I SA/Wr 1581/05

Dnia 7 listopada 2006 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Radom Sędziowie Sędzia WSA Zbigniew Łoboda (sprawozdawca) Asesor WSA Marek Olejnik Protokolant Katarzyna Motyl po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 25 października 2006 r. sprawy ze skargi H. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ustalającej podatek od nieruchomości za 2003 rok oddala skargę. W piśmie z dnia [...] H. P. wystąpił do Samorządowego Kolegium Odwoławczego z żądaniem "anulowania – skorygowania wszystkich decyzji w sprawie podatku od nieruchomości wystawionych w latach od [...] do [...] pomniejszając powierzchnię gruntu". W piśmie z dnia [...] wnioskodawca podał, iż w odniesieniu do decyzji podatkowych za lata 1996-1998, domaga się wznowienia postępowań, natomiast w przypadku decyzji wydanych na okresy od 2000 r. – chodzi o ich anulowanie. Do protokołu z dnia [...] H. P. stwierdził, że jego wniosek w zakresie dotyczącym decyzji w sprawie podatku od nieruchomości za rok 2000 i lata następne zmierza do stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 247 § 1 pkt 2 i 3 Ordynacji podatkowej. Na uzasadnienie całości swojego żądania wnioskodawca wskazywał, iż do podstawy wymiaru podatku przyjęto powierzchnię dzierżawionej przez niego działki na podstawie umowy z Gminą W. – [...], gdy tymczasem w toku procesu cywilnego jaki prowadzi z Gminą okazało się, że rzeczywista powierzchnia działki jest mniejsza i wynosi [...]. Nadto podał, że w związku z rozwiązaniem umowy dzierżawy z dniem [...], nie był już posiadaczem nieruchomości, albowiem wykorzystywaną wcześniej działkę opuścił z tym dniem. Perturbacje związane z protokolarnym przekazaniem terenu Gminie W. były następstwem działania Gminy. Decyzją z dnia [...] (nr [...]), wydaną na podstawie art. 248 § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji ustalającej podatek od nieruchomości za 2003 rok (decyzja Prezydenta W. z dnia [...], nr [...]). Stwierdził organ, że argumentacja wnioskodawcy, iż od dnia [...] w związku z opuszczeniem dzierżawionej działki, nie był podatnikiem podatku od nieruchomości, w świetle ustalonych okoliczności faktycznych nie pozwalała uznać, że decyzja Prezydenta W. z dnia [...] wydana została bez podstawy prawnej (art. 247 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej) albo z rażącym naruszeniem prawa (art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji) albo też, że zawiera wadę powodującą jej nieważność Sygn. akt I SA/Wr 1581/05 na mocy wyraźnie wskazanego przepisu prawa (art. 247 § 1 pkt 7). W złożonym odwołaniu H. P. zarzucił, że od decyzji Prezydenta W. ustalającej podatek od nieruchomości na 2003 rok złożył odwołanie w dniu [...] i do chwili obecnej nie uzyskał odpowiedzi. Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W., decyzją z dnia [...] (nr [...]) uchyliło swoje poprzednie rozstrzygnięcie (z dnia [...]) i umorzyło postępowanie w sprawie. Organ podatkowy II instancji wskazał, że przedmiotem postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, na podstawie art. 247 § 1 Ordynacji podatkowej może być tylko decyzja ostateczna. Tymczasem jak się okazało, przedmiotem rozstrzygnięcia w I instancji była decyzja Prezydenta W. ustalająca podatek od nieruchomości za 2003 rok, która nie była decyzja ostateczną, albowiem decyzję tę H. P. zaskarżył w drodze odwołania. Decyzją ostateczną w sprawie podatku od nieruchomości za 2003 r. była zatem decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] (nr [...]), którą utrzymano w mocy decyzję wymiarową. Wobec tego postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, mające za przedmiot decyzję nieostateczną podlegało umorzeniu. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego H. P. zarzucił, że terminy przedawnienia mogą być liczone dopiero od daty, kiedy dowiedział się o zawyżeniu przez urzędników metrażu dzierżawionej działki. Wskazał również na naruszenie art. 8 i 9 K.p.a. oraz Konstytucji RP, poprzez niewypełnienie przez Gminę swoich obowiązków w zakresie prawidłowej gospodarki nieruchomościami oraz obciążenie jego osoby podatkami za grunty, których nigdy nie posiadał. Podniósł skarżący, że wobec niedoręczenia w trybie zwykłym decyzji odwoławczej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sprawie wymiaru podatku, decyzję tę należało doręczyć pełnomocnikowi. Wskazał dalej na przewlekłe rozpatrywanie jego sprawy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Domagał się skarżący uchylenia decyzji organu podatkowego. W piśmie procesowym złożonym w dniu [...] H. P. zarzucił dodatkowo naruszenie art. 121 § 2 Ordynacji podatkowej poprzez niepoinformowanie go o możliwych żądaniach w sprawie wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego. Sygn. akt I SA/Wr 1581/05 W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium odwoławcze wniosło o jej oddalenie. Podniósł także organ, że w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wymiarowej za 2003 r. prowadzone jest powtórnie postępowanie, mające tym razem za przedmiot decyzję ostateczną Kolegium z dnia [...]. Nadto na rozprawie pełnomocnik organu podatkowego stwierdził, że we wrześniu 2006 r. Kolegium podjęło już nowe rozstrzygnięcie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga nie była uzasadniona. Stwierdzenie nieważności decyzji, uregulowane w przepisach rozdziału 18. działu IV. ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.), stanowi nadzwyczajny tryb wzruszania decyzji ostatecznych. Według art. 247 § 1 wskazanej ustawy, organ podatkowy stwierdza nieważność decyzji ostatecznej, jeżeli dotknięta jest wymienionymi w treści tego przepisu wadami. Z powyższego wynika, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji może mieć za przedmiot jedynie decyzję ostateczną, którą po myśli art. 128 zdanie 1. Ordynacji jest decyzja, od której nie służy odwołanie w postępowaniu podatkowym. Jak się okazało w sprawie administracyjnej, Samorządowe Kolegium Odwoławcze prowadziło postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta W. z dnia [...], od której skarżący złożył odwołanie. Ponieważ odwołanie zostało złożone w ustawowym terminie, wskazane obok rozstrzygnięcie nie uzyskało przymiotu ostateczności, a zatem nie mogło stanowić przedmiotu stwierdzenia nieważności. W świetle przytoczonych okoliczności zasadnie zatem Samorządowe Kolegium Odwoławcze działając jako organ II instancji, uchyliło swoje poprzednie rozstrzygnięcie z dnia [...], w którym odmówiono stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta W. w sprawie ustalenia podatku od nieruchomości za 2003 rok. Odmowa stwierdzenia nieważności jest rozstrzygnięciem merytorycznym i może się odnosić, co już zaznaczono, jedynie do decyzji ostatecznej. Z tych samych powodów mogło Kolegium uznać prowadzone wcześniej postępowanie za Sygn. akt I SA/Wr 1581/05 bezprzedmiotowe, to jest podlegające umorzeniu (art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) w związku z art. 208 Ordynacji podatkowej). Ponieważ przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego jest decyzja kasacyjna organu odwoławczego, nie mogły być uwzględnione zarzuty skargi, przywołujące te okoliczności, które rzutują na ocenę występowania określonych wad prawnych decyzji ustalającej podatek od nieruchomości. Zarzuty te będą przedmiotem rozpoznania Sądu w razie zaskarżenia decyzji organu podatkowego, wydanej w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]. (nr [...]). Z treści odpowiedzi na skargę oraz oświadczenia pełnomocnika organu, złożonego na rozprawie wynika, że w nowym postępowaniu zapadło już rozstrzygnięcie merytoryczne. Trzeba przy tym podzielić zapatrywanie organu odwoławczego, wyrażone w odpowiedzi na skargę, że decyzja Kolegium z dnia [...], utrzymująca w mocy decyzje wymiarową Prezydenta W. została skarżącemu prawidłowo doręczona. Nie wynika bowiem z akt sprawy, ażeby w podatkowym postępowaniu wymiarowym H. P. działał przez pełnomocnika. Okoliczność, że w innych sprawach, w tym cywilnych występował za pośrednictwem pełnomocnika nie może negatywnie rzutować na ocenę postępowania organu zgodnie z prawem, jeżeli pełnomocnik nie został ujawniony w postępowaniu podatkowym. Stosownie do art. 137 § 3 Ordynacji podatkowej, pełnomocnik dołącza do akt oryginał lub urzędowo poświadczony odpis pełnomocnictwa. Widać stąd, że istotny jest tutaj moment zakomunikowania pełnomocnictwa organowi podatkowemu i to w danej sprawie. Gdy idzie o pozostałe zarzuty, to nie zasługiwała na uwzględnienie pretensja skarżącego wskazująca na długotrwałe załatwianie odwołania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, albowiem w tym zakresie Wojewódzki Sąd Administracyjny uwzględnia jedynie takie naruszenia przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c)) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W niniejszym przypadku wynikiem sprawy było uchylenie decyzji Kolegium z dnia [...] i umorzenie postępowania prowadzonego wobec nieostatecznej decyzji Prezydenta W. Nie podzielił również Sąd zarzutu naruszenia art. 121 § 2 Ordynacji Sygn. akt I SA/Wr 1581/05 podatkowej, według którego, organy podatkowe w postępowaniu podatkowym obowiązane są udzielać niezbędnych informacji i wyjaśnień o przepisach prawa podatkowego pozostających w związku z przedmiotem tego postępowania. Widać stąd, że obowiązek informowania strony dotyczy przepisów prawa pozostających w związku z przedmiotem postępowania, a zatem wówczas, gdy przedmiot postępowania jest znany. Z tego też powodu wskazany obowiązek organu nie obejmuje sytuacji, w których chodzi o sformułowanie żądania przez stronę, które to żądanie określa dopiero przedmiot tego postępowania. Mając na uwadze przedstawione powyżej powody, skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 wskazanej obok ustawy procesowej sądowej.