabryczną (metalową) ścianą grodziową, zamontowaną przez producenta na stałe z użyciem śrub patentowych o zwiększonej wytrzymałości, wzmacnianych klejem konstrukcyjnym - samochód posiada zatem trwale oddzieloną część ładunkową (tzw. pakę). W tylnej części pojazdu brak jest typowych okien (brak funkcji otwierania). W części pojazdu przeznaczonej dla przewozu towarów brak jest siedzeń (brak jest także możliwości ich zamontowania, podobnie jak pasów bezpieczeństwa). Brak jest składanych foteli w części pasażerskiej. Pojazd posiada tylko 2 poduszki powietrzne. Cechy te, zdaniem strony, upoważniają do zaliczenia opisanego samochodu do grupy pojazdów przeznaczonych do przewozu towarów.
Strona zarzuciła, że organy nie ustaliły stanu pojazdu na moment wewnątrzwspólnotowego nabycia (oględzin dokonały znacznie później). Nadto strona wskazała, że zabudowa ciężarowa powstała fabrycznie i jest homologowana przez producenta, a jej demontażu nie przeprowadza się w sposób prosty i łatwy. Zauważyła, że pojazd można wyposażyć w elementy nie stosowane fabrycznie (np. zamontować kanapy pasażerskiej), co wymaga poważnych zmian technologicznych. Według strony, organy nie poczyniły żadnych kroków w celu ustalenia przeznaczenia celnego pojazdu na terenie Francji.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i jego uzasadnieniu, ustosunkowując się do zarzutów skargi
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Skarga okazała się nieuzasadniona.
Po dokonaniu kontroli zaskarżonej decyzji, mając na uwadze stan faktyczny i prawny sprawy, sformułowane w skardze zarzuty i wspierające je argumenty, Sąd stwierdził, że brak jest podstaw do zakwestionowania stanowiska organu wyrażonego
w tej decyzji. Decyzja ta znajduje bowiem podstawy w prawie materialnym, jej wydanie zaś poprzedziło postępowanie, w którym nie uchybiono regułom procesowym.
Spór między stronami dotyczy ustalenia, czy wskazany samochód, w momencie jego wewnątrzwspólnotowego nabycia przez skarżącego, był samochodem osobowym (przeznaczonym zasadniczo do przewozu osób) i powinien być klasyfikowany do kodu CN 8703, czy też samochodem ciężarowym klasyfikowanym do kodu CN 8704.
Przede wszystkim należy zauważyć, że ustawodawca w uchwalanym akcie prawnym może zamieścić legalną definicję określonego wyrażenia lub zwrotu. Definicja ustawowa wiąże na gruncie danego aktu prawnego i aktów wykonawczych do ustawy. Definicja tego samego pojęcia zawarta w innych ustawach, zarówno z zakresu prawa podatkowego, jak i innych dziedzin prawa, nie ma wpływu na wyjaśnianie pojęcia zdefiniowanego w danym akcie prawnym. Definicje "samochodu osobowego" zamieszczone w innych ustawach podatkowych oraz w przepisach dotyczących Prawa o ruchu drogowym nie wpływają na wyjaśnienie pojęcia "samochód osobowy" użytego w ustawie o podatku akcyzowym, która posługuje się własną definicją "samochodu osobowego", zamieszczoną w załączniku nr 1 (pod poz. 59) do tej ustawy. Zgodnie z tą definicją, samochody osobowe to pojazdy samochodowe i pozostałe pojazdy mechaniczne objęte pozycją CN 8703, przeznaczone zasadniczo do przewozu osób, inne niż objęte pozycją 8702, włącznie z samochodami osobowo - towarowymi (kombi) i samochodami wyścigowymi. Skoro ustawodawca przewidział legalną definicję "samochodu osobowego" dla celów opodatkowania podatkiem akcyzowym, to jedynie ta definicja ma istotny walor dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Uwaga ta ma zastosowanie również do definicji samochodu ciężarowego i osobowego sformułowanych przez prawodawcę francuskiego, która stanowiła podstawę uznania tego samochodu jako samochód ciężarowy. Nie może zatem na gruncie polskiej ustawy o podatku akcyzowym odnieść zamierzonego przez stronę skarżącą skutku dokonana na podstawie prawa francuskiego przez podmioty działające na podstawie tego prawa (producenta i organy administracyjne) kwalifikacja samochodu [...] jako samochodu ciężarowego.
Powołana definicja "samochodu osobowego" odwołuje się do podanej pozycji Nomenklatury Scalonej. Zgodnie z art. 3 ust. 2 ustawy o podatku akcyzowym do celów poboru akcyzy i oznaczania wyrobów akcyzowych znakami akcyzy stosuje się klasyfikację w układzie odpowiadającym Nomenklaturze Scalonej (CN), zgodną z rozporządzeniem Rady (EWG) nr 2658/87 z dnia 23 lipca 1987 r. w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz. Urz. WE L 256 z 07.09.1987, str. 1, ze zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 2, t. 2, str. 382, ze. zm. – dalej powoływane jako rozporządzenie Rady nr 2658/87).
Nomenklatura Scalona zawarta jest w załączniku nr 1 do rozporządzenia Rady nr 2658/87 (art. 1 ust. 3 rozporządzenia). Zgodnie z Nomenklaturą Scaloną, pozycja CN 8703 obejmuje pojazdy samochodowe i pozostałe pojazdy mechaniczne przeznaczone zasadniczo do przewozu osób (inne niż te objęte pozycją 8702), włącznie z samochodami osobowo - towarowymi (kombi) oraz samochodami wyścigowymi. Przy ustalaniu prawidłowego kodu towaru należy kierować się Ogólnymi Regułami Interpretacji Nomenklatury Scalonej, ustanowionymi w rozporządzeniu Rady nr 2658/87.
Główne kryterium klasyfikacji pojazdów w ramach pozycji CN 8703 oparte jest na zasadniczym ich przeznaczeniu do przewozu osób. Sformułowanie "zasadniczo przeznaczone" w odniesieniu do pojazdów, którymi zawsze można przewieźć osoby, natomiast towary w zależności od ich rozmiaru i wagi, oznacza, że chodzi o ich funkcję dominującą, przeważającą. W orzecznictwie sądowym wielokrotnie podkreślano, że klasyfikacja pojazdu do kategorii samochodów osobowych z pozycji CN 8703 musi być poprzedzona ustaleniami świadczącymi o tym, że główną funkcją użytkową samochodu jest przewóz osób. Muszą o tym świadczyć cechy konstrukcyjne, wyposażenie pojazdu
i ogólny wygląd. W sytuacji, gdy konstrukcja oraz wyposażenie pojazdu wskazuje, że dany pojazd jest w głównej mierze przeznaczony do przewozu osób, a przewóz towarów stanowi jego uboczną funkcję, wtedy taki pojazd należy zaklasyfikować do samochodów osobowych (CN 8703) podlegających akcyzie. Jeżeli natomiast głównym przeznaczeniem danego pojazdu jest przewóz towarów, a przewóz osób stanowi tylko uzupełnienie funkcjonalności pojazdu, wtedy taki pojazd należy klasyfikować do samochodów ciężarowych (CN 8704) niepodlegających opodatkowaniu akcyzą. Określenie "przeznaczony zasadniczo do przewozu osób" nie może być interpretowane w ten sposób, że pojazd kwalifikowany do pozycji 8703 służy wyłącznie do przewozu osób, ale może on być także wykorzystywany do przewożenia towarów, o czym świadczy zakwalifikowanie do tej pozycji również samochodów osobowo - towarowych (kombi).
W klasyfikacji towarów pomocne są noty wyjaśniające do Zharmonizowanego Systemu Oznaczania i Kodowania Towarów oraz Nomenklatury Scalonej, będące efektem pracy Sekcji Nomenklatury Taryfowej i Statystycznej Komitetu Kodeksu Celnego, przyjmowane przez Komisję Europejską na mocy art. 9 § 1 oraz art. 10 rozporządzenia Rady nr 2658/87. W Polsce wyjaśnienia do Nomenklatury publikowane są w Monitorze Polskim w formie obwieszczenia Ministra Finansów. Zgodnie bowiem
z art. 12 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne (Dz. U. nr 68, poz. 622 ze zm.) Minister właściwy do spraw finansów publicznych może ogłosić w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski", w drodze obwieszczenia, wyjaśnienia do Taryfy celnej, obejmujące w szczególności noty wyjaśniające do Zharmonizowanego Systemu Oznaczania i Kodowania Towarów (HS) oraz opinie klasyfikacyjne i decyzje Komitetu Systemu Zharmonizowanego. Korzystając z ustawowego upoważnienia, Minister Finansów w załączniku do obwieszczenia z dnia
1 czerwca 2006 r. w sprawie wyjaśnień do Taryfy Celnej (M. P. nr 86, poz. 880) ogłosił noty wyjaśniające do Zharmonizowanego Systemu Oznaczania i Kodowania Towarów (HS). W tomie IV sekcji XVII "Pojazdy, statki powietrzne, jednostki pływające oraz współdziałające urządzenia transportowe", w dziale 87 "Pojazdy nieszynowe oraz ich części i akcesoria" ujęto noty wyjaśniające do pozycji 8703 "Pojazdy samochodowe i pozostałe pojazdy mechaniczne przeznaczone zasadniczo do przewozu osób (inne niż te objęte pozycją 8702), włącznie z samochodami osobowo-towarowymi (kombi) oraz samochodami wyścigowymi. W wyjaśnieniach tych wskazano, że niniejsza pozycja obejmuje pojazdy mechaniczne różnego typu (włącznie z pojazdami przystosowanymi do pływania) przeznaczone do przewozu osób, jednakże nie obejmuje pojazdów mechanicznych objętych pozycją 8702, tj. pojazdów mechanicznych do przewozu dziesięciu lub więcej osób razem z kierowcą. Wskazano, że określenie "samochody osobowo - towarowe" oznacza pojazdy przeznaczone do przewozu najwyżej 9 osób (wraz z kierowcą), których wnętrze może być używane bez zmiany konstrukcji do przewozu zarówno osób, jak i towarów. W wyjaśnieniach stwierdzono, że klasyfikacja pojazdów mechanicznych objętych pozycją 8703 jest wyznaczona przez pewne cechy, które wskazują, że te pojazdy są głównie przeznaczone raczej do przewozu osób niż do transportu towarów (pozycja 8704). Przejawem cech projektowych zwykle stosowanych do pojazdów, które objęte są pozycją 8703, są takie cechy jak: obecność stałych siedzeń z wyposażeniem zabezpieczającym (np. pasy bezpieczeństwa lub punkty kotwiące oraz wyposażenie do zainstalowania pasów bezpieczeństwa) dla każdej osoby lub obecność stałych punktów kotwiących i wyposażenie do zainstalowania siedzeń i wyposażenia zabezpieczającego w przestrzeni tylnej powierzchni dla kierowcy i przestrzeni siedzeń pasażerów; takie siedzenia mogą być zamocowane na stałe, składające się ze zdejmowanych z punktów kotwiących lub składanych; obecność tylnych okien wzdłuż dwubocznych paneli; obecność przesuwnych, wahadłowych lub podnoszonych drzwi (jedne lub więcej) z oknami na bocznych panelach lub z tyłu; brak stałego panela lub przegrody pomiędzy przestrzenią dla kierowcy i przednich siedzeń pasażerów a przestrzenią tylną, która może być używana do przewozu zarówno osób, jak i towarów; wyposażenie całego wnętrza pojazdu w sposób kojarzony z częścią przeznaczoną dla pasażerów (np. dywaniki, wentylacja, oświetlenie, popielniczki).
Wskazać trzeba też na Noty Wyjaśniające do Nomenklatury Scalonej Wspólnot Europejskich 2008/C 133/01 opublikowane w Dz. U.UE C z dnia 30 maja 2008 r., zgodnie z którymi pojazd typu wan z jednym rzędem siedzeń i nieposiadający żadnych stałych punktów ich kotwiczenia oraz urządzeń do instalowania siedzeń i bez wyposażenia bezpieczeństwa, znajdujących się w tylnej części pojazdu, ma być klasyfikowany do pozycji 8704, nawet jeżeli posiada stała płytę lub przegrodę pomiędzy przestrzenią dla osób a powierzchnią ładunkową lub okna w panelach bocznych.
Należy również podkreślić, że ETS w wyroku z dnia 6 grudnia 2007r. C- 486/06 BVBA Van Landeghem przeciwko Belgische Staat (Zb. Orzecz. 2007 I- 10661) stwierdził, że zasadnicze przeznaczenie określa ogólny wygląd pojazdów i ogół cech tych pojazdów.
Na podstawie wyników oględzin spornego w sprawie pojazdu, przeprowadzonych w dniu 19 listopada 2012 r. i załączonej dokumentacji fotograficznej można stwierdzić, że pojazd posiada nadwozie jednobryłowe zamknięte typu hatchback, całkowicie przeszklone, trzydrzwiowe. W czasie oględzin samochód posiadał zamontowane dwa fotele dla pierwszego rzędu siedzeń (fotel dla kierowcy i fotel dla pasażera) wraz z zagłówkami i pasami bezpieczeństwa. W tylnej części pojazdu znajdują się otwory w tapicerce przeznaczone do zamontowania pasów bezpieczeństwa oraz zaślepione otwory do zamontowania uchwytów. Tapicerka podsufitki jednolita na całej długości..
Z protokołu przesłuchania świadka (biorącego udział w oględzinach aktualnego właściciela pojazdu) wynika, że w dniu zakupu pojazd posiadał dwa miejsca oraz, że w pojeździe nie dokonywano jakichkolwiek zmian konstrukcyjnych.
Protokół z oględzin wraz z dokumentacją fotograficzną stanowi potwierdzenie, że mamy do czynienia z samochodem taryfikowanym do kodu CN 8703. O takim przeznaczeniu samochodu świadczą cechy konstrukcyjne pojazdu kojarzone z samochodem osobowym, tj.: wygląd zewnętrzny pojazdu typowy dla samochodów osobowych; pojedyncza zamknięta przestrzeń wewnątrz dla kierowcy i pasażerów, która jest konstrukcyjnie i zasadniczo przeznaczona do przewozu osób; pełne przeszklenie pojazdu - oknami na bocznych panelach i w drzwiach bagażnika; w tylnej części samochodu otwory przeznaczone do zamontowania pasów bezpieczeństwa i uchwytów dla pasażerów; standard wyposażenia kojarzony z samochodem osobowym.
Słusznie przyjmuje Dyrektor Izby Celnej, że "miejsca siedzące" uznaje się za istniejące, jeżeli pojazd wyposażony jest w "dostępne" miejsca do ich mocowania. "Dostępne" oznacza te miejsca do mocowania, które mogą być wykorzystane.
Cechą charakterystyczną samochodów ciężarowych jest wydzielenia dwóch oddzielnych przestrzeni, tj. zamkniętej kabiny do przewozu osób i otwartej lub zakrytej powierzchni do transportu towarów. W przypadku spornego pojazdu mamy do czynienia z samochodem o konstrukcji pojedynczej przestrzeni/kabiny. Nadto w tylnej części samochodu znajdują się miejsca do zamontowania siedzeń, montażu pasów bezpieczeństwa dla drugiego rzędu siedzeń i punkty do montażu uchwytów dla pasażerów z drugiego rzędu siedzeń, o których mowa w Notach Wyjaśniających z roku 2008.
Dla prawidłowej klasyfikacji nie ma też znaczenia brak możliwości otwierania tylnych okien w samochodzie. Tylne okna (otwierane lub nie otwierane) umieszczane są z uwagi na pasażerów podróżujących na tylnej kanapie, a nie z uwagi na przewożone towary.
Cechy konstrukcyjne opisanego pojazdu potwierdzają, że jest on (był w chwili jego wewnątrzwspólnotowego nabycia) przystosowany do przewozu osób i że ewentualne modyfikacje jego wnętrza nie naruszają zasadniczej konstrukcji pojazdu.
Powyższa ocena, tj. czy mamy do czynienia z samochodem osobowym, została dokonana z punktu widzenia istnienia cech dominujących, a nie uzupełniających jego funkcję podstawową, jaką jest przewóz osób.
W ocenie Sądu, przeznaczenie winno być rozumiane jako kategoria obiektywna, a nie subiektywna w sensie możliwości innego, potencjalnego wykorzystania pojazdu.
Opisane cechy konstrukcyjne, wyposażenie i ogólny wygląd pojazdu dowodzą niezbicie, że nabyty przez stronę samochód w momencie wewnątrzwspólnotowego nabycia spełniał warunek zasadniczego przeznaczenia do przewozu osób i należy go zaklasyfikować do kodu CN 8703.
Nieuzasadniony jest zarzut strony, że organy podatkowe ustaliły stan spornego samochodu na dzień dokonania oględzin, a nie na chwilę jego wewnątrzwspólnotowego nabycia. Świadczy o tym niekwestionowana przez podatnika treść zeznań świadka z dnia 19 listopada 2012 r., który wykluczył dokonanie zmian w przedmiotowym samochodzie od czasu jego zakupu.
Klasyfikacji pojazdu nie mogą zmienić zaświadczenie o przeprowadzonym badaniu technicznym samochodu i dane zawarte w dowodzie rejestracyjnym, w których określono rodzaj pojazdu jako samochód ciężarowy. Badanie techniczne samochodu ma na celu stwierdzenie, czy pojazd spełnia warunki techniczne przewidziane w przepisach ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn.: Dz. U. z 2005 r., nr 108, poz. 908 ze zm. – Prawo o ruchu drogowym) i jest wymagane zgodnie z przepisami Działu III rozdział 3 tej ustawy. Dowód rejestracyjny samochodu jest dokumentem stwierdzającym dopuszczenie do ruchu pojazdu samochodowego, wydawanym w trybie Działu III rozdział 2 Prawa o ruchu drogowym. Klasyfikacja typu pojazdu wynikająca z powyższych dokumentów uwzględnia definicje samochodu osobowego zamieszczone w przepisach Prawa o ruchu drogowym, które nie odwołują się do Nomenklatury scalonej. Dowód rejestracyjny i zaświadczenie o badaniu technicznym nie są wiążące dla organów podatkowych w zakresie klasyfikacji pojazdów celem stwierdzenia, czy pojazd jest wyrobem akcyzowym, bowiem dla potrzeb podatku akcyzowego podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowią wyłącznie przepisy podatkowe, tj. przepisy ustawy o podatku akcyzowym, które odrębnie decydują o klasyfikacji pojazdów samochodowych jako wyrobów akcyzowych - są to, jak już wyżej powiedziano, postanowienia dotyczące Nomenklatury Scalonej Wspólnej Taryfy Celnej. Postanowienia Nomenklatury Scalonej nie odwołują się zaś do homologacji pojazdu, jako przesłanki decydującej o klasyfikacji pojazdu.
Słusznie uznały także organy podatkowe, że przeznaczenie określone przez producenta nie przesądza o kwalifikacji samochodu do odpowiedniego kodu CN.
Wskazywane przez skarżącego kryterium stosunku ładowności części towarowej i pasażerskiej dotyczyło pojazdów o podwójnej kabinie (np. typu pick up), i wynikało z reguły, która została zniesiona. Wprowadzone do not wyjaśniających do Systemu Zharmonizowanego na 22 sesji Komitetu Systemu Zharmonizowanego w listopadzie 1998 r. kryterium stosunku ładowności zostało usunięte w wyniku zmian do not wyjaśniających przyjętych na 28 sesji Komitetu Systemu Zharmonizowanego w listopadzie 2001 r. i zastąpione kryterium cech projektowych pojazdu (noty wyjaśniające do Systemu Zharmonizowanego w polskiej wersji językowej opublikowane zostały jako załącznik do powołanego wyżej obwieszczenia Ministra Finansów). Na marginesie należy zauważyć, że również noty wyjaśniające do HS do pozycji 8703 zaliczają pojazdy wielozadaniowe, które można wykorzystywać do transportu zarówno osób, jak i towarów.
Ponadto, jak słusznie stwierdziły organy podatkowe, samochód nabyty przez skarżącego nie spełnia warunków do zaklasyfikowania go do kodu CN 8704, wymienionych w notach wyjaśniających zawartych w powołanym wyżej obwieszczeniu Ministra Finansów.
Sąd stwierdza, że w przypadku nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego podstawą opodatkowania jest kwota, jaką nabywca jest obowiązany zapłacić. Jak wynika z dokumentu zakupu, skarżący za sporny samochód był obowiązany zapłacić 3.135,87 EUR, którą to kwotę (po przeliczeniu wg kursu z dnia nabycia) przyjęto za podstawę opodatkowania.
Reasumując, z uwagi na powyższe, nieuzasadnione są zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 80 ust. 1 i art. 82 ust. 3 ustawy o podatku akcyzowym.
Wbrew zarzutom skargi, brak jest podstaw prawnych do kontaktowania się przez polskie organy podatkowe z francuskimi organami celnymi, ponieważ krajowe organy podatkowe posiadają samodzielne uprawnienia do klasyfikacji pojazdów do odpowiedniego kodu CN.
Za bezpodstawny należy uznać zarzut naruszenia art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej, albowiem organy podatkowe - w kontekście kwalifikacji spornego samochodu do odpowiedniego kodu CN i opodatkowania podatkiem akcyzowym - dokładnie ustaliły stan faktyczny sprawy i uwzględniły całokształt zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Natomiast odmienna od skarżącego ocena materiału dowodowego, przy prawidłowo wyprowadzonych przez organy podatkowe wnioskach, nie świadczy o pominięciu dowodów powoływanych przez stronę, a tym samym nie stanowi naruszenia zasady prawdy obiektywnej ani zasady swobodnej oceny dowodów.
W zakresie dokonanej sądowej kontroli swobodnej oceny dowodów przeprowadzonej przez organy podatkowe wypada, w ramach szerszego przedstawienia wcześniej sygnalizowanego stanowiska Sądu, zwrócić uwagę, że organy weryfikują wystąpienie w stanie faktycznym przesłanek powstania zobowiązania podatkowego, określonych w przepisie powszechnie obowiązującego prawa, które to przesłanki w sprawie dotyczą cech samochodu. Poszczególne cechy konstrukcyjne oraz cechy wyposażenia samochodu składają się na ogólną jego charakterystykę, która podlega ocenie z punktu widzenia przepisów prawa podatkowego ale również zasad ogólnych rządzących prawem podatkowym, w tym konstytucyjnych zasad powszechności i równości opodatkowania. Zgodnie z tymi zasadami w przypadku stwierdzenia wystąpienia w dwóch stanach faktycznych tych samych okoliczności istotnych z punktu widzenia przepisów prawa podatkowego oraz braku istotnych, określonych prawem okoliczności wyróżniających któryś z tych stanów faktycznych zobowiązanie podatkowe wynikające z zaistnieniem tych stanów faktycznych winno być określone według jednakowych reguł. Przywołane zasady konstytucyjne i ich wykładnia obligują na gruncie rozpoznawanej sprawy do oceny przypisywania przez podatnika skutków podatkowych rzeczywistemu wykorzystywaniu samochodów charakteryzujących się tymi samymi cechami technicznym (tak konstrukcji jak i wyposażenia) do różnych celów.
Po dokonaniu tej oceny Sąd stwierdził brak w obowiązującym na dzień wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu stanie prawnym przepisu, który wprowadzałby odmienne podatkowe traktowanie samochodu, którego konstrukcja oraz wyposażenie kwalifikują ten samochód do zasadniczego przeznaczenia do przewozu osób, jako samochodu przeznaczonego do celów przewozu towarów tylko dlatego, że jest on do tego ostatniego celu wykorzystywany. Oznacza to, że stanowisko podatnika w tej kwestii nie posiada oparcia w przepisach prawa, do którego stosowania zobowiązane są organy podatkowe.
Dodatkowo, Sąd uznał za stosowne wskazać, że podatnik, który wywodzi korzystne dla siebie skutki podatkowe związane z wykorzystywaniem samochodu, którego cechy konstrukcji i wyposażenia kwalifikują go, w opinii organów podatkowych, do zasadniczego przeznaczenia do przewozu osób, do celów przewozu towarów, nie może oczekiwać, aby bez żadnej własnej inicjatywy dowodowej skierowanej na udowodnienie tez dotyczących cech nabytego samochodu istotnych z punktu widzenia przepisów polskiego prawa podatkowego w sprawie mogło dojść do korzystnego dla niego rozstrzygnięcia. Z akt sprawy wynika, że podatnik nie przejawiał żadnej inicjatywy dowodowej zmierzającej do wykazania prawidłowości swojego stanowiska i niw uczestniczył w czynnościach dowodowych przeprowadzanych przez organy podatkowe.
Niewątpliwie, zgodnie z art. 122 Ordynacji podatkowej w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Przepis ten ustanawia gospodarzem postępowania organ podatkowy i obarcza go ciężarem wykazania określanych faktów. Zgodnie jednak z utrwalonym już w tym względzie orzecznictwem sądowym nie może to oznaczać obciążenia organu nieograniczonym obowiązkiem poszukiwania faktów mających istotne znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Podatnik nie może czuć się zwolnionym od współdziałania z organem podatkowym w realizacji obowiązku wyczerpującego zebranie materiału dowodowego, zwłaszcza jeśli nieudowodnienie określonej czynności faktycznej może prowadzić do rezultatów niekorzystnych dla strony.
Działając na podstawie powołanego na wstępie rozważań art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) Sąd przeprowadził ocenę prawidłowości zaskarżonej decyzji i prowadzącego do jej wydania postępowania podatkowego z punktu widzenia również innych obowiązujących przepisów prawa podatkowego. W jej rezultacie stwierdził Sąd, że przy rozstrzyganiu sprawy oraz procedowaniu organów podatkowych nie doszło w sprawie do naruszeń prawa, które skutkowałyby uchyleniem zaskarżonej decyzji.
Reasumując, Sąd uznał, że w sprawie dokonano prawidłowego wymiaru podatku akcyzowego z tytułu nabycia przez skarżącego w 2008 r. wewnątrzwspólnotowo samochodu osobowego marki [...], w wyniku postępowania podatkowego odpowiadającego obowiązującym w tym zakresie przepisom prawa.
Z powyższych względów, uznając zarzuty skargi za nieuzasadnione i nie stwierdzając naruszenia prawa mającego wpływ na wynik sprawy, Sąd na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło