I SA/Wr 1477/09

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 2 listopada 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi T. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego W. z dnia [...] nr SKO [...] w przedmiocie uchylenia postanowienia organu I instancji pozostawiającego bez rozpoznania wniosek o umorzenie zaległości w podatku od środków transportowych i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Skarżąca wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych w kwocie 100 zł (wpis od skargi), gdyż ze względu na sytuację materialną i zdrowotną w chwili obecnej nie jest w stanie ich ponieść bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania swojej rodziny. Wskazała, że od stycznia 2009 r. jej stan zdrowia się pogorszył, nadal pozostaje w zadłużeniu, co jest skutkiem przestępstw popełnionych przez jej pracowników (przywłaszczyli 10.000 zł), których zmuszona była zwolnić w 2008 r. W rezultacie firma, którą prowadzi, ponosi straty, gdyż nie wykonuje w terminie zamówień i kwoty wynikające z faktur (44.000 zł) nie zostały w związku z tym zapłacone. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, strona podała, że prowadzi gospodarstwo domowe wraz z mężem i synem (ur. w [...]). W rubryce dotyczącej majątku i osób pozostających w nim we wspólnym gospodarstwie wskazała, że w 1997 r. przekazali z mężem gospodarstwo rolne w M. swojej córce E. W 2003 r., z powodu choroby córki A. sprzedali wszystko, a uzyskane środki przekazali na jej leczenie. Córka zmarła w [...]. Obecnie skarżąca z mężem mają zapewnione dożywotnie prawo mieszkania u dzieci. Od 2006 r. ze środków uzyskanych w ramach pomocy de minimis prowadzi działalność gospodarczą, nie zaciągała w związku z tym żadnych kredytów. Dalej wnioskująca podała, że ma wierzycieli, sprawy egzekucyjne i komornicze. Nakazy zapłaty dotyczą zaliczek wpłaconych przez jej klientów, którym jej firma wykonała zlecone prace. Strona dodała, ze nie ma żadnego majątku, a posiadane maszyny i samochody są wzięte w leasing. Mąż jest chory, po dwóch zawałach, wymaga nakładów finansowych i opieki. Skarżąca do 2004 r. otrzymywała rentę. Wyjaśniła, że nie przedstawiła szczególnego zestawienia miesięcznie ponoszonych wydatków, jednak jej rodzina żyje bardzo skromnie, a wydatki ograniczają się tylko na niezbędną egzystencję. Jako dochody rodziny wymieniła rentę męża w kwotce 503 zł i zasiłek pielęgnacyjny na syna 153 zł. Do wniosku załączono kopie zestawienia rocznego VAT do sierpnia 2009 r., deklaracji PIT-5L za miesiące marzec, sierpień i wrzesień 2009 r., salda miesięcznego za czerwiec i lipiec 2009 r., sentencji postanowienia Sądu Rejonowego z dnia 23 kwietnia 2009 r., którym strona została zwolniona od kosztów w kwocie 100 zł, kopię uzasadnienia postanowienia sygn. akt IV SA/Wa 286/09, z którego wynika, że skarżąca została zwolniona od ponoszenia kosztów sądowych w tej sprawie, listę blokad na rachunku bankowym walutowym (EUR) z tytułu prowadzonych postępowań egzekucyjnych, protokół z dnia 23 czerwca 2009 r. w sprawie wniosku skarżącej o umorzenie zaległości podatkowej, wniosek o układ ratalny z ZUS z kwietnia 2009 r., postanowienia organu podatkowego o zaliczeniu na poczet zaległości podatkowych zwrotu podatku VAT, kopie zwolnień lekarskich, faktury zakupu leków, dowody opłat za media pismo KRUS z marca 2009 r. informujące o wysokości potrąceń z renty męża skarżącej tytułem zajęć komorniczych, dokument potwierdzający wysokość czynszu leasingowego, fakturę na kwotę 44.500 zł netto wystawioną przez skarżącą, fakturę potwierdzającą zakup kamienia marmurowego przez firmę strony, dokumenty potwierdzające wysokość renty męża skarżącej, paragon za wykonane kserokopie na kwotę 25,15 zł, dowody wpłat kwot za usługi rachunkowe, orzeczenia o niepełnosprawności męża i syna skarżącej, decyzję o przyznaniu zasiłku pielęgnacyjnego na syna, kopie biletów miesięcznych syna na przejazdy autobusowe, zaświadczenia o przeprowadzonych badaniach lekarskich, kartę leczenia szpitalnego i odpis aktu zgonu córki (zm. w [...] ) i drugiej córki (ur. i zm. w tym samym dniu w [...]). Z powyższych dokumentów wynika, że od stycznia do września 2009 r. firma skarżącej uzyskała przychód w wysokości 246.433,78 zł, ponosząc jednocześnie koszty jego uzyskania w kwocie 254.847.94 zł, miesięczny przychód jej firmy to około 30.000 zł, a ponoszone koszty wynoszą około 40.000 zł. Koszty stanowią m. in. opłaty za media, czynsze leasingowe, zakupy materiału (kamienia) do wykonywanej działalności gospodarczej, usługi biura rachunkowego. Z przedłożonej listy blokad wynika, że blokady środków z tytułu zajęć egzekucyjnych dokonano w 2007 i 2009 r. Łączna kwota blokad w 2009 r. wyniosła 22.688 zł. Wydatki na leki męża skarżącej miesięcznie wynoszą około 70 zł, tyle samo opłaty za energię. Mąż skarżącej uzyskuje rentę rolniczą, która – po potrąceniu zajęć komorniczych w wysokości 192,48 zł – 503 zł. Bilet miesięczny syna kosztuje 32,34 zł. Dodatkowo w aktach sprawy znajduje się m.in. zeznanie podatkowe za 2008 r. oraz kopia księgi podatkowej za miesiąc sierpień 2009 r. Wynika z nich, że w 2008 r. przychód z prowadzonej działalności gospodarczej wyniósł 656.410,66 zł i dochód – 122.605,00 zł. Firma wnioskodawczyni w sierpniu 2009 r. ponosiła wydatki przede wszystkim na zakup materiału i paliwa. Na podstawie art. 245 § 3 i art. art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w skrócie p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, a więc w zakresie częściowym, może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zgodnie z art. 255 p.p.s.a., jeżeli oświadczenie strony zawarte na urzędowym formularzu wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Z powyższej regulacji wynika zatem, że to wnioskodawca powinien wykazać w sposób niebudzący wątpliwości okoliczności uzasadniające żądanie wniosku, a przesłankami, które należy mieć na uwadze rozpoznając wniosek, jest jego sytuacja finansowa, majątkowa i rodzinna. Przy czym podkreślić, że aspekt rodzinny ma znaczenie przede wszystkim z punktu widzenia możliwości płatniczych strony wnioskującej w związku z ciążącym na niej obowiązkiem opłacenia kosztów postępowania/ sądowych. Skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie opłacić kosztów sądowych w niniejszej sprawie, w której wpis od skargi został wyznaczony na kwotę 100 zł – co za tym idzie, również pozostałe koszty nie będą odbiegać od tej kwoty. Ze złożonych dokumentów i oświadczeń wynika, że strona mieszka z mężem będącym na rencie rolniczej i synem w wieku szkolnym w wydzielonej części domu, który został darowany córce. Ponoszą są wydatki na bilet miesięczny syna, na lekarstwa i energię elektryczną w łącznej wysokości około180 zł. Wprawdzie mąż skarżącej uzyskuje niską rentę, jednak sama wnioskodawczyni prowadzi bardzo dochodową działalność gospodarczą, o czym świadczy wysokość zdeklarowanego przychodu nie tylko w zeznaniu podatkowym za 2008 r., ale również w deklaracjach PIT-5L za poszczególne miesiące 2009 r. Jeżeli chodzi o wykazaną jednocześnie stratę, to jest ona efektem ponoszenia jednocześnie znacznych kosztów uzyskania przychodu, a z wykazu w księdze podatkowej wynika, że ich wysokość jest rezultatem częstych zakupów paliwa. Poza tym strona nie przedłożyła wszystkich dokumentów i informacji wymienionych enumeratywnie w wezwaniu. M.in. było to zestawienie miesięcznie ponoszonych wydatków. Nie można uznać w tym względzie za wystarczające oświadczenie, że rodzina ponosi wydatki na konieczną egzystencję. Poza tym określenie kwotowo miesięcznych wydatków, jeżeli są niewielkie, nie powinno przysparzać trudności. Takie zestawienie natomiast pozwoliłby na ocenę możliwości płatniczych rodziny skarżącej. Wnioskodawczyni nie przedłożyła też wyciągów ze wszystkich posiadanych rachunków bankowych, mianowicie związanego z działalnością gospodarczą, którego numer został podany na fakturze wystawionej na kwotę 44.500 zł netto. Co do listy blokad na rachunku, to zauważyć trzeba, że są to blokady dokonywane z tytułu egzekucji na rachunku walutowym, prowadzonym w euro. Odnośnie niezapłaconej wierzytelności, to w istocie jest to strata znacznej wartości, jednak jest to 1/5 zdeklarowanego przychodu. Nie wydaje się też, aby kwota 10.000 zł, którą przywłaszczyli pracownicy w 2008 r. (kiedy dochód z działalności wyniósł ponad 112.000 zł) miał istotny wpływ na obecną sytuację finansową strony skarżącej i jej rodziny. Co się tyczy pozostałych przedłożonych dokumentów, to w większości nie mają one znaczenia dla oceny obecnej sytuacji finansowej i możliwości płatniczych skarżącej. Strona w ramach udokumentowania bieżących wydatków przedłożyła paragon za wykonane kserokopie. Podkreślenia jednak wymaga, że wnioskodawczyni wezwana została tylko do złożenia oświadczeń i przedłożenia dokumentów w zakresie niezbędnym dla rozpoznania niniejszego wniosku, przy uwzględnieniu, że cześć z nich znajdowała się już w aktach sprawy. Wezwanie obejmowało deklaracje PIT-5L za miesiące lipiec i wrzesień 2009 r., szczegółowe zestawienie miesięcznie ponoszonych wydatków, wyciągi z rachunków i lokat bankowych, w tym z prowadzonej działalności gospodarczej, za miesiące lipiec, sierpień, i wrzesień 2009 r., szczegółowych informacji o posiadanych środkach transportu, dokumenty potwierdzające przysługujące stronie wierzytelności, dokumentów potwierdzające zajęcia w postępowaniu komorniczym i egzekucyjnym w administracji. W wezwaniu końcowo podkreślono, że należy przedłożyć tylko dokumenty i oświadczenia wyżej wymienione, co miało na celu m.in. ograniczenie wydatków na wykonanie kserokopii i na przesyłkę. Przy czym zauważyć należy, że zestawienie wydatków i oświadczenie o środkach transportu strona mogła złożyć na jednym piśmie. Natomiast w efekcie wezwania, strona z wymienionych dokumentów przedłożyła tylko deklaracji PIT-5L i fakturę mającą potwierdzać przysługującą jej wierzytelność. Przesyłanie kopii dokumentów nieobjętych wezwaniem i ponoszenie w związku z tym dodatkowych wydatków wynikało zatem z decyzji wnioskodawczyni, a nie z nałożonego na nią obowiązku. Mając wobec tego na uwadze powyższe, należało stwierdzić, że skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie opłacić kosztów sądowych w niniejszej sprawie. W związku z tym, na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.