I SA/Wr 157/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Radom po rozpoznaniu w dniu 21 lutego 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A Sp. z o.o. Oddział we W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za miesiące I-IV 2006 r., VI-XII 2007 r. oraz I-XII 2008 r. postanawia zawiesić postępowanie sądowe. Przedmiotem skargi A Sp. z o.o. Oddział we W. jest wskazana w sentencji decyzja Dyrektora Izby Celnej we W., w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku akcyzowym za poszczególne miesiące 2006 r., 2007 r. oraz 2008 r. Spółka złożyła do Naczelnika Urzędu Celnego w W. wniosek o stwierdzenie nadpłaty w podatku akcyzowym z tytułu sprzedaży energii elektrycznej na rzecz lokalnego dystrybutora, który nie był jej ostatecznym konsumentem. Uzasadniając wniosek wskazała, że przepis art. 6 ust. 5 ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. nr 29, poz. 257 ze zm.), na podstawie którego uiszczała podatek naliczany od wartości sprzedawanej energii elektrycznej, jest sprzeczny z art. 21 ust. 5 Dyrektywy Rady 2003/96/WE z 27 października 2003 r. w sprawie restrukturyzacji wspólnotowych przepisów ramowych dotyczących opodatkowania produktów energetycznych i energii elektrycznej. Zauważyła, że przepisy te w sposób skrajnie odmienny regulują moment powstania obowiązku w podatku akcyzowym z tytułu dostawy energii elektrycznej. Z kolei Rzeczpospolita Polska uchybiła zobowiązaniom ciążącym na niej na mocy tej dyrektywy, z uwagi na stwierdzenie braku implementacji przepisów prawa wspólnotowego. Spółka – powołując zatem przepisy prawa wspólnotowego – stwierdziła, że uiściła podatek nienależnie, w myśl art. 72 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. - Dz. U. z 2005, Nr 8, poz. 60 ze zm. dalej: O.p.). Naczelnik Urzędu Celnego odmówił stwierdzenia nadpłaty. Motywując rozstrzygnięcie podniósł, że przepisy Dyrektywy w zakresie istotnym dla sprawy nie są precyzyjne i bezwarunkowe, wobec czego nie mogą stanowić podstawy dla wyłączenia od dnia 1 stycznia 2006 r. opodatkowania sprzedaży energii elektrycznej przez producentów niebędących jej końcowymi odbiorcami. Na skutek odwołania wniesionego przez skarżącą, Dyrektor Izby Celnej wydał decyzję, w której podzielił stanowisko organu pierwszej instancji. Na powyższą decyzję Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu żądając jej uchylenia, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego wspólnotowego i krajowego. Jednym z zarzutów było naruszenia art. 72 § 1 pkt 1 O.p. poprzez przyjęcie, że nadpłata nie powstaje i nie może powstać w podatku akcyzowym, nałożonym bezpodstawnie na sprzedaż i wydanie energii elektrycznej, który został uiszczony przez podmiot będący producentem tej energii. W uzasadnieniu skargi, przedstawiając istotę nadpłaty, Spółka podniosła, że wykładnia art. 72 § 1 pkt 1 O.p. nakazuje przyjąć, że nienależnie uiszczonym podatkiem jest świadczenia podatkowe dokonane w sytuacji, gdy obowiązujące przepisy nie tworzyły obowiązku podatkowego bądź tworzyły go bezzasadnie. Przepisy o nadpłacie wiążą zatem jej powstanie tylko z faktem nienależnie zapłaconego podatku – brak jest przesłanek uzależniających powstanie nadpłaty i prawa do jej zwrotu od tego, kto poniósł ciężar podatku. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Postępowanie sądowoadministracyjne podlega zawieszeniu z urzędu. Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej: p.p.s.a.), Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Sytuacja, w której rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego postępowania zachodzi, gdy orzeczenie, które zapadnie w tym drugim postępowaniu, będzie stanowić podstawę rozstrzygnięcia w zawieszonym postępowaniu sądowoadministracyjnym. W takim przypadku w sprawie sądowoadministracyjnej występuje tzw. zagadnienie wstępne (kwestia prejudycjalna), czyli sytuacja, w której uprzednie rozstrzygnięcie określonego zagadnienia występującego w sprawie, może wpływać na wynik postępowania, a tym samym uzasadnia celowość wstrzymania czynności w postępowaniu sądowoadministracyjnym do czasu rozstrzygnięcia tej istotnej kwestii. W sprawie organy podatkowe stwierdziły, iż nie można uznać za nadpłatę zapłaconej akcyzy skoro podatnik zgodnie z obowiązującymi przepisami wykonał ciążący na nim obowiązek zadeklarowania zobowiązania podatkowego i jego terminowej zapłaty. Spółka natomiast argumentowała, że z uwagi na brak implementacji przepisów prawa wspólnotowego uprawnionym jest żądanie zwrotu nadpłaconego podatku akcyzowego. Podnosiła, że dopuszczalne jest stwierdzenie nadpłaty również względem podmiotów, które pomimo uiszczenia podatku, nie poniosły jego rzeczywistego ciężaru, z uwagi na przeniesienie ciężaru ekonomicznego tej zapłaty na inne podmioty. Zdaniem Sądu w rozpatrywanej sprawie zachodzi konieczność zawieszenia postępowania z uwagi na skierowanie przez Naczelny Sąd Administracyjny, postanowieniem z dnia 3 lutego 2011 r. (sygn. akt I GSK 262/10), do rozstrzygnięcia całej Izbie Gospodarczej NSA zagadnienia prawnego o treści: "czy w rozumieniu art. 72 § 1 pkt 1 O.p. jest nadpłatą kwota podatku akcyzowego uiszczona z tytułu sprzedaży energii elektrycznej w sytuacji, w której ten, kto ją uiścił nie poniósł z tego tytułu uszczerbku majątkowego." Podstawę do stwierdzenia nadpłaty stanowi przepis art. 72 § 1 pkt 1 O. p. Zatem nie może budzić wątpliwości, że wynikiem podjęcia uchwały będzie rozstrzygnięcie kwestii prawnej, która ma kluczowe znaczenie dla rozpoznawanej sprawy, albowiem uznanie (bądź też nieuznanie), że nadpłatą jest kwota podatku akcyzowego uiszczona z tytułu sprzedaży energii elektrycznej także, gdy uiszczający nie poniósł z tego tytułu uszczerbku majątkowego, w istotnym zakresie wpływać będzie na ocenę wadliwości zaskarżonej decyzji. Wobec powyższego, Sąd uznał, że w rozpoznawanej sprawie rozstrzygnięcie o legalności zaskarżonej decyzji uzależnione jest od uchwały podjętej w składzie całej Izby Gospodarczej NSA, co czyni zasadnym zawieszenie postępowania sądowego z urzędu na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.