I SA/Wr 1361/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA - Barbara Ciołek, Sędziowie: Sędzia WSA - Dagmara Dominik - Ogińska (sprawozdawca), Sędzia WSA - Ewa Kamieniecka, Protokolant: Magdalena Dworszczak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 25 września 2013 r. przy udziale - sprawy ze skargi I. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2013r. nr [...] w przedmiocie: pozostawienia podania bez rozpatrzenia I) uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta W. z dnia [...] kwietnia 2013r. nr [...] II) orzeka, że postanowienia wymienione w pkcie I) nie podlegają wykonaniu; III) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz strony skarżącej kwotę 100 (słownie: sto) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. 1. Postępowanie podatkowe przed organami podatkowymi. 1.1. Przedmiotem skargi I. M. – N. (dalej: skarżąca) jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. (dalej: organ podatkowy drugiej instancji) z dnia 27 maja 2013 r. nr SKO [...]utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta Miasta W. (dalej: organ podatkowy pierwszej instancji) z dnia 25 kwietnia 2013 r. nr [...] o pozostawieniu podania bez rozpatrzenia. 1.2. Pismem z dnia 11 marca 2013 r. nr [...] organ podatkowy pierwszej instancji poinformował skarżącą o obowiązku uiszczenia opłaty targowej, wynikającym z art. 15 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jedn.; Dz. U. z 2010 r. Nr 95, poz. 613 ze zm.; dalej: u.p.o.l.) z tytułu dokonywania sprzedaży na targowiskach, za które uważa się wszelkie miejsca, na których jest prowadzona sprzedaż. Jednocześnie pouczył skarżącą, że w przypadku odmowy uiszczenia należnej opłaty targowej uprawnionemu inkasentowi, organ podatkowy przeprowadzi postępowanie podatkowe mające na celu określenie wysokości zobowiązania z tytułu dziennej opłaty targowej, a w przypadku nie uiszczenia zaległości, zostanie wszczęte postępowanie egzekucyjne. 1.3. W odpowiedzi na powyższe, skarżąca wyjaśniła w piśmie z dnia 20 marca 2013 r., że jej stoisko ustawione jest pod zadaszeniem w pasażu handlowym budynku marketu [...], opłacając tam czynsz. W ocenie skarżącej nie ciąży na niej obowiązek uiszczania dodatkowej opłaty targowej, gdyż zgodnie z art. 15 ust. 2b u.p.o.l. "zrezygnowano z pobierania opłaty targowej od sprzedaży dokonywanej w budynkach lub ich częściach będących targowiskami pod dachem lub halami używanymi do targów, aukcji i wystaw". Dodatkowo wskazała, że w przypadku sąsiedniego stoiska inkasent nie pobiera opłat. 1.4. Następnie pismem z dnia 5 kwietnia 2013 r. nr [...], doręczonym skarżącej w dniu 11 kwietnia 2013 r., organ podatkowy pierwszej instancji na podstawie art. 14b § 1-4, art. 14f § 1 i 2, art. 14g § 1 i 2, art. 14j § 1 oraz art. 169 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.; dalej: O.p.) wezwał skarżącą do sprecyzowania w terminie 7 dni, czy ww. pismo z dnia 20 marca 2013 r. jest wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej, opisując jednocześnie tryb występowania z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej. Dodatkowo wskazał, że inkasenci opłaty targowej dokonują czynności inkasa na podstawie uchwały Rady Miejskiej W. nr XLII 1/384/13 z dnia 31 stycznia 2013r. Skarżąca została pouczona, że niewykonanie wezwania w wyznaczonym terminie, spowoduje pozostawienie wniosku bez rozpatrzenia zgodnie z art. 169 § 1 O.p. 1.5. W piśmie wniesionym w dniu 19 kwietnia 2013 r., stanowiącym odpowiedź na ww. wezwanie, skarżąca podtrzymała swoje stanowisko, że zgodnie z art. 15 ust. 2b u.p.o.l. nie ciąży na niej obowiązek uiszczania opłaty targowej. Dodała, że przedstawi mapkę, z której będzie wynikało, że jej stoisko znajduje się w części budynku. 1.6. Postanowieniem z dnia 25 kwietnia 2013 r. (nr [...]) organ podatkowy pierwszej instancji, na podstawie art. 169 § 1 i 4 oraz art. 216 O.p. uznał, że skarżąca poprzez odpowiedź na wezwanie z dnia 5 kwietnia 2013 r. nie sprecyzowała, czy jej pismo z dnia 20 marca 2013 r. stanowi wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. 1.7. Po rozpoznaniu zażalenia skarżącej, do którego załączyła mapkę ze wskazaniem usytuowania stoiska handlowego, organ podatkowy drugiej instancji postanowieniem z dnia 27 maja 2013 r. nr SKO [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu podatkowego pierwszej instancji. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ podatkowy drugiej instancji wyjaśnił, że do braków formalnych podania, które podlegają usunięciu na podstawie art. 169 § 1 O.p., należy zaliczyć tylko te braki, które uniemożliwiają nadanie wnioskowi właściwego biegu. Wymogami, o których mowa w przywołanym przepisie są w szczególności wymagania formalne określone w art. 168 § 2 O.p., w myśl którego podanie powinno zawierać co najmniej treść żądania, wskazanie osoby, od której pochodzi, oraz jej adresu (miejsca zamieszkania lub pobytu, siedziby albo miejsca prowadzenia działalności), a także czynić zadość innym wymogom ustalonym w przepisach szczególnych. Według organu podatkowego drugiej instancji właśnie na te ostatnie wymogi powoływał się organ podatkowy pierwszej instancji. Chodzi bowiem o obowiązki wynikające z przepisów art. 14b § 2-4, art. 14f O.p. Organ podatkowy drugiej instancji stwierdził również, że mając na uwadze datę doręczenia skarżącej przedmiotowego wezwania, termin do usunięcia braków formalnych podania minął w dniu 18 kwietnia 2013 r. W wyznaczonym terminie skarżąca nie dopełniła jednak wymogów określonych w tymże wezwaniu, co skutkowało zasadnym pozostawieniem podania skarżącej bez rozpoznania. Organ podatkowy drugiej instancji dodał, że złożone przez skarżącą wyjaśnienia co do stoiska targowego pozostają bez wpływu na wynik sprawy, gdyż dotyczą zasadności istnienia obowiązku uiszczania opłaty targowej, a nie wydania interpretacji indywidualnej. Ubocznie wskazał, że wobec skarżącej prowadzone jest postepowanie podatkowe w sprawie określenia wysokości zobowiązania z tytułu dziennej opłaty targowej za poszczególne dni marca 2013 r., które nie zostało zakończone. 2. Postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu. 2.1. W skardze na wymienione postanowienie organu podatkowego drugiej instancji skarżąca wniosła o jego uchylenie i ustalenie, że opłata targowa nie jest należna. Uzasadniając postawiony zarzut skarżąca wyjaśniła, że brak jest podstaw do naliczenia opłaty targowej, gdyż znajduje się ono na terenie podlegającym podatkiem od nieruchomości i objętym inną umową. Odnośnie warunków formalnych skarżąca wskazała, że podnosiła, iż przedstawi wszelkie dowody w terminie. 2.2. W odpowiedzi na skargę, organ podatkowy drugiej instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu wraz z jego argumentacją. 3. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: 3.1. Skarga jest zasadna choć nie z przyczyn zawartych w samej skardze. 3.2. Stosownie do treści art. 134 § 1 ppsa Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Brak związania zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że sąd bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu organu administracji publicznej. Sąd może więc uwzględnić skargę z powodu innych uchybień niż te, które przytoczono w samej skardze. W uchwale NSA z dnia 26 października 2009 r., sygn. akt I OPS 10/09,opubl. CBOSA wyjaśniono, że niezwiązanie granicami skargi oznacza, że sąd ma prawo, a jednocześnie obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. Sąd nie jest przy tym skrępowany sposobem sformułowania skargi, przytoczonymi argumentami, a także zgłoszonymi wnioskami, zarzutami i żądaniami. 3.3. Przedmiotem skargi w przedmiotowej sprawie jest powołane na wstępie postanowienie organu odwoławczego, które utrzymało w mocy ww. postanowienie organu podatkowego pierwszej instancji w sprawie pozostawienia podania bez rozpatrzenia. 3.4. Analiza akt sprawy doprowadziła Sąd do wniosku, że wydanie rzeczonych postanowień było bezprzedmiotowe. Należy zauważyć, że pismem z dnia 11 marca 2013r. organ podatkowy pierwszej instancji zwrócił się do skarżącej z informacją o konieczności uiszczenia opłaty targowej powołując się na treść art. 16 u.p.o.l. oraz uchwały Rady Miejskiej W. z dnia 1 grudnia 2006r. nr II/8/06 albowiem jak wynika z tego pismo skarżąca odmówiła jej zapłaty inkasentowi. Poinformowano również, że odmowa uiszczenia należnej opłaty targowej będzie skutkować wszczęciem postepowania podatkowego przez ten organ podatkowy, a w konsekwencji postępowania egzekucyjnego. W odpowiedzi na powyższe pismo, skarżąca pismem z dnia 20 marca 2013r. zakwestionowała konieczność zapłaty przedmiotowej opłaty targowej, powołując się na treść art. 15 ust. 2b u.p.o.l. i zaznaczając, że powyższy przepis ma zastosowanie w jej przypadku albowiem prowadzi ona stoisko w części budynku marketu [...] w ciągu pasażu handlowego. Wyraziła też swoje oburzenie, co do faktu nękania jej stoiska przez inkasenta przy jednoczesnym braku zainteresowania się stoiskami sąsiednimi. Odpowiedzią organu podatkowego pierwszej instancji na wskazane pismo procesowe skarżącej było zapytanie z dnia 5 kwietnia 2013r. czy stanowi ono wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej i wezwano skarżącą do doprecyzowania pisma. W odpowiedzi skarżąca pismem z dnia 17 kwietnia 2013r. skarżąca konsekwentnie podniosła brak obowiązku zapłaty opłaty targowej. Organ podatkowy zaś wydał postanowienie o pozostawienie podania bez rozpatrzenia. 3.5. Zgodnie z art. 169 § 1 O.p. jeżeli podanie nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa, organ podatkowy wzywa wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie 7 dni, z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia. Aby wspomniany przepis mógł mieć w ogóle zastosowanie należy mieć do czynienia z podaniem strony. W przedmiotowej sprawie organy podatkowe błędnie uznały, że pismo skarżącej z dnia 20 marca 2013r. jest podaniem, a w zasadzie wnioskiem o udzielenie interpretacji podatkowej. Tymczasem umknęło uwadze organów podatkowych, że powyższe pismo skarżącej było niczym innym jak odpowiedzią na pismo organu podatkowego pierwszej instancji skierowane do skarżącej z dnia 11 marca 2013r. w której poinformowano ją o konieczności zapłaty opłaty targowej. Należy zauważyć, że wskazane pismo nie zawiera podstawy prawnej. Trudno jest tym samym stwierdzić jaki w istocie miało charakter. Należy przypomnieć, że na mocy art. 120 O.p. organy podatkowe działają na podstawie przepisów prawa. Ordynacja podatkowa wskazuje na trzy rodzaje działań organu podatkowego w sytuacji, gdy podatnik odmawia zapłaty podatku. Pierwsza kategoria działań, to czynności sprawdzające albowiem na mocy art. 272 pkt 1 lit. b) O.p. organy podatkowe pierwszej instancji, z zastrzeżeniem art. 272a, dokonują czynności sprawdzających, mających na celu sprawdzenie terminowości wpłacania zadeklarowanych podatków, w tym również pobieranych przez płatników oraz inkasentów. Drugą kategorią działań jest kontrola podatkowa, której celem jest sprawdzenie, czy kontrolowani wywiązują się z obowiązków wynikających z przepisów prawa podatkowego (art. 281 § 2 O.p.). Trzecią zaś kategorią jest postępowanie podatkowe wszczynane z urzędu na podstawie art. 165 § 2 O.p. Trudno uznać pismo organu podatkowego pierwszej instancji za wszczęcie postępowania podatkowego czy działanie w jego ramach albowiem takie postępowanie zostało wszczęte dopiero postanowieniem z dnia 9 kwietnia 2013r. Nr [...] Trudno też uznać, że były to czynności kontrolne. Nie można też stwierdzić, że mowa tutaj o działaniu w ramach czynności sprawdzających albowiem nie wezwano skarżącej do złożenia wyjaśnień w przedmiocie odmowy zapłaty podatku. Z treści ww. pisma wynika, że pismo to ma raczej charakter informacyjny aniżeli władczy. Należy zauważyć, że organy podatkowe wykazały się w przedmiotowej sprawie wyjątkowym brakiem zrozumienia intencji skarżącej, która konsekwentnie próbowała w swych pismach zakwestionować konieczność zapłaty podatku, czym zdaniem Sądu naruszyły również art. 121 § 1 O.p. zgodnie z którym postępowanie podatkowe powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych. Należy stwierdzić, że w przedmiotowej sprawie doszło do naruszenia art. 169 § 1 i § 4 O.p. w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy. 3.6. W ponownym postępowaniu organy podatkowe powinny włączyć pisma skarżącej do akt postępowania podatkowego zainicjowanego postanowieniem z dnia 9 kwietnia 2013r. i odnieść się do treści w nich zawartych właśnie w tym postępowaniu. 3.7. Z tych też względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm.).