I SA/Wr 1540/13

Wrocław, dnia 13 stycznia 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Jadwiga Danuta Mróz po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie sprostowania z urzędu oczywistej omyłki w decyzji w sprawie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od gier postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Przedsiębiorstwo A sp. z o.o. z siedzibą w K. (dalej: spółka/skarżąca) wezwane do uiszczenia wpisu w kwocie 100 zł w sprawie opisanej w komparycji niniejszego postanowienia, wniosło o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku spółka podkreśliła, że nie posiada środków na poniesienie kosztów sądowych w postaci wpisu od skargi w niniejszej sprawie wskazując na znaczne obciążenie z tytułu opłat sądowych, niejednokrotnie o znacznej wysokości, z tytułu prowadzenia kilkuset spraw w sądach całego kraju. W oświadczeniu o majątku i dochodach skarżąca podała, że wysokość jej kapitału zakładowego, majątku lub środków finansowych wynosi – 1.000.000 zł, wartość jej środków trwałych – 300.155,92 zł, zysk za ostatni rok obrotowy według bilansu – 713.731,90 zł, natomiast stan jej rachunku bankowego na koniec maja – 180.334,29 zł. Z przesłanych na wezwanie dokumentów wynika, ponad dane wskazane we wniosku, że skarżąca w latach 2011 i 2012 osiągnęła dochód w kwocie odpowiednio 532.921,42 zł i 990.745,75 zł (przy przychodach w kwocie odpowiednio 52.431.597,91 zł i 43.657.782.26 zł), natomiast w marcu, kwietniu i maju 2013 r. zrealizowała dostawę towarów i świadczyła usługi o wartości odpowiednio 3. 413.572 zł, 3.049.455 zł i 3.143.291 zł; na dzień 31 grudnia 2012 r. realizowała inwestycje długoterminowe o wartości 114.921,21 zł i inwestycje krótkoterminowe o wartości 372.373,05 zł. Jako znane z urzędu wskazać należy, że spółka na dzień wydania niniejszego postanowienia zobligowana jest do ponoszenia kosztów sądowych jednocześnie w ponad siedemdziesięciu sprawach, z czego w pięćdziesięciu pięciu zostały wyznaczone wpisy od skarg, których łączna wartość wynosi 12.356 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. – dalej: p.p.s.a.) w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Mając powyższe na uwadze Sąd ponownie rozpoznał na podstawie zebranego materiału dowodowego wniosek strony o przyznanie jej prawa pomocy, stosując przepisy regulujące kwestię zwolnienia od kosztów sądowych, bowiem intencją wnioskodawcy w niniejszej sprawie było uzyskanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nie posiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Z treści tego przepisu wynika wprost, że ciężar dowodu okoliczności uzasadniających wniosek spoczywa na stronie zwracającej się o takie prawo, zaś rozstrzygnięcie w zakresie prawa pomocy ma charakter uznaniowy, co oznacza, że nawet jeżeli zostałaby spełniona przesłanka braku dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, rozpoznający wniosek nie musi się przychylić do zgłoszonego żądania, a jedynie może przyznać to prawo jeżeli uzna, że zachodzi taka potrzeba. Ponadto osoba prawna obowiązana jest wykazać nie tylko, że nie posiada niezbędnych środków na pokrycie kosztów postępowania sądowego, ale również, że podjęła wszelkie niezbędne kroki, aby zdobyć fundusze na pokrycie wydatków związanych z postępowaniem (zob. postanowienie NSA z 15 kwietnia 2008 r. , sygn. II OZ 318/08, LEX nr 479111). Wedle przekonania Sądu, w świetle przedstawionych przez spółkę okoliczności oraz przedłożonych dokumentów, nie można przyjąć, że skarżąca nie jest w stanie ponieść koniecznych kosztów sądowych, przy czym dodać należy, że wniosek spółki o przyznanie prawa pomocy rozpoznawany był z uwzględnieniem obciążenia (na obecnym etapie z tytułu wpisu od skarg w łącznej kwocie 12.356 zł, które stanowią co do zasady najwyższy koszt w sprawie) wynikającego ze wszystkich zawisłych w tym Sądzie spraw. W 2012 r. spółka wygenerowała 43.657.782,26 zł przychodów, wykazując jednocześnie koszty uzyskania przychodów w wysokości 42.667.036,51 zł przy czym spółka odliczyła stratę poniesioną w 2009 r., amortyzuje posiadane maszyny i urządzenia do gier, tym samym ujmuje koszty z tego tytułu, co bezsprzecznie w znacznym stopniu wpływa na wysokość dochodu spółki (990.745,75 zł) i redukuje w ten sposób kwotę przypadającego do zapłaty podatku. Należy przy tym wskazać, że koszty podatkowe, dochód, strata, są wielkościami z zakresu rozliczeń w podatku dochodowym i zazwyczaj nie odzwierciedlają faktycznej kondycji finansowej prowadzącego działalność gospodarczą tym bardziej na taką skalę. Z przedłożonych deklaracji dla podatku od towarów i usług za marzec, kwiecień i maj 2013 r. wynika, że skarżąca deklaruje sprzedaż zwolnioną w kwotach: marzec– 3.413.572 zł, kwiecień – 3.049.455 zł, maj – 3.143.291 zł, a zatem rozmiary działalności spółki obiektywnie nie są małe. Z wyciągów z rachunku bankowego wynika, że spółka posiada środki pieniężne, pozwalające jej ponieść koszty sądowe, a na tym etapie sprawy – uiścić konieczny wpis od skarg. Salda końcowe na tych wyciągach z okresu od marca do 31 maja 2013 r. wynosiły kolejno: 242.949,24 zł, 443. 316,06 zł, 180.334,29 zł. Nieznaczna ilość transakcji za pośrednictwem tego rachunku w konfrontacji z rozmiarami działalności spółki, jak też operacje z dwóch innych rachunków znajdujących się w tym samym banku określone jako "przelew z konta banku" w treści których wpisano nazwę i siedzibę skarżącej może jedynie sugerować, że posiada ona jeszcze inne rachunki poza ujawnionym. Rozważając realne możliwości poniesienia opłat w toczącym się postępowaniu, przy uwzględnieniu charakteru prowadzonej działalności i ujawnionych wielkościach ekonomicznych, kwota opłaty sądowej od skargi a także inne ewentualne przyszłe koszty, jeśliby się pojawiły w tej sprawie (sprawach), jawi się jako nieznacząca dla kondycji finansowej spółki. Spółka w dacie złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy posiadała środki pieniężne, które mogły posłużyć do zapłaty wpisu, co pozwoliłoby na rozpoznanie spraw. Występując o zwolnienie od kosztów spółka nie podnosi, że nie posiada zdolności kredytowej w celu zaciągnięcia zobowiązania. W działalności gospodarczej występują różnego rodzaju zobowiązania, wiążące się wydatkami finansowymi. Do takich zaliczają się także wydatki sądowe, konieczne do dochodzenia lub obrony swoich praw na drodze postępowania sądowego. W niniejszej sprawie należy mieć na względzie przede wszystkim to, że podmiotem zwracającym się o udzielenie preferencji w postaci zwolnienia od kosztów sądowych jest spółka prawa handlowego – spółka kapitałowa. Kodeks spółek handlowych przewiduje rozwiązania, za pomocą których podmiot ten, jeśli nie jest w stanie uzyskać z zewnątrz niezbędnych do działalności środków finansowych, może skorzystać z pewnych instytucji; mianowicie dopłat wspólników na rzecz spółki czy też podwyższenia kapitału zakładowego (jednym z dwóch wspólników skarżącej jest spółka z o.o.). Z możliwości takich Spółka nie skorzystała. Zatem ocena sytuacji skarżącej w powiązaniu z przedłożoną dokumentacją daje uprawnienie do oceny, że spółka nie spełnia przesłanek przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia