I SA/Wr 1538/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anetta Chołuj po rozpoznaniu w dniu 3 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E.K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi E.K. i B. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie uznania za nieuzasadnione zarzutów na podstępowanie egzekucyjne postanawia: przyznać E. K. prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżąca, E.K., na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 100 zł, wniosła o zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych uzasadniając, że od 2001 r. jej nieruchomości i wynagrodzenie są zajęte w postępowaniu komorniczym z tytułu zobowiązań związanych z działalnością gospodarczą jej męża. Nigdy nie była właścicielką tej firmy, współwłaścicielką ani pełnomocnikiem. Zobowiązania te wynoszą 2.500.000 zł. Nieruchomości, w związku z ich zajęciem, nie mogą być wydzierżawione. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że wnioskodawczyni pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem, z którym mieszka w domu poniemieckim do remontu. Dom otrzymał syn jako darowiznę od dziadków. Strona posiada nieruchomość rolną (1,1 ha) i inne nieruchomości (3,5 ha). Majątek męża również jest zajęty w postępowaniu komorniczym. Samochodu nie posiada. Synowie mieszkają oddzielnie ze swoimi rodzinami. Dochody małżonkowie uzyskują z tytułu pracy w żłobku 1.281 zł netto i z prac dorywczych 450-500 zł miesięcznie. Wskazując na zobowiązania i stałe wydatki strona podała, że kupuje leki za około 60-80 zł, za energię płacą z mężem około 400-500 zł, opał uzyskują z lasu, wodę ze studni, na dojazd do pracy strona wydatkuje 160 zł miesięcznie. Pozostałe środki przeznaczone są na żywność i odzież. Postanowieniem z dnia 21 kwietnia 2016 r. referendarz sądowy odmówił przyznania skarżącej prawa pomocy z uwagi na niezłożenie przez nią żądanych dokumentów. Pismem z dnia 25 maja 2016 r. strona wniosła sprzeciw na orzeczenie referendarza sądowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm. – w brzmieniu z dnia wniesienia skargi, dalej: p.p.s.a.) w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie zaś z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli w zakresie częściowym, może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W ocenie Sądu, strona w niniejszej sprawie wykazała, że spełnia przesłanki do przyznania jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Sąd zauważa, że zgodnie z art. 252 § 1 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, a jeżeli wniosek składa osoba fizyczna, ponadto dokładne dane o stanie rodzinnym oraz oświadczenie strony o niezatrudnieniu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Artykuł 255 p.p.s.a. stanowi natomiast, że jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku, o którym mowa w art. 252, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. W opinii Sądu, złożone przez stronę oświadczenie nie budzi żadnych wątpliwości. Sąd wskazuje, że poprzednie wnioski skarżącej (i jej męża) o przyznanie prawa pomocy były pozytywne rozpatrywane przez tutejszy Sąd. Sąd zatem posiada już dokumenty, które pozwalają na zweryfikowanie oświadczeń strony. W sprawie bowiem o sygn. I SA/Wr 321/12 skarżąca i jej małżonek przedstawili dokumenty, z których wynika, że obecnie toczy się przeciwko nim wiele postępowań egzekucyjnych oraz że zalegają z opłatami za wodę, wywóz śmieci, a także że nie starcza im środków na bieżące wydatki. Wskazano także, że E. K. uzyskuje dochód z tytułu umowy o pracę w kwocie 1.350 zł netto, B.K. – z pracy dorywczej 500-600 zł. Oświadczenie skarżącej złożone w niniejszej sprawie należało uznać zatem za rzetelne. Przedstawione zaś przez skarżącą dane wskazują niewątpliwie na to, że dochody rodziny skarżącej pozwalają na zaspokojenie jedynie minimalnych potrzeb socjalnych. Dodatkowe środki finansowe rodzina skarżącej uzyskuje wprawdzie z pracy dorywczej małżonka, jednakże nie jest to stałe i pewne źródło dochodu. Co istotne, cały majątek rodziny skarżącej został zajęty w postępowaniu komorniczym ze względu na liczne zobowiązania o dużej wartości, do których nadto trzeba doliczyć koszty postępowania egzekucyjnego. Mając na uwadze zatem powyższe Sąd uznał, że skarżąca nie ma możliwości zgromadzić środków na opłacenie kosztów sądowych bez konieczności ograniczenia wydatków na podstawowe potrzeby socjalne. Wobec tego Sąd uwzględnił wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy, o czym orzeczono zgodnie z art. 260 § 1 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.