I SA/Wr 1522/16

PostanowienieWSA we Wrocławiu2017-04-10

Skład orzekający: Barbara Koźlik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli strona nie przedłożyła dodatkowych dokumentów i oświadczeń mimo wezwania sądu, co uniemożliwiło ocenę jej rzeczywistych możliwości płatniczych?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie może zostać uwzględniony, jeśli strona, mimo wezwania sądu do przedłożenia dodatkowych dokumentów i oświadczeń, nie usunęła istniejących braków i wątpliwości co do jej możliwości płatniczych. Ciężar wykazania, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, spoczywa na wnioskodawcy, a brak takiej demonstracji skutkuje oddaleniem wniosku.
Stan faktyczny
Skarżąca, zastępowana przez adwokata, wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku VAT. Wnioskodawczyni podała, że jest bezrobotna, utrzymuje się z wynagrodzenia męża (2.000 zł brutto), a na jej utrzymaniu są również dwaj synowie. Mimo wezwania do przedłożenia dodatkowych dokumentów i oświadczeń dotyczących stanu finansowego i majątkowego, strona nie zastosowała się do wezwania, co uniemożliwiło sądowi ocenę jej rzeczywistych możliwości płatniczych.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi H. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku do towarów i usług za lipiec i sierpień 2016 r. postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Skarżąca, zastępowana przez adwokata, po wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 4.410 zł, wniosła w zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że obecnie jest bezrobotna i pozostaje na utrzymaniu męża, którego wynagrodzenie wynosi 2.000 zł brutto. Na jego utrzymaniu są również synowie w wieku 9 i 19 lat. Starszy syn studiuje na uczelni publicznej. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach strona podała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem i synami. Rubryki dotyczące posiadanego majątku, w tym nieruchomości, zasobów pieniężnych i przedmiotów o wartości powyżej 5.000 zł, zostały zakreślone. Jako jedyne dochody zostało podane wynagrodzenie męża skarżącej w kwocie 1.459,48 zł netto, przy czym nie podano, z jakiego tytułu wynagrodzenie jest pobierane. W rubryce dotyczącej zobowiązań i stałych wydatków strona podała, że nie ponosi żadnych wydatków, ponosi je mąż. Bez odpowiedzi pozostało wezwanie do przedłożenia dodatkowych dokumentów i oświadczeń dotyczących stanu finansowego, majątkowego i rodzinnego skarżącej, skierowane na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. – dalej: p.p.s.a.). Podstawą prawną rozpoznania przedmiotowego wniosku jest regulacja zawarta w art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Stosownie do treści tych przepisów, prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli w zakresie częściowym, przyznaje się osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Jak wynika z przytoczonej regulacji, to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania okoliczności, które uzasadniałyby jego żądanie. Rola Sądu/ referendarza sądowego ogranicza się do wezwania ubiegającego się o przyznanie praw pomocy do przedłożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych, jeżeli oświadczenie złożone na urzędowym formularzu wniosku okaże się niewystarczające do oceny jego rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości (art. 255 p.p.s.a.). W takich też okolicznościach w niniejszej sprawie strona została wezwana do nadesłania dodatkowych informacji i dokumentów. Pozostawiając wezwanie bez odpowiedzi w rezultacie nie usunęła braków i wątpliwości co do jej możliwości płatniczych. Nie jest zatem wiadome, z jakiego tytułu mąż strony uzyskuje dochody, nie została potwierdzona ich wysokość. Nie są znane wydatki rodziny strony ani źródło ich pokrycia. Strona podała, że starszy syn studiuje na uczelni publicznej, nie oznacza to jednak, że rodzice nie ponoszą kosztów jego utrzymania. Nie jest również znane źródło pokrycia wynagrodzenia dla profesjonalnego pełnomocnika, który zastępuje stronę w niniejszej sprawie. Tymczasem powołane wyżej przepisy nie nakazują wnioskodawcy jedynie uprawdopodobnienie, lecz wykazanie, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych. Oznacza to, że wnioskodawca winien udowodnić dane, na które się powołuje, przede wszystkim poprzez przedłożenie stosownej dokumentacji oraz wspierającej ją ewentualnych dodatkowych wyjaśnień. Na skutek braku odpowiedzi na wezwanie dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych nie było możliwe zweryfikowanie oświadczeń złożonych przez stronę na urzędowym formularzu, a w konsekwencji dokonanie oceny jej rzeczywistych możliwości płatniczych. Mając zatem na uwadze powyższe, wniosek należało ocenić jako nieuzasadniony i w związku z tym, na podstawie powołanych przepisów oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło