I SA/Wr 1487/13

PostanowienieWSA we Wrocławiu2014-03-03

Skład orzekający: Barbara Koźlik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykaże, że od ponad roku jest bezrobotna, od miesiąca bez prawa do zasiłku, z odprawy zapłaciła podatek, a jej miesięczne dochody z pracy dorywczej wynoszą około 500 zł, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Obowiązek wykazania tych okoliczności spoczywa na wnioskodawcy, a dane przedstawione muszą być logiczne, wiarygodne i odzwierciedlać rzeczywistą sytuację majątkową. W przypadku braku logicznych i wiarygodnych danych, zwłaszcza dotyczących kosztów utrzymania mieszkania i ogólnych wydatków miesięcznych, wniosek o przyznanie prawa pomocy podlega oddaleniu.
Stan faktyczny
Strona skarżąca, zastępowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując na bezrobocie od ponad roku, brak zasiłku od miesiąca, dochody z pracy dorywczej w kwocie około 500 zł miesięcznie oraz posiadanie współwłasności nieruchomości nabytej w drodze spadku. Strona nie podała szczegółowych wydatków związanych z utrzymaniem mieszkania ani nie przedstawiła logicznych i wiarygodnych danych finansowych, co uniemożliwiło weryfikację jej sytuacji. Wcześniej strona uiściła opłatę kancelaryjną w wysokości 100 zł.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. Z. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie kosztów postępowania w sprawie podatku od spadków i darowizn postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Strona skarżąca, zastępowana przez profesjonalnego pełnomocnika, po wezwaniu do uiszczenia opłaty kancelaryjnej, wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych uzasadniając, że od ponad roku jest bezrobotna, od miesiąca bez prawa do zasiłku. Pracę straciła w wyniku reorganizacji i likwidacji etatów na poczcie. Z uzyskanej odprawy zapłaciła należny podatek od nabytych praw majątkowych. Nie posiada żadnych dochodów – utrzymuje się z pracy dorywczej, z której uzyskuje około 500 zł miesięcznie. Cały ten dochód przeznacza na własne utrzymanie. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach strona nie wypełniła rubryki dotyczącej osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym. Podała, ze jedynym majątkiem,. Jaki posiada, jest współwłasność w nieruchomości nabytej w drodze spadku. Na wezwanie skierowane na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej: p.p.s.a.), strona wyjaśniła dodatkowo, że mieszka sama, nie składała zeznania podatkowego za 2012 r. i za lata poprzedni, nie prowadzi ewidencji zakupów (miesięcznie ponoszonych wydatków bieżących). Jako źródło ich pokrycia podała dochody uzyskiwane z pomocy przy sprzątaniu, myciu okien w domach prywatnych. Dodała, że wydatki miesięczne nie mogą przekraczać kwoty 500 zł. Wskazała też, że nie posiada rachunków bankowych, lokat ani kart kredytowych. Powyższe dane nie uzasadniają żądania wniosku. Zgodnie z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli w zakresie częściowym, może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z przytoczonej regulacji wynika, iż to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania okoliczności uzasadniających jego żądanie. Jednakże okoliczności, na które wskazuje, powinny odzwierciedlać jego rzeczywistą, obiektywnie postrzeganą sytuację majątkową, finansową i rodzinną. Nie mogą to być zatem dane wybiórcze, przedstawiające tylko te fakty, które miałyby wskazywać wyłącznie na złą kondycję finansową wnioskodawcy. Przede wszystkim jednak dane te muszą być logiczne i wiarygodne. Takiego przymiotu natomiast nie można przypisać informacjom strony skarżącej. Wskazać trzeba, iż strona podała, że mieszka sama w mieszkaniu położonym we W.. W takiej sytuacji trudno dać wiarę, aby nie była w stanie podać wydatków miesięcznych związanych z jego utrzymaniem – wartości czynszu, prądu, wody. Są to stałe koszty, których wartość znacząco się nie zmienia. Mało też jest prawdopodobne przy obecnych cenach na rynku, aby kwota 500 zł była wystarczająca na pełne utrzymanie, a więc nie tylko na wymienione wyżej wydatki, ale także na wyżywienie, środki czystości itp. Brak tych informacji uniemożliwia w rezultacie weryfikację wiarygodności złożonych oświadczeń. Zauważyć również należy, że na obecnym etapie postępowania na stronie ciąży obowiązek uiszczenia jedynie opłaty kancelaryjnej w wysokości 100 zł. W niniejszej sprawie, w której skarga jest datowana na 12 lipca 2013 r., wpis sądowy był wyznaczony również na kwotę 100 zł, którą strona wpłaciła w kasie Sądu 6 września 2013 r. – a więc w okresie, gdy już od roku była bezrobotna. Powyższe dane zatem, w ocenie referendarza sądowego, są mało wiarygodne. Co za tym idzie, nie można było uznać ich za podstawę uwzględnienia żądania przedmiotowego wniosku. W tym stanie rzeczy postanowiono jak w sentencji, na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 oraz 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło