I SA/Wr 1463/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Gerard Czech po rozpoznaniu w dniu 7 października 2004 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej "A" w likwidacji w [...] na decyzje Izby Skarbowej w Opolu z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie umorzenia jako bezprzedmiotowe postępowania w sprawie restrukturyzacji zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za grudzień 1998 r., z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie umorzenia odsetek za zwłokę od nieterminowej zapłaty zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych za grudzień 1998 r. postanawia: umorzyć postępowanie sądowe. Decyzją z dnia [...] NR [...] Pierwszy Urząd Skarbowy Opolu umorzył postępowanie w sprawie umorzenia odsetek za zwłokę od nieterminowej zapłaty zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych za miesiąc grudzień 1998 r., stwierdzając w uzasadnieniu, że instytucja umorzenia zaległości oraz odsetek od zaległości przewidziana w art. 67 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. N nr 137, poz. 926 ze zm.) nie ma zastosowania do płatnika, w którego charakterze w przedmiotowej sprawie wystąpił Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej "A" w likwidacji w [...]. Z kolei decyzją z dnia [...] Nr [...] w/w organ podatkowy I instancji umorzył jako bezprzedmiotowe postępowanie w sprawie restrukturyzacji zaległości tego podmiotu w podatku dochodowym od osób fizycznych za grudzień 1998 r., podając jako podstawę umorzenia przepis art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2000 r. o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców (Dz. U. nr 155, poz. 1287), zgodnie z którym wyłączona została możliwość przystąpienia do restrukturyzacji przedsiębiorców znajdujących się w likwidacji lub w upadłości. Wcześniej bowiem Sąd Rejonowy w [...] postanowieniem z dnia [...], sygn. akt [...] dokonał wpisu w zakresie likwidacji tego podmiotu w związku z uchwałą podjętą w tym zakresie przez Sejmik Województwa Opolskiego w dniu 18 grudnia 2001 r. Izba Skarbowa w Opolu w wyniku rozpoznania spraw w opisanym wyżej zakresie odpowiednio decyzjami z dnia [...] Nr [...] oraz z dnia [...] nr [...] utrzymała w mocy rozstrzygnięcia organu I instancji. Powyższe decyzje stały się następnie przedmiotem skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W piśmie z dnia 16 lipca 2004 r. Zarząd Województwa Opolskiego wskazał, iż procedura likwidacyjna Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej "A" w likwidacji w [...] została zakończona, załączając na dowód tego odpis postanowienia Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] sygn. akt [...] o wykreśleniu tego podmiotu z Krajowego Rejestru Sądowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy zaznaczyć, iż stosownie do dyspozycji przepisu art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271) sprawy, których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ) - zwanej dalej ustawą. W przedmiotowych sprawach właściwy do rozpoznania skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu (art. 13 § 2 ustawy). Zgodnie z przepisem art. 161 § 1 pkt 3 ustawy, sąd umarza postępowanie w sytuacji gdy staje się ono bezprzedmiotowe. Bezprzedmiotowość postępowania oznacza, iż brak jest któregokolwiek z elementów materialnego stosunku prawnego w odniesieniu do jego strony podmiotowej lub przedmiotowej, a wobec tego nie można wydać orzeczenia, w którym rozstrzygnięto by spór co do prawa, nadania uprawnienia, wyznaczenia obowiązku lub określenia jego rodzaju i zakresu. Jednym z takich elementów stosunku prawnego statuującego przedmiot postępowania leżącym po jego stronie podmiotowej jest istnienie podmiotu, do którego odnoszą się prawa lub obowiązki oznaczone konkretnymi znamionami. W tym znaczeniu z bezprzedmiotowością mamy do czynienia w przypadku, gdy następuje śmierć osoby fizycznej, zaś w przypadku osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej utrata bytu prawnego a postępowanie toczy się w sprawie praw i obowiązków, które nie przechodzą na następców prawnych, bo są ściśle związane z określoną osobą czy też podmiotem. Taki charakter posiadają uprawnienia wynikające z ustawy o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców, albowiem ocena co do zasadności zastosowania procedury w tym zakresie może nastąpić jedynie ze względu na okoliczności związane z przedsiębiorcą, który wniósł o jej przeprowadzenie. Takie cechy wykazuje również instytucja umorzenia zaległości podatkowej oraz odsetek od zaległości określona w art. 67 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. nr 137, poz. 926 ze zm.), gdyż jej zastosowanie może nastąpić jedynie ze względu na sytuację podmiotu, który wniósł o rozstrzygnięcie w tym przedmiocie. Takie cechy instytucji umorzenia zaległości podatkowej i konsekwencji z tego tytułu płynących podkreślone zostały w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. wyrok NSA z 6 czerwca 2000 r., III SA 1216/99, wyrok WSA w Poznaniu z 20 stycznia 2004 r., I SA/Po 1069/02). W związku z tym należy stwierdzić, iż utrata bytu prawnego Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej "A" w likwidacji na etapie postępowania sądowego czyni bezprzedmiotowym dalsze postępowanie w zakresie restrukturyzacji zaległości podatkowych oraz umorzenia odsetek od zaległości, o co wnioskował ten podmiot. Mając zatem na uwadze powyższe w oparciu o wskazane przepisy należało orzec jak w sentencji.