I SA/Wr 1404/07
PostanowienieWSA we Wrocławiu2007-10-02
Skład orzekający: Referendarz sądowy Tomasz Świetlikowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, osoba w podeszłym wieku, niewidoma, z poważnymi schorzeniami, której łączne dochody z renty i emerytury wynoszą 1869,99 zł miesięcznie, ale która posiada dostęp do kredytu bankowego i pożyczki od osoby prywatnej, uprawdopodobnił brak możliwości poniesienia wpisu sądowego w kwocie 500,00 zł, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, uznając, że skarżący nie uprawdopodobnił braku możliwości poniesienia wpisu sądowego w kwocie 500,00 zł. Pomimo trudnej sytuacji materialnej i zdrowotnej, posiadanie przez skarżącego dostępnych środków w postaci kredytu bankowego i pożyczki od osoby prywatnej wskazuje na możliwość wygospodarowania wymaganej kwoty bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Odmowa ta nie stanowi ograniczenia konstytucyjnej zasady prawa do sądu.Stan faktyczny
Skarżący L. S. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych (wpisu w kwocie 500,00 zł) od decyzji Dyrektora Izby Skarbowej odmawiającej umorzenia zaległości podatkowych. Uzasadniał wniosek swoim wiekiem (73 lata), niepełnosprawnością (osoba niewidoma, inwalida I grupy), poważnymi schorzeniami oraz niskimi dochodami z renty i emerytury żony, które łącznie wynoszą 1869,99 zł miesięcznie. Sąd zauważył jednak, że skarżący posiadał dostępny kredyt bankowy w wysokości 3.896,07 zł oraz zaciągnął pożyczkę od osoby prywatnej w kwocie 4.500,00 zł.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu: Tomasz Świetlikowski po rozpoznaniu w dniu 2 października 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi L. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych opłacanym w formie karty podatkowej za poszczególne miesiące 2000 r., 2001 r., 2002 r. i 2003 r. wraz z odsetkami za zwłokę postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy.
W sprawie, w odpowiedzi na wezwanie Sądu do uiszczenia wpisu sądowego
w kwocie 500,00 zł, skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych tj. od w/w wpisu. Uzasadniał, że uzyskiwany przez niego dochód z renty jak i dochód jego żony z emerytury nie pozawala na pokrycie kosztów utrzymania (opłat za mieszkanie, kosztów wyżywienia
i leczenia). Wskazał, iż ma 73 lata i jest osobą niewidomą (inwalidą I grupy). Dodał, że cierpi na różne poważne schorzenia. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku
i dochodach wynika, że skarżący prowadzi gospodarstwo domowe wraz z żoną i nie posiada żadnego majątku ruchomego i nieruchomości. Informacje o dochodach wskazują natomiast, iż skarżący uzyskuje dochody z renty w wysokości 1.301,41 zł natomiast jego żona dochody z emerytury w kwocie 568,58 zł - łączne dochody małżonków wynoszą 1.869,99 zł netto miesięcznie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Stosownie do brzmienia art. 245 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.),
w skrócie p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2), natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3).
W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1) a w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2 cyt. wyżej przepisu).
Z regulacji prawnych dotyczących kosztów sądowych można wysnuć wniosek, że są one zasadą natomiast zwolnienie z ich uiszczenia winno nastąpić w sytuacjach wyjątkowych.
Zwolnienie od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych oznacza
w rzeczywistości swoistą formę kredytowania podmiotów zobowiązanych do uiszczenia tych kosztów. Niedopuszczalna jest sytuacja, gdy podmioty te wykonują inne ciążące na nich zobowiązania, żądając by koszty sądowe pokrywał za nie Skarb Państwa.
Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy się kierować rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, Sąd uznał, iż skarżący nie uprawdopodobnił, że nie jest w stanie zgromadzić środków celem poniesienia opłat sądowych - wpisu od skargi wynoszącego 500,00 zł.
Odmawiając przyznania prawa pomocy wzięto pod uwagę fakt, iż łączne dochody skarżącego oraz jego małżonki wynoszą miesięcznie 1.869,99 zł. Sąd zauważa także, iż załączony do wniosku wyciąg z rachunku bankowego wskazuje, że na dzień 1 sierpnia 2007 r. skarżący posiadał do wykorzystania kredyt w wysokości 3.896,07 zł a 26 lipca 2007 r. zaciągnął pożyczkę od osoby prywatnej (4.500,00 zł).
Powyższe wskazuje, że skarżący jest/był w stanie wygospodarować środki i opłacić wpis od skargi wynoszący 500,00 zł.
Załatwiając odmownie niniejszy wniosek o przyznanie prawa pomocy Sąd wziął ponadto wzgląd na to, iż koszty sądowe powinny być ponoszone na równi
z innymi niezbędnymi wydatkami.
Zdaniem Sądu skarżący nie wykazał, iż nie jest obecnie w stanie wygospodarować środków na opłacenie należnych w sprawie kosztów sądowych -wpisu od skargi - bez uszczerbku koniecznego dla siebie i rodziny utrzymania.
Reasumując Sąd stwierdza, że w sprawie odmowa przyznania stronie skarżącej prawa pomocy w zakresie wnioskowanym nie stanowi ograniczenia konstytucyjnej zasady prawa do sądu.
Z uwagi na powyższe na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło