I SA/Wr 1447/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski po rozpoznaniu w dniu 24 maja 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. K. o przyznanie prawa pomocy obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi E. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2004 r. postanawia 1) przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi 2) w pozostałej części wniosek oddalić. Skarżąca wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych uzasadniając, że jest bezrobotna bez prawa do zasiłku – była zatrudniona w Powiatowym Urzędzie Pracy na okres, w którym przysługiwał jej zasiłek, to jest na przełomie 2007 i 2008 r. Aktualnie obciążona jest licznymi zobowiązaniami wobec organów podatkowych. Nie posiada żadnych oszczędności ani majątku. Zamieszkuje u rodziców i utrzymuje się dzięki ich pomocy. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że strona prowadzi gospodarstwo domowe samodzielnie, nie posiada jakiegokolwiek majątku ani zasobów pieniężnych i nie uzyskuje dochodu. Do wniosku załączona została decyzja organu podatkowego z kwietnia 2007 r. o zabezpieczeniu przyszłego zobowiązania podatkowego o wartości około [...], decyzję z września 2007 r. o wykreśleniu z dniem [...] z ewidencji działalności gospodarczej prowadzonej przez skarżącą, zaświadczenie z października 2007 r. o statusie bezrobotnej z prawem do zasiłku do kwietnia 2008 r., zaświadczenie lekarskie z [...] z Poradni Zdrowia Psychicznego z diagnozą reakcji depresyjno-lękowych oraz zeznanie podatkowe za 2008 r., z którego wynika, że wnioskująca uzyskała z innych źródeł dochód w wysokości 1.256,10 zł. Na wezwanie do przedłożenia dodatkowych dokumentów, oświadczeń i wyjaśnień, przedłożone zostało zestawienie miesięcznie ponoszonych wydatków ze wskazaniem źródeł ich finansowania, pismo z banku z maja 2009 r. o wypowiedzeniu umowy rachunku, postanowienie z kwietnia 2009 r. o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji określającej zobowiązanie w podatku od towarów i usług, wyciągi z rachunku bankowego za miesiące listopad i grudzień 2009 r. oraz za styczeń 2010 r. Z powyższego oświadczenia i dokumentów wynika, że miesięczne wydatki rodziny wnioskującej (to jest również rodziców, z którymi mieszka), wynoszą 3.050,70 zł, w tym związane z utrzymaniem mieszkania 775,70 zł, lekarstwa skarżącej 400 zł, lekarstwa rodziców 420 zł, żywność dla trzech osób 1200 zł, ubezpieczenie na życie, środki czystości, kosmetyki spłata limitu kredytowego w banku 255 zł. Powyższe wydatki pokrywane są z emerytur rodziców wynoszących łącznie 3.101,60 zł. Bank wypowiedział wnioskującej umowę rachunku ze względu na utrzymywanie się niedozwolonego salda debetowego. Z postanowienia organu podatkowego o nadaniu decyzji wymiarowej rygoru natychmiastowej wykonalności wynika, że na stronie ciążą zobowiązania podatkowe o łącznej wartości około 6.500.000 zł, a w toku postępowania kontrolnego ustalono, ze podatniczka nie posiada żadnego majątku na jego pokrycie. Wyciąg z rachunku bankowego potwierdzają wpłaty w wysokości 50 zł na pokrycie limitu kredytowego. Skarżąca ponadto wyjaśniła, że z uwagi na swoją chorobą i w związku z tym brak możliwości stawiania się w Powiatowym Urzędzie Pracy, utraciła formalny status osoby bezrobotnej. Ze względu na leczenie nie może też podjąć jakiejkolwiek pracy, a tym bardziej zgodnej z jej wykształceniem. Oświadczyła, że nie korzysta z żadnej formy wsparcia państwowego. Postanowieniem Referendarza Sądowego z dnia 30 marca 2010 r. odmówiono Skarżącej przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu od skargi w kwocie przewyższającej 200 zł i odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Na to orzeczenie został złożony sprzeciw, tym samym orzeczenie z dnia 30 marca 2010 r. utraciło moc i sprawa podlega ponownemu rozpatrzeniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Stosownie do przepisów art. 243 § 1 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.; powoływanej dalej jako p.p.s.a.) osobie fizycznej przyznaje się, na jej wniosek, prawo pomocy w zakresie częściowym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Do Sądu zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy. Przywołane przepisy regulujące instytucję prawa pomocy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 p.p.s.a. Zatem rzeczą wnioskodawcy jako zainteresowanego jest wykazanie, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. W ocenie Sądu wyżej wymieniona sytuacja finansowa oraz możliwości płatnicze skarżącej uniemożliwiają pokrycie kosztów związanych z dokonaniem opłaty sądowej należnej z tytułu wniesienia skargi, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i osób na których utrzymaniu pozostaje ( rodziców). Dane te pozwalają w ocenie Sądu uznać, że skarżąca spełnia przesłanki przyznania jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych obejmujących wpis od skargi. W związku z powyższym zwolniono skarżącą od uiszczenia wpisu sądowego w całości. Na obecnym etapie postępowania brak jest natomiast podstaw do zwolnienia skarżącej od ewentualnych przyszłych kosztów sądowych. Jeżeli strona nie będzie dysponowała odpowiednimi środkami na opłacenie tych kosztów to będzie mogła ponownie zwrócić się o udzielenie jej prawa pomocy. Wobec powyższego na podstawie art. 260 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) postanowiono jak w sentencji.