I SA/Wr 1374/07

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu: Tomasz Świetlikowski po rozpoznaniu w dniu 15 października 2007 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi A. O. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia i pozostawienia go bez rozpoznania postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym. W sprawie, skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy obejmującego swym zakresem zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Uzasadniał, iż od [...] r. przebywa w Zakładzie Karnym odsiadując wyrok [...] lat pozbawienia wolności (koniec kary przypada na [...] r.). Argumentował, że nie dysponuje środkami finansowymi na pokrycie kosztów sądowych. Dodał, iż nie może skutecznie dochodzić swych praw przed sądem gdyż nie posiada dostatecznej wiedzy z zakresu prawa administracyjnego. Z dodatkowego pisma wynika, że skarżący przebywając w Zakładzie Karnym został umieszczony na oddziale terapeutycznym dla osób uzależnionych nie mając możliwości podjęcia pracy do czasu zakończenia terapii. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Stosownie do brzmienia art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w skrócie p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2), natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1) a w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2 cyt. wyżej przepisu). Z regulacji prawnych dotyczących kosztów sądowych można wysnuć wniosek, że są one zasadą natomiast zwolnienie z ich uiszczenia winno nastąpić w sytuacjach wyjątkowych. Istotą prawa pomocy w zakresie przyznania z urzędu adwokata (radcy prawnego, doradcy podatkowego, rzecznika patentowego) jest natomiast nieodpłatne korzystanie strony z profesjonalnego pełnomocnika, wskutek przejęcia przez Sąd ciężaru kosztów związanych z tą reprezentacją. Założeniem prawa do bezpłatnej pomocy prawnej jest to, że strona - ze względu na swój stan majątkowy - nie jest w stanie ponieść jej kosztów. Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy jak i stan faktyczny sprawy, stwierdza się, że w przypadku strony skarżącej zaistniały ustawowe przesłanki do przyznania jej prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, określone w art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Skarżący wykazał bowiem, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania przed sądem administracyjnym. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.