I SA/Wr 1556/06

WyrokWSA we Wrocławiu2007-01-08

Skład orzekający: Ireneusz Dukiel, Marta Semiczek, Anetta Chołuj

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarzuty dotyczące zasadności wydania decyzji o zabezpieczeniu należności podatkowej, od której przysługuje środek zaskarżenia, mogą być podstawą do stwierdzenia niedopuszczalności zgłoszonych zarzutów na zarządzenie zabezpieczenia w postępowaniu egzekucyjnym?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zarzuty zobowiązanego dotyczące zasadności wydania decyzji o zabezpieczeniu należności podatkowej, od której przysługuje środek zaskarżenia, wypełniają dyspozycję art. 34 § 1a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W związku z tym organy prawidłowo stwierdziły niedopuszczalność zgłoszonych zarzutów, a skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Stan faktyczny
Naczelnik Urzędu Skarbowego wydał zarządzenie zabezpieczenia wierzytelności podatkowej. Strona wniosła zarzuty na to zarządzenie, kwestionując jego podstawę prawną i prawidłowość ustaleń będących podstawą decyzji o zabezpieczeniu. Organ egzekucyjny stwierdził niedopuszczalność zarzutów, wskazując, że dotyczą one decyzji, od której przysługuje środek zaskarżenia. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Strona wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i ustawy o postępowaniu egzekucyjnym.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę jako nieuzasadnioną.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym; Przewodniczący: Sędzia WSA – Ireneusz Dukiel Sędziowie: Sędzia WSA - Marta Semiczek Asesor WSA – Anetta Chołuj (sprawozdawca) Protokolant: - Barbara Głowaczewska po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 8 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi Z. W. – B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zgłoszonych zarzutów na zarządzenie zabezpieczenia oddala skargę. Po wydaniu decyzji o zabezpieczeniu na majątku podatnika Z. W. – B., Naczelnik Urzędu Skarbowego W. S. M. zarządzeniem zabezpieczenia z dnia [...] o nr [...] zarządził zabezpieczenie wierzytelności w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2004r. w wysokości [...], wskazując okoliczności świadczące o możliwości utrudniania lub udaremniania egzekucji niskiej wartości majątku trwałego oraz liczne zobowiązania podatniczki. Pismem z dnia [...] Z. W. – B. wniosła zarzuty na wydane przez wierzyciela zarządzenie zabezpieczenia, zarzucając wydanie zarządzenia bez podstawy prawnej, gdyż będąca nią wydana w trybie art. 33 Ordynacji podatkowej - decyzja o zabezpieczeniu należności podatkowej wydana została z rażącym naruszeniem prawa. Strona zakwestionowała prawidłowość dokonanych w trakcie kontroli podatkowej ustaleń będących podstawą wydanej na podstawie art. 33 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) decyzji o zabezpieczeniu. Postanowieniem z dnia [...] o nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego W. S. M. działając na podstawie art. 17 § 1 w związku z art. 34 § 1a ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.), stwierdził niedopuszczalność zgłoszonych zarzutów. Wyjaśnił, iż zgłoszone przez stronę zarzuty dotyczą wymagalności zobowiązania podatkowego, ustalonego decyzją z dnia [...] o nr [...], od której strona wniosła odwołanie. Zdaniem organu, skoro zarzuty dotyczą decyzji o zabezpieczeniu, należało stwierdzić niedopuszczalność zgłaszanych zarzutów. W zażaleniu na powyższe rozstrzygnięcie Z. W. – B. reprezentowana przez pełnomocnika, wniosła uchylenie zarządzenia, wskazując iż kwestionuje w całości wymagalność należności pieniężnej ze względu na wydanie decyzji z rażącym naruszeniem prawa. Zarzuciła ponadto, że w żadnym z dokumentów nie wskazano okoliczności utrudniania lub udaremniania egzekucji, a nadto wierzyciel nie ustosunkował się do wszystkich zgłoszonych zarzutów – poza ich omówieniem. Dyrektor Izby Skarbowej we W. postanowieniem z dnia [...] o nr [...] utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji, wskazując iż zgodnie z art. 34 § 1a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, jeżeli zarzut zobowiązanego jest lub był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu administracyjnym, podatkowym lub sądowym albo zobowiązany kwestionuje w całości lub w części wymagalność należności pieniężnej z uwagi na jej wysokość ustaloną lub określoną w orzeczeniu, od którego przysługują środki zaskarżenia, wierzyciel wydaje postanowienie o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu. Jak wywodził organ odwoławczy, wydana w trybie art. 33 Ordynacji podatkowej decyzja o zabezpieczeniu należności podatkowej, a taka też stała się podstawą wydania zarządzenia zabezpieczenia, w zakresie którego strona wniosła zarzuty w przedmiotowej sprawie, jest rozstrzygnięciem, w którym na podstawie konkretnych przesłanek określa się przybliżoną kwotę zobowiązania podatkowego i od którego przysługuje środek zaskarżenia jakim jest odwołanie. Organ odwoławczy podzielił stanowisko wierzyciela – Naczelnika Urzędu Skarbowego W. S. M., że zarzuty sformułowane przez Z. W. – B. dotyczą przede wszystkim zasadności wydania decyzji o zabezpieczeniu należności podatkowej oraz prawidłowości dokonanych w niej ustaleń. Okoliczność ta – w ocenie organu - wypełniła znamiona przepisu art. 34 § 1a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, obligując organ do stwierdzenia niedopuszczalności zgłoszonych zarzutów. Ponadto organ odwoławczy wskazał, iż jedynym zarzutem, który mieścił by się w katalogu zarzutów określonych w art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a który jednak nie wyartykułowany został wprost, byłby zarzut zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. Zarzut ten jednak nie może być przedmiotem rozważań w toku przedmiotowego postępowania, przede wszystkim z powodu tego, że zarzut ten podlega opinii wierzyciela jedynie w przypadku zarzutów zgłoszonych na postępowanie egzekucyjne w zakresie obowiązków o charakterze niepieniężnym. Prognozowane przez stronę zajęcie kont firmy jest środkiem zabezpieczającym o charakterze pieniężnym, a w związku z tym ewentualne, zgłoszone w tym zakresie zarzuty dłużnika nie podlegają weryfikacji podstaw zabezpieczenia, będących w gestii wierzyciela. Nie godząc się z rozstrzygnięciem organu II instancji, Z. W. – B. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnosząc o uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Zarzuciła naruszenie przepisów art. 33 § 2, art. 191 i art. 210 § 4 ustawy Ordynacja podatkowa. Uzasadniając swe stanowisko wskazała, iż naruszono granice swobodnej oceny dowodów, określając przybliżoną kwotę zabezpieczanego zobowiązania bez oparcia zasadności zastosowania tej instytucji w zebranym materiale dowodowym. Skarżąca zarzuciła brak wskazania w decyzji analizy jej sytuacji finansowej, jak również jakichkolwiek dowodów na wystąpienie ryzyka nie wywiązywania się z zobowiązania podatkowego. Zarzuciła tym samym automatyzm w działaniu organu podatkowego, a także wadliwość opartej na ogólnikowych i niczym nie popartych stwierdzeniach decyzji. Zaznaczyła, iż instytucja zabezpieczenia ma charakter wyjątkowy, zaś wydanie decyzji w tym zakresie uzależnione jest od spełnienia szeregu warunków, których w niniejszej sprawie nie spełniono. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Po myśli art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej (§1) a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Nadto zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270), przywołanej w dalszych wywodach – skrótowo – jako p.p.s.a., sądy te sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone ustawą. Wyżej powiedziane, oznacza, że skarga może zostać uwzględniona, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145-150 ustawy). W ocenie Sądu wniesiona skarga nie zasługuje na uwzględnienie, zaskarżone postanowienie jak i poprzedzające je postanowienie organu I instancji nie uchybiają bowiem prawu. Istotne dla rozstrzygnięcia sprawy jest stwierdzenie, że nie dotyczy ona postępowania egzekucyjnego, lecz postępowania zabezpieczającego, uregulowanego w dziale IV ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.). Jak bowiem wynika z akt sprawy, [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego W. – S. M. najpierw orzekł decyzją o zabezpieczeniu na majątku dłużnika Z. W. – B. przed wydaniem decyzji określającej wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych, a następnie wydał zarządzenie zabezpieczenia. Stosownie do przepisu art. 156 § 1 pkt 8 w zw. z art. 166b ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, na postanowienie o zabezpieczeniu służy prawo zgłoszenia zarzutów, przy czym do postępowania tego mają odpowiednie zastosowanie przepisy art. 33 i 34 powołanej ustawy. Zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym, a zatem i w zabezpieczającym, stanowią podstawowy środek obrony zobowiązanej. W myśl przepisu art. 33 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U. Nr 36, poz. 161 z 1991 r. ze zm.), podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być: 1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku; 2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej; 3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4; 4) błąd co do osoby zobowiązanego; 5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym; 6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego; 7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1; 8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego; 9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny; 10) niespełnienie wymogów określonych w art. 27. Zgodnie z art. 34 § 1 zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 pkt 1-7, 9 i 10, a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym - także na podstawie art. 33 pkt 8, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 pkt 1-5, wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca. Z kolei § 1a powołanego przepisu stanowi, że jeżeli zarzut zobowiązanego jest lub był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu administracyjnym, podatkowym lub sądowym albo zobowiązany kwestionuje w całości lub w części wymagalność należności pieniężnej z uwagi na jej wysokość ustaloną lub określoną w orzeczeniu, od którego przysługują środki zaskarżenia, wierzyciel wydaje postanowienie o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu. W zgłaszanych zarzutach, a obecnie w przedmiotowej skardze skarżąca podnosi, iż zabezpieczenie spłaty należności podatkowej dokonane zostało bezpodstawnie, gdyż przesłanki, na których je oparto były po pierwsze błędne, a po drugie nie poparte stosownymi w tym zakresie dowodami. Skarżąca nawiązuje wciąż do kwestii zasadności zabezpieczenia, braku obaw co do realizacji świadczenia i wadliwości przeprowadzonego w tym zakresie postępowania. Treść zarzutów przedstawionych przez skarżącą, sprowadzała się w istocie do prawidłowości i zasadności wydanej na podstawie art. 33 ustawy Ordynacja podatkowa decyzji, która była przedmiotem weryfikacji w innym postępowaniu. Stanowisko wierzyciela w przedmiocie zarzutów na zarządzenie zabezpieczenia wyrażane być może jedynie odnośnie tych przepisów, które nie mogły być podstawą wydawanej przez wierzyciela decyzji administracyjnej, od której przysługuje środek zaskarżenia. Oceniając charakter tych zarzutów trzeba stwierdzić, że nie mieszczą się one w wykazie z art. 33 pkt 1-10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Stąd też, jako odnoszące się do decyzji wydanej na podstawie art. 33 ustawy Ordynacja podatkowa, organy orzekające zgodnie z art. 34 § 1 a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wydały postanowienie o niedopuszczalności zgłoszonych zarzutów. Z tych wszystkich względów orzeczenia wydane w sprawie niniejszej prawa nie naruszają. Wojewódzki Sąd Administracyjny działając zgodnie z przepisem art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę jako nieuzasadnioną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło