I SA/Wr 1601/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Borońska po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A Spółki z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2009 rok postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W piśmie procesowym z dnia [...]r. skarżąca spółka wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, którą Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. – po rozpatrzeniu odwołania od decyzji Burmistrza N. z dnia [...]r. nr [...]określającej zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za 2009 rok – uchylił decyzję organu podatkowego pierwszej instancji w całości i określił skarżącej spółce wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2009 rok w kwocie 92.865 zł. W uzasadnieniu wniosku skarżąca spółka podniosła, że egzekucja łącznej kwoty wynikającej zarówno z zaskarżonej decyzji, jak i pozostałych trzech decyzji (750.256 zł), może doprowadzić do nieodwracalnych lub trudnych do odwrócenia następstw oraz wyrządzenia jej znacznej szkody. Skarżąca spółka wyjaśniła, że działa w branży ochrony środowiska i wytwarza produkty według indywidualnych zamówień. Zamówienia te wpływają na bieżąco i z krótkotrwałym (kilka tygodni) czasem realizacji, zaś przedpłaty zamawiających nie przekraczają 30% wartości zamówienia. Przy czym skarżąca spółka musi posiadać w stałej dyspozycji środki finansowe na udział materiałów zakupowych, który stanowi 50–80 % wartości zamówienia. Rozliczenie tych zakupów następuje bowiem po wykonaniu zamówienia i wystawienia faktury sprzedaży. Skarżąca spółka wskazała, że jej średniomiesięczna sprzedaż wynosi około 450.000 euro (ok. 1.800.000 zł), a wskaźnik osiąganego zysku wynosi średnio 10 %. Mając zaś na uwadze specyfikę prowadzonej działalności (na zamówienie klienta) uzyskanie kredytu bankowego jest bardzo trudne, bowiem nie można określić danych żądanych przez banki, określających wartość i czas otrzymania przyszłych zamówień. Zważywszy nadto na istniejące procedury bankowe (czas ich trwania), skarżąca spółka nie może pozwolić sobie na oczekiwanie. Musi w każdej chwili, na bieżąco dysponować środkami pieniężnymi dla wykonania krótkoterminowych, składanych z dnia na dzień zamówień. Skarżąca spółka dodała, że aktualnie dysponuje kwotą 250.000 euro (ok. 1.000.000 zł), jednakże spłaca dwa kredyty inwestycyjne – do spłaty w miesiącu czerwcu jest łącznie 145.000 euro (ok. 600.000 zł). Ponadto ponosi inne koszty działalności. W ocenie skarżącej spółki, egzekucja z jej rachunku bankowego uniemożliwi realizowanie przyjętych zamówień o wartości około 1.900.000 zł, co doprowadzi do utraty klientów, obciążenia karami umownymi za niewywiązanie się z zawartych umów, a w konsekwencji do utraty płynności finansowej i zagrożenia upadłością. W aktach sprawy znajduje się załączone do skargi zestawienie rachunku zysków i strat za lata 2009-2013, z którego wynika, że w 2013 r. skarżąca spółka osiągnęła zysk netto w wysokości 1.125.974,07 zł, przy przychodzie netto wynoszącym 22.041.356,89 zł, natomiast w 2012 r. wartości te wynosiły odpowiednio – 703.579,28 zł i 22.000.181,24 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Wniosek nie podlegał uwzględnieniu. Zgodnie z treścią art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. W myśl natomiast art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę, że instytucja wtrzymania wykonania zaskarżonego aktu ma służyć tymczasowej ochronie strony skarżącej przed negatywnymi skutkami wykonania aktu, tylko do czasu wydania wyroku. W ramach postępowania w tym przedmiocie Sąd jednak nie jest władny do przeprowadzenia merytorycznej oceny samego aktu. Zaskarżona decyzja bowiem korzysta z domniemania zgodności z prawem aż do momentu jej uchylenia. Powodem wstrzymania wykonania aktu może być prawdopodobieństwo wyrządzenia stronie skarżącej niepowetowanej szkody na skutek wykonania aktu. Chodzi tu o takie sytuacje, w których nie będzie możliwe późniejsze wynagrodzenie powstałej szkody przez zwrot spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Dodać trzeba, że instytucja przewidziana w art. 61 § 3 p.p.s.a. ma charakter wyjątku od zasady przewidującej, że ostateczna decyzja administracyjna podlega wykonaniu, w związku z tym jej zastosowanie może nastąpić tylko na wniosek strony skarżącej. Co za tym idzie, to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania okoliczności uzasadniających żądanie wniosku, które nadto powinny być stosownie udokumentowane (por. postanowienie NSA z dnia 5 września 2012 r. sygn. akt II FSK 1894/12). Przy czym, jego uzasadnienie winno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymywanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne. W niniejszej sprawie wskazać należy, że skarżąca spółka wnosząc o wstrzymanie wykonania decyzji nie przedstawiła żadnych dowodów pozwalających na przyjęcie, że zachodzą przyczyny powodujące konieczność zastosowania ochrony tymczasowej. Przeciwnie znajdujące się w aktach sprawach zestawienie rachunku zysków i strat za lata 2009-2013 oraz podane przez skarżącą spółkę dane co do osiąganej wartości średniomiesięcznej sprzedaży (450.000 euro), choć niepotwierdzone stosowną dokumentacją finansową, pozwalają na stwierdzenie, że prowadzi ona działalność znacznych rozmiarów, osiągając – mimo specyficznego rodzaju działalności - wysokie przychody. Ponieważ skarżąca spółka jest przedsiębiorcą dodania wymaga, że prowadzenie działalności gospodarczej wiąże się z różnymi zagrożeniami, łącznie z czasowym lub stałym brakiem płynności finansowej. Przedsiębiorca winien więc wykazać przezorność, zapobiegawczość, staranność, dbałość oraz umiejętność i operatywność w przezwyciężaniu ryzyka związanego z prowadzoną działalnością gospodarczą. Rozważając kwestię wstrzymania wykonania decyzji Sąd nie mógł też pominąć i tej okoliczności, że wstrzymanie wykonania decyzji ma charakter szczególny i nie może mieć zastosowania w każdej sprawie, w której zapłata zobowiązania podatkowego może powodować trudności dla podatnika. Trudności te nie mogą wynikać jedynie z przekonania strony skarżącej o ich istnieniu, lecz muszą mieć charakter obiektywny, a przy ocenie skutków zagrożeń z art. 61 § 3 p.p.s.a. należy mieć na uwadze wcześniejszy sposób prowadzenia przez podmiot gospodarczy działalności (por. postanowienie NSA z dnia 21 grudnia 2006 r., sygn. akt FZ 525/06). Z nadesłanego przez skarżąca spółkę zastawienia rachunku zysków i strat za lata 2009 – 2013 wynika, że w każdym roku odnotowała zysk (największy w 2011 r. - 12.113.228,92 zł), a jej przychody netto ze sprzedaży za poszczególne lata wynosiły odpowiednio: 9.651.054,16 zł, 26.989.040,09 zł, 46.427.454,39 zł, 22.000.181,24 zł i 22.041.356,89 zł. Już z tych danych wynika, że jej sytuacja finansowa nie ulega pogorszeniu. W odniesieniu zaś do podniesionej przez skarżącą spółkę okoliczności spłacania kredytów inwestycyjnych (nie potwierdzona stosowną dokumentacją) wskazać trzeba, że ocena przedmiotowego wniosku nie następuje przez pryzmat ciążących na wnioskodawcy zobowiązań bankowych, gdyż te nie mają prymatu przed zobowiązaniami natury publicznoprawnej, wynikającymi z decyzji ostatecznych. Przyznać jednak należy, że wykonanie jakiejkolwiek decyzji określającej zobowiązanie podatkowe ma dla jej adresata niekorzystne konsekwencje. Niemniej, jak już powiedziano, przepis art. 61 § 3 p.p.s.a. wymaga wykazania niebezpieczeństwa wyrządzenia szkody znacznej, a więc większej niż przeciętnie wywoływanych wykonaniem decyzji tego rodzaju oraz skutków trudnych do odwrócenia, to jest skutków takich, gdzie powrót do stanu poprzedniego będzie niemożliwy lub będzie wymagał znacznych środków. Konsekwencji takich nie wywołuje ewentualne wykonanie decyzji określającej zobowiązanie w podatku od nieruchomości, rodzaj obowiązku objętego tą decyzją nie wywołuje stanu, który byłby nieodwracalny, skoro odnosi się do świadczenia pieniężnego, z natury rzeczy przecież odwracalnego. W sytuacji uwzględnienia skargi istnieje bowiem możliwość zwrotu kwoty wynikającej z zaskarżonej decyzji. Tak więc, uszczuplenia majątku wnioskodawcy na skutek wykonania decyzji, nie można każdorazowo wiązać z powstaniem znacznej szkody bądź trudnych do odwrócenia skutków, szczególnie w sytuacji, gdy wnioskodawca jest prężnie działającą firmą, mimo specyficznego rodzaju prowadzonej przez nią działalności. Podkreślenia również wymaga, że w toku postępowania egzekucyjnego, zobowiązany posiada prawny instrument ochrony w postaci zarzutów, do katalogu których należy między innymi zarzut zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego (art. 33 § 1 pkt 8 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 1015 ze zm.). Reasumując Sąd stwierdza, że skarżąca spółka nie wykazała w dostateczny sposób, że zastosowanie ochrony tymczasowej do czasu wydania wyroku, byłoby zasadne. Z tych względów na podstawie art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.