I SA/Wr 1538/15

PostanowienieWSA we Wrocławiu2016-04-21

Skład orzekający: Barbara Koźlik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli strona nie usunęła braków i wątpliwości co do jej możliwości płatniczych pomimo wezwania sądu?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie może zostać uwzględniony, jeśli strona nie usunęła braków i wątpliwości co do jej możliwości płatniczych, pomimo wezwania sądu do przedłożenia dodatkowych dokumentów i oświadczeń. Ciężar wykazania okoliczności uzasadniających żądanie spoczywa na wnioskodawcy.
Stan faktyczny
Skarżąca E. K. wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując na wysokie zadłużenie męża związane z jego działalnością gospodarczą, które skutkuje zajęciem ich nieruchomości i wynagrodzenia. Mimo wezwania do przedłożenia dodatkowych dokumentów i oświadczeń dotyczących stanu finansowego, majątkowego i rodzinnego, skarżąca nie usunęła wskazanych braków i wątpliwości. Referendarz sądowy uznał, że strona nie wykazała swojej niezdolności do ponoszenia kosztów postępowania.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 21 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku E. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów w sprawie ze skargi E. K. i B. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie uznania za nieuzasadnione zarzutów na podstępowanie egzekucyjne postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Skarżąca, E. K., wniosła o zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych uzasadniając, że od 2001 r. jej nieruchomości i wynagrodzenie są zajęte w postępowaniu komorniczym z tytułu zobowiązań związanych z działalnością gospodarczą jej męża. Nigdy nie była właścicielką tej firmy, współwłaścicielką ani pełnomocnikiem. Zobowiązania te wynoszą 2.500.000 zł. Nieruchomości, w związku z ich zajęciem, nie mogą być wydzierżawione. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że wnioskodawczyni pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem, z którym mieszka w domu poniemieckim do remontu. Dom otrzymał syn jako darowiznę od dziadków. Strona posiada nieruchomość rolną (1,1 ha) i inne nieruchomości (3,5 ha). Majątek męża również jest zajęty w postępowaniu komorniczym. Samochodu nie posiada. Synowie mieszkają oddzielnie ze swoimi rodzinami. Dochody małżonkowie uzyskują z tytułu pracy w żłobku 1.281 zł netto i z prac dorywczych 450-500 zł miesięcznie. Wskazując na zobowiązania i stałe wydatki strona podała, że kupuje leki za około 60-80 zł, za energię płacą z mężem około 400-500 zł, opał uzyskują z lasu, wodę ze studni, na dojazd do pracy strona wydatkuje 160 zł miesięcznie. Pozostałe środki przeznaczone są na żywność i odzież. Bez odpowiedzi pozostało wezwanie do przedłożenia dodatkowych dokumentów i oświadczeń dotyczących stanu finansowego, majątkowego i rodzinnego skarżącej, na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej: p.p.s.a.). Podstawą prawną rozpoznania przedmiotowego wniosku jest regulacja zawarta w art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Stosownie do treści tych przepisów, prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli w zakresie częściowym, przyznaje się osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Jak wynika z przytoczonej regulacji, to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania okoliczności, które uzasadniałyby jego żądanie. Rola Sądu/ referendarza sądowego ogranicza się do wezwania ubiegającego się o przyznanie praw pomocy do przedłożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych, jeżeli oświadczenie złożone na urzędowym formularzu wniosku okaże się niewystarczające do oceny jego rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości (art. 255 p.p.s.a.). W takich też okolicznościach w niniejszej sprawie skarżąca została wezwana do nadesłania dodatkowych informacji i dokumentów. Pozostawiając wezwanie bez odpowiedzi w rezultacie nie usunęła braków i wątpliwości co do jej możliwości płatniczych. Tymczasem trudno dać wiarę, że w 2-osobowym gospodarstwie domowym tylko na prąd małżonkowie wydatkują 400-500 zł – zdaniem referendarza jest to kwota znacznie zawyżona. Strona nie wskazała przy tym innych stałych miesięcznych wydatków: opłat za wywóz śmieci, za ścieki, środki czystości. Nie jest zaś zadaniem rozpoznającego wniosek wywodzić samodzielnie bieżących wydatków wnioskodawcy. Jeszcze raz zaznaczyć należy, że to wnioskodawca winien wykazać okoliczności uzasadniające jego żądanie, przez co należy rozumieć pełny obraz jego sytuacji finansowej, majątkowej i rodzinnej. Na skutek braku odpowiedzi na ww. wezwanie nie było też możliwe zweryfikowanie oświadczonych przez stronę dochodów małżonków oraz pozostałych oświadczeń odnoszących się do ich stanu majątkowego. Mając zatem na uwadze powyższe, wniosek należało ocenić jako nieuzasadniony i w związku z tym, na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło