I SA/Wr 1400/14

PostanowienieWSA we Wrocławiu2014-07-14

Skład orzekający: Michał Kazek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy syndykowi masy upadłości w postępowaniu upadłościowym likwidacyjnym można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Tak, syndykowi masy upadłości w postępowaniu upadłościowym likwidacyjnym można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Sam fakt ogłoszenia upadłości świadczy o braku płynności finansowej, a celem postępowania jest zaspokojenie wierzycieli, co uzasadnia uwzględnienie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Syndyk Masy Upadłości M. T. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych. Uzasadnił wniosek brakiem działalności gospodarczej podatnika, przeznaczeniem całego majątku na zaspokojenie wierzycieli (łącznie ok. 20 mln zł) oraz tym, że sam syndyk nie prowadzi działalności gospodarczej. Okoliczności te potwierdzono w aktach sprawy.
Rozstrzygnięcie
Przyznano stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu Michał Kazek po rozpoznaniu w dniu 14 lipca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale I wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Syndyka Masy Upadłości M. T. w upadłości likwidacyjnej na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...]nr [...] w przedmiocie podatku od czynności cywilnoprawnych postanawia przyznać stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Wraz ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na wyżej oznaczoną decyzję Syndyk Masy Upadłości M. T.w upadłości likwidacyjnej złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W jego uzasadnieniu strona skarżąca podała, że podatnik, w stosunku do którego ogłoszona została upadłość likwidacyjna, nie prowadzi żadnej działalności gospodarczej, a majątek który posiada w całości przeznaczony zostanie na zaspokojenie wierzycieli upadłego, których suma wierzytelności wynosi łącznie 19.982.745,23 zł. Syndyk wskazał nadto, że nie prowadzi działalności gospodarczej, a nadrzędnym celem postępowania upadłościowego jest jak najkorzystniejsze zaspokojenie wierzycieli upadłego, który na stałe przebywa poza granicami kraju. Okoliczności przedstawione przez skarżącego syndyka znajdują potwierdzenie w treści akt sprawy, z których nadto wynika, że w skład masy upadłości wchodzą nieruchomości, w ramach których M.T. prowadził działalność deweloperską w zakresie budownictwa mieszkaniowego na rzecz osób fizycznych. W sprawie zważono, co następuje. Stosownie do brzmienia art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 ustawy procesowej). W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Na wstępie należy stwierdzić, iż w stosunku do podatnika została ogłoszona upadłość obejmująca likwidację majątku dłużnika. Wprawdzie unormowanie Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje, aby osoby fizyczne w upadłości były zwolnione z mocy ustawy z obowiązku uiszczania kosztów sądowych, należy mieć jednak na uwadze, iż sam fakt otwarcia postępowania upadłościowego świadczy o braku płynności finansowej podmiotu gospodarczego. Zgodnie bowiem z art. 10 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze (tekst jednolity w Dz. U. z 2012 poz. 1112 ze zm.), upadłość ogłasza się w stosunku do dłużnika, który stał się niewypłacalny. Z kolei upadłość obejmującą likwidację majątku dłużnika ogłasza się, gdy brak jest podstaw do ogłoszenia upadłości z możliwością zawarcia układu (art. 15 tej samej ustawy). W oparciu o przedstawioną w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz wynikającą z akt sprawy, sytuację majątkową i finansową upadłego oraz uwzględniając kwoty i charakter jego wierzytelności wynikających z rodzaju prowadzonej przez niego działalności, referendarz sądowy doszedł do przekonania, że żądanie Syndyka Masy Upadłości M.T. w upadłości likwidacyjnej dotyczące przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych zasługuje na uwzględnienie. Upadły podatnik posiada wprawdzie środki trwałe w postaci nieruchomości, trudno jednak uznać za zasadną odmowę przyznania prawa pomocy z powołaniem się na możliwość spieniężenia, rzeczywiście stopniowo dokonywaną, posiadanych przez upadłego zasobów masy upadłości, skoro celem postępowania upadłościowego jest sprzedaż majątku upadłego oraz zaspokojenie wierzycieli, w tym wierzycieli z tzw. umów deweloperskich. W tym kontekście oceniając oświadczenie strony zawarte we wniosku o prawo pomocy, referendarz sądowy ocenił, że strona nie posiada dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2) w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, referendarz sądowy postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło