I SA/Wr 1488/10

PostanowienieWSA we Wrocławiu2011-06-20

Skład orzekający: Barbara Koźlik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą, która wykazała znaczny przychód w poprzednim roku, ale nie otrzymała go faktycznie z powodu nieuczciwych kontrahentów i ponosi koszty uzyskania przychodu, można przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Osobie fizycznej można przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, nawet jeśli wykazała znaczny przychód w poprzednim roku, pod warunkiem, że przychód ten nie został faktycznie otrzymany z powodu nieuczciwych kontrahentów, a osoba ta ponosi koszty jego uzyskania i prowadzone są wobec niej postępowania egzekucyjne. W takiej sytuacji ponoszenie kosztów sądowych mogłoby spowodować uszczerbek dla koniecznego utrzymania strony i jej rodziny.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując na zobowiązania wobec ZUS i Urzędu Skarbowego, koszty leczenia rodziny oraz trudności finansowe spowodowane działaniami komornika i niezapłaconymi fakturami przez kontrahentów na kwotę 150.000 zł. Mimo wykazania znacznego przychodu z działalności gospodarczej w poprzednim roku, skarżąca nie otrzymała go faktycznie, a w bieżącym roku nie osiągnęła przychodu, ponosząc jednocześnie koszty jego uzyskania. Prowadzone są wobec niej postępowania egzekucyjne.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 20 czerwca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi T. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia od postanowienia dotyczącego odmowy wszczęcia postępowania postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżąca wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych wskazując, że ma zobowiązania wobec ZUS, Urzędu Skarbowego. Ponosi koszty leczenia własnego, męża i syna. Ubiegała się o rentę i podejmowała czynności związane ze sprawami nie tylko toczącymi się przed Sądem we W., co zakłócało jej pracę w firmie. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach strona podała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem i synem, posiadane nieruchomości przepisała na swoje dzieci. Nie dysponuje zasobami pieniężnymi ani przedmiotami o wartości powyżej 3.000 euro. Skarżąca dodała, że po śmierci córki, w 2005 r. zdecydowała o podjęciu działalności gospodarczej, którą nadal prowadzi. Dochody jej rodzina uzyskuje z tytułu renty męża w kwocie 800 zł, z która w części jest zajęta przez komornika oraz z tytułu zasiłku pielęgnacyjnego na syna. Ponadto skarżąca wskazała, że jej trudności finansowe są spowodowane działaniami komornika oraz niezapłaconymi fakturami przez kontrahentów na łączną kwotę 150.000 zł. Do wniosku załączony został wydruk z księgi podatkowej z działalności prowadzonej przez skarżącą, z wykazanym przychodem i kosztami jego uzyskania w 2010 r., dokumenty związane ze stanem zdrowia skarżącej, orzeczenia o stopniu niepełnosprawności strony i syna, decyzja o przyznanym zasiłku pielęgnacyjnym, skrócony akt zgonu córki z 2005 r. i zaświadczenie o pomocy de minimis udzielonej w 2005 r. Ponadto, na wezwanie do przedłożenia dodatkowych dokumentów i oświadczeń dotyczących stanu finansowego, majątkowego i rodzinnego, na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – p.p.s.a.), nadesłane zostały: lista blokad kwot na rachunku związanym z działalnością gospodarczą na dzień 31 marca 2009 r., wydruk z księgi podatkowej za luty 2011 r., pisma kierowane do instytucji państwowych, zeznania podatkowe za 2010 r. skarżącej i jej męża, dowody opłat oraz pismo dotyczące zaległości w opłatach za telefon związany z działalnością gospodarczą. Z powyższych dokumentów wynika, że w 2010 r. przychód z działalności gospodarczej wyniósł 267.842,57 zł, natomiast koszty jego uzyskania 168.793,08 zł. W 2011 r. do lutego skarżąca nie uzyskała żadnego przychodu i poniosła koszty jego uzyskania w wysokości 24.288,17 zł. Suma blokad na rachunku bankowym z tytułu egzekucji komorniczych wynosiła w marcu 2009 r. 158.765 zł. Z pism kierowanych do organów administracyjnych wynika, ze obecnie toczone są postępowania egzekucyjne wobec skarżącej. Strona podała, że ponosi wydatki na podatek od nieruchomości około 135 zł kwartalnie, media i telefon na firmę 151 zł – obecnie jest zadłużona na kwotę 2.000 zł i ubiega się o rozłożenie jej na raty. Wskazała, że od roku nie kupuje odzieży, na wyżywienie na syna przeznacza 200 zł, natomiast dla siebie i męża 300 zł. Nie spłaca kredytów. Jej rachunek bankowy został objęta zajęciem komorniczym, jednakże ostatecznie została umorzone postępowanie egzekucyjne ze względu na brak majątku. Na podstawie art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli w zakresie częściowym, może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Powyższe strona wykazała. Wprawdzie uzyskała znaczny przychód w 2010 r., niemniej – jak wynika ze złożonych oświadczeń – był to przychód jedynie należny, który skarżąca była zobligowana wykazać w księdze podatkowej, jednakże faktycznie nie był otrzymany ze względu na nieuczciwych kontrahentów. W bieżącym roku skarżąca nie osiągała przychodu, ponosząc jednak koszty jego uzyskania. Poza tym, z treści akt sądowych wynika, że względem strony prowadzone są postępowania egzekucyjne, co ma również wpływ na ocenę jej sytuacji majątkowej. Wobec powyższego stwierdzić należało, że ponoszenie kosztów sądowych w niniejszej sprawie pociągnie za sobą uszczerbek dla koniecznego utrzymania strony i jej rodziny. Dlatego też, na podstawie art. 245 § 3, art. art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło